news-inner
clock12:16 calendar-gray 14 Noyabr 2016 view-gray265 dəfə oxunub
view-gray265 dəfə oxunub

Səhnələşdirmə başqa, saxtalaşdırma başqa...

Televiziya verilişlərində informasiyanı təqdim etmək üçün səhnələşdirmədən istifadə oluna bilər. Bu nə jurnalist etikasına, nə də hazırda heç kimə lazım olmayan TV standartlarına zidd deyil. Səhnələşdirmə bir vasitədir və xüsusi hallarda çəkilə bilər. Əsas şərti isə informasiyanın təhrif olunmamasıdır. Yəni əldə edilən məlumat olduğu kimi tamaşaçıya çatdırılmalıdır. İnformasiyanın təhrif olunduğu, yaxud da tamamən uydurulduğu səhnələr bildiyiniz yalan məlumatdır. Buna yaradıcılıqla bəraət qazandırmaz olmaz. Belə olan halda tamaşaçı məqsədli şəkildə aldadılır.

TV-də səhnələşdirmə nədir və nə zaman istifadə oluna bilər? Hər şeydən öncə unutmayaq ki, görüntü televiziyada əsas informasiya ötürücüsüdür. Söz, musiqi və digərləri TV üçün köməkçi vasitələrdir. Odur ki, müəllifin aldığı informasiyanı görüntülü təqdim etmək kimi bir məcburiyyəti var. Əks halda bu TV məhsulu olmaz.

Səhnələşdirməyi zəruri edən xüsusi hallar var. Yəni kimin ürəyi nə zaman istəsə səhnə qura bilməz. Bunlardan biri informasiya mənbəyinin anonimliyinin qorunmasıdır. Bəzən jurnalist məlumatı öyrənir, amma görüntünü əldə edə bilmir. Bu halda informasiyanı təhrif etmədən, həmin məlumat əsasında səhnələşdirmədən istifadə edə bilər. Burada əsas məqsəd cəmiyyət üçün əhəmiyyət kəsb edən məlumatın ictimaiyyətə çatdırılmasıdır. Məsələn, insan alverinin qurbanı olan bir şəxs müsahibə verir, amma anonimliyinin saxlanılmasını tələb edir. Yəni deyir ki, mənim üzümü, adımı efirdə təqdim etməyin. Müsahibə texnikasına görə belə xüsusi hallarda şərti adlarla müsahibin anonimliyi saxlanıla bilər. Müəllif bu zaman aldığı məlumat əsasında, yəni müsahibin danışdığı hadisələri (olduğu kimi, dəyişdirmədən, şişirtmədən) başqa şəxslərin iştirakı ilə səhnələşdirə bilər.

Eləcə də tarixi materiallar əsasında veriliş hazırlandığı zaman səhnələşdirmə olar. Məsələn, müəllif tarixi şəxsiyyətin həyatından, yaxud da tarixi hadisədən bəhs edən veriliş üzərində işləyirsə, qurama səhnələr çəkə bilər.

Müsahib əgər danışdığı zaman tez-tez çaşırsa, hadisənin ardıcıllığını pozursa, sualdan yayınırsa, bu kimi hallarda müəllif informasiyaya müdaxilə-əlavə və dəyişiklik - etmədən müsahibə istiqamət verib təkrar-təkrar çəkiliş edə bilər. Yox əgər jurnalist müsahibin məlumatını dəyişdirir, əlavə edirsə, bu yenə tamaşaçını aldatmaqdır.

Yenə sadalamaq olar, amma bilirəm ki, faydası olmayacaq. Kimsə TV standartlarını, səhnələşdirmənin şərtlərini bilməyə bilər. Axı bu məsələnin texniki qayda-qanunlarından başqa bir də mənəviyyat tərəfi var. Bütün hallarda kiminsə dərdindən fayda ummağa, musiqinin və texniki effektlərin təsiri ilə insan talelərini daha da dramatikləşdirməyə, məlumatı təhrif edərək qondarma səhnələr çəkməyə heç nə haqq qazandıra bilməz. Deyək ki, tamaşaçını ekrana bağlayıb çox ağlatdınız, ən baxılan siz oldunuz və sair. Sonda efir bitir, işıqlar sönür, geriyə aldatdığınız, ağlatdığınız tamaşaçı və üzərindən insafsızca reytinq qazandığınız insan taleləri qalır. Bu qədər insan haqqına girməyə dəyərmi?

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Eldar Quliyev "İstiqlal" ordeni ilə təltif olunub
15:16 24 Yanvar 2021
İlbzlərin sevişməsindən həzz alan kişi
11:32 24 Yanvar 2021
Kamal Abdullanın romanı Almaniyada çap olunub
17:38 23 Yanvar 2021
Xudu Məmmədov Zəlimxan Yaquba onunla bağlı hansı sirri açdı? – Xatirə
16:30 23 Yanvar 2021
Aydın Kazımzadənin yeni kitabı işıq üzü gördü
15:30 23 Yanvar 2021
"Qaltan dərəsi" adlanan ərazidən tunc dövrünə aid tarixi abidələr tapılıb - Fotolar
14:20 23 Yanvar 2021
Yağışın xatırlatdığı qız – Eyvaz Əlləzoğlunun hekayəsi
13:31 23 Yanvar 2021
Cangüdəni və köməkçisi əfsanəvi modelyer haqqında kitab yazdı
12:23 23 Yanvar 2021
Pərakəndəlik Nizami ilinə heç nə verməyəcək - Filoloq yazır
11:01 23 Yanvar 2021
Xalq artisti TƏBİB-ə müraciət etdi: "Bu vəziyyət peşəkarların itkisinə aparır"
10:36 23 Yanvar 2021
Nazirlik qələbəmizlə bağlı film müsabiqəsi elan etdi
10:17 23 Yanvar 2021
Fuad Poladov: “Başımı qırxıb məni Sumqayıta göndərdilər” – Müsahibə
09:00 23 Yanvar 2021
“Qətibə İnanc” tamaşası nümayiş olunacaq
18:55 22 Yanvar 2021
Məşhur aparıcılar AzTV-də "ər-arvad" oldu - Foto
18:16 22 Yanvar 2021
Nizami Gəncəviyə həsr olunmuş sərgi açılıb
17:35 22 Yanvar 2021
Hayl Hitler! - Qısa hekayə
16:55 22 Yanvar 2021
Zəfər Muzeyi harda olacaq? - Rəsmi açıqlama
16:23 22 Yanvar 2021
Bakıda Fransa filmləri festivalı başladı
15:55 22 Yanvar 2021
Birinci yerə layiq görülən yazar: “Bizdə müsabiqələr hamının könlünü almağa hesablanır” – Müsahibə
15:18 22 Yanvar 2021
Məşhur aktrisa vəfat etdi
14:37 22 Yanvar 2021