news-inner
clock11:46 calendar-gray 22 Avqust 2017 view-gray124 dəfə oxunub
view-gray124 dəfə oxunub

“Donu qırmızı”dakı uşaqlar müharibə dövründə qaldı

Səmayə Bayramova

Uzun zaman idi heç bir kitab haqqında yazmırdım. İndi oxuyub bitirdiyim Sevinc Elsevərin balaca dostlar üçün yazdığı “Donu qırmızı” kitabı barədə yazmağı vacib bilirəm. Bunun üç səbəbi var. Birincisi ona görə ki, bu kitab, barəsində yazılmağa dəyər kitabdır. İkincisi, uşaqlar üçün yazanlar azdır. Üçüncüsü isə uşaqlar üçün yazanlar barədə yazanlar da azdır.

Əvvəlcə kitab haqqında ümumi olaraq demək istəyirəm. Kitabın adı “Donu qırmızı” olsa da əslində kitabda iki böyük uşaq povesti, bir uşaq hekayəsi və bir uşaq tamaşası var. Hamıya məlumdur ki, uşaqlar üçün yazmaq asan deyil. Birinci povestdə (“Nuhun gəmisində kosmosa səyahət”) müəllif bəşəri mövzuya toxunub. Bəşəri mövzunu uşağa yedizdirmək müşküldür. Uşaqların heyvanlara acımayacağı təqdirdə, gələcəkdə heyvanların tamamilə məhv olması mesajını verən müəllifi uşaq yazarı kimi (gözəl şair kimi bələd olduğum dostumu) kəşf etdim desəm yanılmaram. Həssas ruha sahib yazar heyvanların bəşəriyyətə lazımlılıq dərəcəsini uşaqlara aşılamağa çalışıb. Bundan əlavə mətndə xeyli sayda informasiyanın olması uşaqları doğru məlumatları öyrənməyə yönəldir.

Mətndən müəllifin intellektual olması, öz işinə “titiz” yanaşması aydın sezilir. Əminəm ki, məlumatları bir yerə cəmləmək üçün müəllif xeyli sayda kitab oxuyub. İstər Armstrong, istər planetlər, ulduzlar, istər DNT yetərincə ciddi araşdırma tələb edən mövzulardır. Təbii bir də bunları uşaqlara çatdırmaq var. Sevinc şair olduğu üçün nəsri olduqca uğurlu alındırıb. Düşünürəm ki, kitabın axıcı olması buna söykənir.

Bir pedaqoq, ibtidai sinif müəllimi kimi deyə bilərəm ki, “Xeyirxah siçan” hekayəsi 4-5 yaşlı uşaqlar üçün yazılmış mükəmməl hekayədir. Digər mətnləri daha böyük yaşlı uşaqlar oxuyub dərk edə bilər. “Lokomotiv və vaqonları” pyesi isə tamaşaya qoyulsa böyük marağa səbəb olar. Bu sahədə bu qədər qıtlıq olduğu halda niyə bu tamaşanı görüb səhnələşdirən yoxdur axı?!

Gələk əsas məsələyə - “Donu qırmızı”ya. Sevincin özünü anlatdığı bu gözəl mətn uşaqlığını qoruyub saxlamış yazıçının məhsuludur. Sevinc indi necə həssasdısa uşaqlığında da elə olub. Səmimi mətn idi. Bir uşağın mələkliyi ilə bərabər şeytanlığı da qələmə alınıb. Özü də böyüyüb yazıçı olmuş həmin uşağın özü tərəfindən. Qırmızı donla bağlı kitabın arxasına yazılmış balaca hissəni mətnin ikinci ən uğurlu hissəsi hesab edirəm. Mənə ən çox xoş gələn, ən uğurlu hesab etdiyim hissə, Sevincin müharibə mövzusunu şişirtməməsi, pafoslu sözlərdən istifadə etmədən istedadlı yazması oldu. Xüsusən qandan qorxan balaca uşaq qəlbini “ermənilərin əl işi”nin necə vahiməyə salmasını istedadlı və pafosdan uzaq təsvir edib. Bir yazıçıda ən nifrət etdiyim şey müharibə Qarabağ mövzusunu boğazdan yuxarı pafoslu cümlələrlə bəzəməsidir ki, Sevinc bunu etməyib. Sağ olsun!

Yalnız... Mənə çox maraqlı gələn bir məqam var, Qırmızı donlu ağıllı, məntiqi güclü, səmimi və ən inanılmazı belə həssas uşaq varmı yenə? İndiki uşaqlar daha güclü beynə, məntiqə malikdirlər, amma “Donu qırmızı”dakı həssas uşaqlar müharibə dövründə qaldı deyə düşünürəm...

news-inner-user
Səmayə Bayramova

4 məqalə

Paylaş

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Atamın həyat yoldaşı... - Şəhriyar del Gerani yazır
21:00 05 Dekabr 2019
Bakıda klassik vokal festivalı keçiriləcək - İlk dəfə
18:53 05 Dekabr 2019
Bakı Uşaq Teatrı premyeraya hazırlaşır
18:47 05 Dekabr 2019
Edqar Ponun hekayəsi: Kütlə adamı - Dilimizdə ilk dəfə
18:11 05 Dekabr 2019
Məhəmməd Hadinin 140 illik yubileyi qeyd olunacaq - Sərəncam
17:22 05 Dekabr 2019
“Şairə ithaf” müsabiqəsinin vaxtı uzadıldı
16:52 05 Dekabr 2019
Türkoloq-alimin 120 illiyi keçiriləcək
16:15 05 Dekabr 2019
“Ustad” dərgisinin 32-ci sayı yeni formatda
15:40 05 Dekabr 2019
Dünyamızı gözləyən fəlakət: Robotlar azadlıq istəyir!
15:01 05 Dekabr 2019
Kulis 2019-cu ilin yazıçısını, şairini, tənqidçisini seçəcək
14:21 05 Dekabr 2019
“Yeddi nar çubuğu” səhnəyə gəlir
13:52 05 Dekabr 2019
Nejat İşler Zeki Demirkubuzun layihəsində
13:11 05 Dekabr 2019
Qədir Rüstəmovun xatirəsi yad ediləcək
12:31 05 Dekabr 2019
Hüseyn Cavidlə Şüvəlanda bağ qonşusu idik... – Xatirə
12:03 05 Dekabr 2019
Cəlil Cavanşirin yeni romanı oğurluqdurmu? - Müəllif ittihamlara cavab verir
11:27 05 Dekabr 2019
Qış ruhu
11:01 05 Dekabr 2019
Dahi rejissor 2019-un üç ən yaxşı filmini seçdi - Siyahı
10:30 05 Dekabr 2019
Nəbi Xəzrinin 95 illiyinə həsr olunmuş gecə keçirilib
09:42 05 Dekabr 2019
Qarabağ haqda zəif filmə baxmaq ikiqat ağırdır
09:01 05 Dekabr 2019
Tanınmış yazıçının nəvəsi vəfat etdi
18:40 04 Dekabr 2019