news-inner
clock16:20 calendar-gray 02 Avqust 2017 view-gray306 dəfə oxunub
view-gray306 dəfə oxunub

Ay ma, Nunu ölünün qəndini yeyir! – HƏYAT HEKAYƏTİ

Kulis.az Aliyənin “Qənd” hekayəsini təqdim edir.

Evin mala çəkilmiş divarını daşla sürtə-sürtə anamın hüzr yerindən təsadüfən tez çıxmasını gözləyirdim. Onu içəridən çağırmaqbir keçilməz çay kimi yolumukəsmişdi. Tini burulmağa iki dəfə cəhd etmişdim, amma içəridən güclənən ağlaşma səsi bu çayın vahiməsini daha da çoxaltmışdı. Teldən düzəltdiyi arabanı dalınca sürüyən kiçik qardaşımiçəridən anamı çağırmağa razı olmurdu. Ağlaşma səsindən çoxİrzaxanın mənlə oxuyan qızı ilə rastlaşmaqdan qorxurdum. Onunla üz-üzə gəlməmək üçün çayın dibində görünməz daş olmağa hazır idim. Elə bil dünənədək “Yeddi şüşə” oynadığım qız deyildi, ayrı, yad bir adam idi. Belə olur; ölüm bəzən sağların da arasında belə uçurum yaradır.

Hay da... Dünya bir malasını qazıdığım divardan, ağlaşma səsindən, dirəşib anamı çağırmağa getməyən qardaşımdan ibarət deyilmiş. Hüzrə gecikmiş arvadlar da varmış dünyada;

“Dur burda, çağırarıq içəridən indi...”

Anamı artırmanın qabağında, həm də indi içəridən çıxacağını bilə-bilə gözləyirdim. Hər evdə belə bir artırma olur. Ayaqqabıları qar yağmırsa, orada çıxarırlar, su qabını ora qoyurlar. Əl ağacı zad da orada olur. Yəqin İrzaxanın evinin artırmasında bu qədər ayaqqabı birdən olmayıb. Təzə evdi, toy da eləməyib, hardan olsun. O qədər ayaqqabının içində anamın ayaqqabısını axtardım. Amma yox idi. Yəqin özüylə aparıb içəri. Son vaxtlar hüzr yerində ayaqqabılar itirdi. Təzə qaloşu geyib yerində köhnəni qoyurdular. Arvadlar ayaqlarından çıxaran kimi ayaqqabılarını torbaya qoyub qoltuqlarında içəri aparırdı. Ayaqqabıları vərəvürd edəndə o iki parça qəndi gördüm.

Astanaya salınan köhnə palazın üstündə iki tikə qənd ağarırdı. Halbuki, qəndin qonaq gələndə süfrəyə çıxan vaxtları idi. Balaca qardaşım o saat qəndi götürüb ağzına apardı. Özümü yetirib tozlu qəndi ondan aldım, atmadım, niyəsə qaloşlardan birinin içinə qoydum. İstədim qapıdan çıxan kimi anama xəbərləyəm, amma onun solmuş üzünü, qızarmış burnunu görüb qəmləndim. Qardaşıma acığım keçmişdi bu dəfə sırf hüzr yerindəki yeməklərdən üşəndiyim üçün anamı xəbərlədim.

- Ay ma, Nunu ölünün qəndini götürürdü.

Anam dinmirdi. “Yəqin dayıma ağlayıb yenə”.

- Deyirəm, Nunu İrzaxanın qəndini yeyirdi...

- ...

İrzaxanın əsl adı yəqin ki, Rzaxan idi. Bizim camaat belə qısa, ya da hədsiz uzun adlara uyğun sait-samit əlavə edir, ya da ixtisar edirdi. Rəna İranə olurdu, Sürəyya niyəsə Suriyə olurdu, İsanın i-si var idi əvvəldən.

Rzaxan yay-qış başına aerodrom papaq qoyurdu.Bürünc-qara, dəyirmi sifəti, boynuna yaxın qıvrılan saçları, çox kiçik fındıq burnu qırışlarla dolu alnına, sərt üzünə baxmayaraq onauşaq siması verirdi.

Rzaxan atamla yaşıd idi. Həm də dostluqları vardı. Qışqıra-qışqıra, içəndə isə daha bərk qışqıra-qışqıra danışardı. Mənə “Ana” deyirdi. İlk a-nı uzadaraq, məsələn, “A-na, aton evdədi?” Bu kənd kişilərinin kiçik qızlaramüraciət forması idi.

Bizim üçün xana taxtaları düzəltmişdi, həm də əyri düzəltmişdi, anamın toxuduğu palaz əyri çıxmışdı, gah bu başına, gah o başına qaynar su töksək də palazın ölçüsünü düzəldə bilmədik.

Rzaxan cığal uşaqlar kimi günahı taxtanın üstünə qoydu. Qışqıra-qışqıra xananın oxlarının o tərəfini-bu tərəfini ölçdü, axırda atamla çörək yeyib, deyəsən araq da içib getdi.

Sonradan, qazın-işığın olmayan vaxtlarında biz o xana taxtalarını peçdə yandırdıq.

Bibim onu görəndə ah çəkib "Yazıq Samayə" deyirdi. Əvvəl elə bilirdim, bibim Səmayə kimdisə onun Rzaxandan çəkdiklərinə işarə edir. Sonra bildim ki, Səmayə çoxdan ölüb. Səmayə Rzaxanın anası, bibimin də qonşusu imiş.

Səmayə ölüm yatağına düşəndə Rzaxanın 3-4 yaşı varmış. Bibimə deyirmiş "İrzanı küçədə, bacada harda görsən, sən allah, ona şirni ver, olmasa qanfetin, lap iki yumru qənd ver. Heç qəndin olmasa, onda çağır iki kəlmə şirin söz de".

Rzaxan acıdil idi, amma həm də kövrək idi. İçəndə ağlayırdı.

Rzaxanın leksikonunda ən işlək sözlər “mən” və “bunlar” idi. Çox söyürdü, söyəndə ümumən söyürdü. Hətta kimdənsə konkret danışanda da ümumən “Svoloçlar” deyirdi;

Rzaxan dünyayla barışmamışdı.

Rzaxan anasının dünyayla arasına iki yumru qənd qoymaq istədiyi 3-4 yaşlı uşaq idi.

Bəlkə elə həmin gün yas yerində qardaşımın ilk fürsətdə qapdığı qənd dəİrzaxanın anasının dediyi qənd idi; dünyayla İrzaxanın arasında qalıb eləcə tozlanmışdı...

news-inner-user
Aliyə

997 məqalə

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Kukla Teatrı dekabr repertuarını açıqladı
18:56 30 Noyabr 2020
Ukraynada Müslüm Maqomayevə həsr olunan beynəlxalq müsabiqə keçiriləcək
18:24 30 Noyabr 2020
Qonkur mükafatının qalibi açıqlanıb
17:42 30 Noyabr 2020
“Anam dedi ki, bu gün sancım tutan gündür” – İlqar Cahangirlə ad günü söhbəti
17:05 30 Noyabr 2020
Zəlimxan Yaqubun yeni kitabı nəşr edildi
16:23 30 Noyabr 2020
Musiqili Teatrdan "Laçına ithaf" layihəsi - Video
15:34 30 Noyabr 2020
Topçu Vüsalın araq şüşəsinə həkk olunmuş şəkli
14:52 30 Noyabr 2020
Sevdiyi qıza görə cəzalandı, arvadı sözünə baxmadığı üçün öldü, dəfnində Rəşid həkim yazıçı Anarla dalaşdı – Məşhur şairdən maraqlı faktlar
14:11 30 Noyabr 2020
Trampın arvadı Ağ Evdə baş verənlərdən kitab yazır
13:25 30 Noyabr 2020
Müharibə başlayıb, Nəbatat bağındayam... - Rəşad Nağı Mustafadan yeni şeir
12:43 30 Noyabr 2020
Qatarlar daşıdıqca qurtarmır yolçuluq – Təbrizdən şeirlər
12:11 30 Noyabr 2020
Əsgərlərimizin Zori Balayanın oğlunu dəhşətə gətirən qəhrəmanlığı - Bircə yazır...
11:39 30 Noyabr 2020
Yadındadı, içib qızlardan danışmağın? - Şuşada döyüşən zabit dostuma məktub
11:05 30 Noyabr 2020
"Ulduz müharibələri"nin qəhrəmanı vəfat etdi
10:30 30 Noyabr 2020
Regionlararası onlayn musiqi müsabiqəsinə start verildi
10:06 30 Noyabr 2020
Qərbin sülh riyakarlığı və bizim saxta pasifistlər – Sevda Sultanova yazır...
09:00 30 Noyabr 2020
Ölmək sənəti – Ağalar Qut yazır...
17:25 29 Noyabr 2020
“Cinema Radio”nun rəhbəri: “Onun səsi ilahi vergidir” – Müsahibə
17:04 29 Noyabr 2020
Nabokovdan hekayə: Sərnişin
15:30 29 Noyabr 2020
Atası xalq düşməni kimi güllələndi, bir manata rəsm çəkdi, Səttar Bəhlulzadə evini ona bağışladı... – Maraqlı faktlar
12:00 29 Noyabr 2020