Bu gün tanınmış italyan rəssam Andrea Mantenyanın anım günüdür.

Kulis.az “Palitra” rubrikasında boyakarın “Ölü Məsihə ağı” əsəri haqqında materialı təqdim edir.

İtalyan intibahının yenilikçi sənətkarlarından olan Andrea Mantenya Padova yaxınlığındakı İzola-di-Karturo kəndində doğulub və usta Françesko Skvarçonenin emalatxanasında təhsil alıb.

Antik Roma arxeologiyasına, mərkəzi perspektiv qanunlarına və heykəltəraşlıqdakı anatomiya dəqiqliyinə yiyələnən rəssam Padovada intibahın ilk realist üslublu freskalarını ərsəyə gətirib.

Mantenyanın sənəti daş kimi möhkəm fiqurlar, kəskin xətlər, dramatik rakurslar və optik aldanma yaratmaq bacarığı ilə fərqlənir.

O, Mantova hersoqu Qonzaqalar sülaləsinin saray rəssamı kimi uzun illər fəaliyyət göstərib və "Camera degli Sposi" adlı tavan freskası ilə intibah illüziyonizminin əsasını qoyub.

1506-cı ildə Mantovada vəfat edən rəssamın yaradıcılığı xüsusilə kürəkəni Covanni Bellini və dövrün perspektiv nəzəriyyəçiləri üçün əvəzsiz məktəbə çevrilib.



"Ölü Məsihə ağı"

Andrea Mantenyanın sənət dünyasında radikal vizual inqilab hesab edilən "Ölü Məsihə ağı" əsəri təxminən 1480-ci ildə kətan üzərində tempera (suda həll olunan rəngli tozların yumurta sarısı əsaslı emulsiya ilə qarışdırılaraq çəkildiyi qədim və davamlı rəssamlıq üsulu) texnikası ilə ərsəyə gəlib.

Rəssamın sifarişlə deyil, şəxsi sənət təcrübəsi kimi çəkdiyi və ölənədək emalatxanasında saxladığı bu əsər İsa Məsihin çarmıxdan endirildikdən sonra mərmər lövhə üzərində dəfnə hazırlanma anını təsvir edir.

Mantenya burada xristian incəsənətində əvvəllər heç vaxt sınanmamış qeyri-adi bir perspektiv rakurs tətbiq edərək Məsihin bədənini birbaşa izləyicinin gözləri önünə — ayaq tərəfdən kəskin uzanmış vəziyyətdə köçürüb.

Tablo hazırda Milandakı Brera Rəsm Qalereyasında saxlanılır.

Rəsmin əsas dramatik xüsusiyyəti izləyicini hadisənin birbaşa iştirakçısına çevirən rakurs kəskinliyidir.

Mantenya optik olaraq ayaqları bir qədər kiçik təsvir etmişdir ki, Məsihin baş hissəsi və sinəsi arxa planda itməsin.

İsanın ayaq və əllərindəki mismar yaraları, soyuq mərmərə uzadılmış bədənin daşvari anatomik teksturası və qumaş qatları dramatik hüznün dərinliyini nümayiş etdirir.

Sol tərəfdə matəm içində olan Məryəm Ana, Həvari İohann və Məryəm Maqdalena təsvir edilib.

Məryəm Ananın qırışmış üzündəki göz yaşları və kədər ifadəsi intibahın humanist insan duyğularını açıq şəkildə sərgiləyir.

Tünd, torpaq tonlu palitra və zəif işıqlandırma məkana pafosdan uzaq, kəskin kədər və səssizlik qatır.

Mantenya bu işlə ilahi mistikanı insan bədəninin real, soyuq və sarsıdıcı həqiqəti ilə qarşı-qarşıya qoymağa nail olub.

• Məşhur teleaparıcı vəfat etdi
• Dənizin dərinliyindəki batmış gəmidə qədim tapıntılar aşkarlandı
• Ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatının qalibi açıqlandı