news-inner
clock15:50 calendar-gray 11 Oktyabr 2013 view-gray1778 dəfə oxunub
view-gray1778 dəfə oxunub

Lenin ziyalıları bu paroxoda yığıb xaricə göndərdi TARİX

Müxtəlif fikirli insanların taleləri qaynar qazanı xatırladır. Aclıq, səfalət, viranə həyat və insanların başı üzərində vıyıldayan güllələr. Bu simbioz ziyalıları və bisavadları, sağlam və xəstələri, bir sözlə, hər kəsi dəli edirdi. Sovet hökuməti mənəvi düşmənlərini - başqa cür düşünənləri məhv etmək üçün hər şeyə hazır idi. Nəticədə, 1917-22-ci illərdə inqilab tribunallarının qərarlarına əsasən 140 min insan güllələndi. 2 milyondan artıq insan mühacirətə getdi.

1922 – ci il 10 avqustun tarixində Mərkəzi Komitə “İnzibati sürgünlük” haqda dekret qəbul edir. Bu dekretin əsasında “inqilaba qarşı xüsusi fəal ünsürlər” - mədəniyyət xadimləri Rusiyadan sürgün edilir. Bu ünsürlərin arasında F. A. Stepun (1884-1965), S. L. Frank ( 1877-1950), N. A. Berdyayev (1874-1948), E. İ. Zamyatin (1884-1937), L. P. Karsavin (1882-1952) və başqaları vardı. Mədəniyyət xadimlərinin çoxu ölkədən getmək istəmirdi. N. A. Berdyayev yazır: “Mənə deyəndə ki, sən sürgün edilirsən, məni kədər bürüdü.” L. P. Karsavin isə “Rusiyanın gələcəyi mühacirətdə deyil” yazırdı. Lakin onları eşidən yox idi.

91 il əvvəl, 1922-ci il 22 sentyabrda “Fəlsəfə gəmisi” Petroqraddan yola düşür.

Sentyabrın 29-da “Oberburqomistr Xaken” adlı paroxodPetroqraddan hərəkət edir. Bu paroxodunsərnişinləri filosoflar - N. A. Berdyayev, S. L. Frank, M. A. Osorgin və başqaları idi. Sentyabrın 30-da paroxod təxminən Moskva və Kazandan 30-33 sərnişinlə (ailələri ilə birlikdə 70 nəfər) Ştettinə çatır.

1922-ci ilin noyabrının 16-da Petroqraddan “Prussiya” adlı paroxodtərpənir. Bu paroxodda N. O. Losski, L. P. Karsavin və başqaları (ailələri ilə birlikdə cəmi 44 nəfər) sürgün edilir.

V. S. Memetov qeyd edir ki, inqilabdan əvvəlki ziyalıların sürgün edilməsinin səbəbi yeni iqtisadi siyasətin keçirilməsi ilə bağlı onların siyasi fəallıqlarının qarşısını almaq idi.

Burda qeyd etmək vacibdir ki, sovet hökuməti onların inadkarlığına baxmayaraq, ziyalılar olmadan dolana bilmirdi. Bəzi ziyalılar siyasi toqquşmalardan kənarda qalıb Sovet Rusiyasında işləməyə davam edirdilər – V. İ. Vernadski (1863-1945), İ. P. Pavlov (1849-1963), K. E. Siolkovski (1857-1935), N. E. Jukovski (1847-1921), İ. M. Qubkin (1871-1939), K. A. Timiryazev (1843-1920) və başqaları. V. S. Memetovun fikrincə sovet ziyalılarının müəyyən hissəsi 1917-ci ilin payızından inqilabı dəstəkləyən görünürdü. Bura V. Bryusov (1873-1924), A. A. Blok (1880-1921), V. V. Veresayev (1867-1945), Q. A. Gilyarovski (1855-1935) daxil idi. İlk zamanlarda isə hətta A. İ. Kuprin (1870-1938) və F. İ. Şalyapin (1873-1938) da “yeni dünyanın quruluşunu” sevinclə qarşıladılar. 1919-cu ildə A. İ. Kuprin mühacirətə getdi. 1922-ci ildə F. İ. Şalyapini “reneqat” və “buqələmun”, “proletarların maraqlarına zidd ünsür” elan edərək vətəndaşlıqdan məhrum etdilər.

Bununla yanaşı, mühacirlər Rusiyanı Avropa həyatına qaytarmaq fikirlərindən əllərini üzmədilər.

M. E. Qlavatskinin fikrincə fərqli düşünən ziyalıların mühacirəti ölkənin daxili siyasətinin inkişafında məntiqi addım idi. İqtidarla ziyalıların arasındakı münasibəti uyğunsuzluq adlandırmaq olardı. Nədə? Sözə, fikrə müxtəlif münasibətdə. Ziyalılarla dialoq aparmağın əvəzində isə Sovet hökuməti onları mühacirətə göndərdi.

Hal-hazırda da Rusiyada mühacirət davam edir. Rusiyanı əsasən hüquqşünaslar, iş adamları, alimlər, eləcədə müxtəlif sahələrinmütəxəssisləri tərk edir. Xüsusən də texniki sahədə...

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Zəngilanlı aktyor: "Ordan çıxan gün 11 yaşım tamam olurdu" - Video-söhbət
16:30 24 Oktyabr 2020
Türkiyəli yazar vəfat etdi
15:26 24 Oktyabr 2020
Azərbaycanlı rəssamın sərgisi İstanbulda
14:19 24 Oktyabr 2020
Tolstoy hansı şairin qızını sevmişdi? - Elçin yazır...
13:30 24 Oktyabr 2020
Ömürlə peşmanlıq oyunları - Cavanşir Yusifli Kulisdə gedən hekayədən yazır
12:21 24 Oktyabr 2020
Ajda Pekkan: “Azərbaycanlı qardaşlarımıza sevgi göndərirəm”
11:12 24 Oktyabr 2020
Şəhid olan Milli Qəhrəman haqqında film - Video
10:06 24 Oktyabr 2020
Vətənim adamlar - Sevda Sultanova yazır...
09:00 24 Oktyabr 2020
“Pişiyin evi” onlayn göstəriləcək
18:49 23 Oktyabr 2020
Nazirlik Zəngilanda dağılan məscidlə bağlı bəyanat yaydı
18:15 23 Oktyabr 2020
Azərbaycan əsgərinə heyrətlənən erməni hərbçi
17:31 23 Oktyabr 2020
Bütün zamanların ən gözəl aktrisasının həyatı film olur
16:53 23 Oktyabr 2020
Kino tarixinin ən qorxulu filmləri açıqlandı
16:11 23 Oktyabr 2020
Yapon caz ifaçısı Azərbaycan ordusuna pul köçürdü
15:29 23 Oktyabr 2020
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi bəyanat yaydı
14:52 23 Oktyabr 2020
Allahı danan müəlliminin başına stul çırpdı, ömür boyu övladı olmadı, qızlığını xalası oğluna qısqandı - Xalq artistindən maraqlı faktlar
14:15 23 Oktyabr 2020
Facebookda yayılan təhlükəli döyüş videoları
13:34 23 Oktyabr 2020
Köçkünlük statusu – Sevinc Elsevər yazır...
12:47 23 Oktyabr 2020
Dağıdılan, dəyişdirilən, yer üzündən silinən abidələrimiz
12:04 23 Oktyabr 2020
“Bitls” qrupunun keçmiş üzvündən yeni albom
11:18 23 Oktyabr 2020