writer1

Nərmin Kamal

Məqalə sayı

24
clock12:51 calendar-gray 24 Oktyabr 2012 view-gray2739 dəfə oxunub
view-gray2739 dəfə oxunub

Hər yerdə bizimkilər

Başqa bir ölkəyə köçməyə hazırlaşdığımızı bilən kimi azərbaycanlı yazı-pozu dostlarım dərhal qıza oğlan calamaq istəyən araçı sevincilə bir neçə ad verirlər. Həmin ölkədə yaşayan, bizim coğrafiyadan olan yazıçıların, şairlərin adları, telefon nömrələri, ünvanları…

Bunlar quzey – güney azərbaycanlıları, bunlar Türkiyə türkləri, bunlar müsəlman şərq aləminin travmalarını daşıyan başqa yazarlardır ki, gedib həmin ölkədə ömür sürürlər. Bəziləri otuz, bəziləri qırx, bəziləri lap çoxdan orada yaşayır, ingilisə, almana qaynayıb qarışmır, bir-birinin əlindən tutub halay çəkiblər, o şəhərə üz tutan mənim kimi növcavanları da böyük məmnuniyyətlə, qonaqpərvərliklə o halaya alıb udurlar.

Yaxşılıqsevər dostlarım da o adamları tanışlıq verməklə mənə yaxşılıq etdiklərini düşünürlər. Onlardan biri, şair dostum deyir ki, qərib ölkədə köçmənlə köçmən bir-birini daha yaxşı başa düşür, ünsiyyəti daha yaxşı alınır, nəinki yadlarla. Dostum inanır ki, onlarla orada əl-ələ tutub, elə bu birləşmiş əllərlə yad ölkənin ədəbiyyatına doğru cığır açmaq olar.

Ancaq mən o adları eşidəndə özümü çox pis hiss edirəm. Məndə elə bir hiss yaranır ki, sanki həmin ölkədəki taun, cüzam, difteriya xəstələrinin ünvanlarına ezam olunuram. Bədbəxt Şərq aləminin düşüncə, yaddaş epidemiyasından qurtulmaq astanasında ikən yenidən onlara ürcah olunuram.

Bu günlər ərzində mənə onlarca İrandan, Turandan, bu yandan, o yandan gedib orada yaşayan köçmən yazar adı verilib. Onlara nə zəng edəcəyəm, nə də məktub yazacağam, indidən bilirəm. Köçdüyü şəhərdə ilk növbədə o köçmənləri axtarıb tapanları, doğrusu, başa düşməkdə çətinlik çəkirəm. Şair W.S.Merwin “Ananas tarlasındakı turistə suallar” verdiyi kimi, bu kiçik yazının imkan verdiyi qədər, mən də orada “zemlyak” axtaran yazarlara suallar vermək istəyirəm.
Sadəcə eyni coğrafiyadan olduğunuza görə, eyni rəngli dərinin içində yaşadığınıza, dünyaya eyni rəngli gözlərlə baxdığınıza görə, ondan niyə kömək ummalısan və o da sənə kömək etməlidir?

Əgər onunla ünsiyyətdə özünü bir ingilislə ünsiyyətdən daha xoşbəxt hiss edirsənsə, ingilisin şəhərində nə işin var, oturub öz şeirlərini elə buradaca öz şərqlilərinə oxusana. O da sənə oxusun.

Ksenofobiyan var?

Mir Cəlalın “İtə ataram, yada satmaram” hekayəsini çox sevirsən?

Sual çoxdur, vaxtım azdır, davam edirəm. Bir türk qadın var, özü kimi başqa köçmənlərlə birləşib, köçməyə hazırlaşdığımız şəhərdə Sürgün Qələmlər dərnəyi yaradıb. Başına beş yüzdən yuxarı iranlı, turanlı, kürd, əfqan, hindli… yığıb. Tez-tez onların ədəbi görüşlərini keçirir, “Qaçqın və sürgün şairlərin şeirləri” kimi adları olan almanaxlarını buraxır, elə hey bir-birinin yarasını öpüb-oxşayırlar. Öz adları yoxdur, əvəzində mənsub olduğu kateqoriyanın, mənsub olduqları statusun adı var: qaçqın yazarlar, mühacir yazarlar, sürgün yazarlar almanaxı.

Doğrusu, onların internet səhifəsinə baxanda qızıl axtarmağa gedib kəllə, əl-ayaq sümüklərilə rastlaşan gənc kimi canımı ölümcül qorxular bürüdü. Bu cansıxıcı tədbir şəkilləri, bu antropolojisi tanış sifətlər, bu ərəbmənşəli adlar, soyadlar, bu gülü əskik olmayan şeirlər, saytın küncündə “Sən də bu şəhərdə yaşayan şərqlisənsə, üzv ol” çağırışı… – mənə yazığınız gəlsin, məni onlara qoşmayın.

O ölkənin parlaq ədəbiyyatına sıfırdan qoşulub yüksəlmək tədbirləri tökməkdə ikən, iki taxta pəncərə layı arasına, iki pəncərə layı arasındakı hörümçək torlarının cənginə atmayın məni. Qoyun bizim ölkənin ədəbiyyatından o ölkənin ədəbiyyatına maklersiz, öz taleyimlə, öz addımlarımla keçim. Şərqdən kifayət qədər çəkmişəm. Nə edirəm Qərbdə şərqli əllərinin istisini?!

Paylaş

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Anarın əsəri Özbəkistanda çap olundu
18:40 11 Dekabr 2019
Məşhur rejissorun Putinə verdiyi sual Kadırovu əsəbiləşdirdi
18:01 11 Dekabr 2019
Tarantino "Kill Bill-3"-ü çəkəcək
17:23 11 Dekabr 2019
Alber Kamyunu “KQB” öldürüb – Şok fakt
16:46 11 Dekabr 2019
"Joker"in "İrlandiyalı" rəqibi - "Oskar" uğrunda mübarizə gərginləşir
16:05 11 Dekabr 2019
Hüseyn Cavidin oğlunun kitabı çap olundu - Foto
15:28 11 Dekabr 2019
Payız tökülür saçından - Yeni şeirlər
14:47 11 Dekabr 2019
Beynəlxalq Festivalda Milli Qəhrəmanımız haqda film nümayiş olundu
14:20 11 Dekabr 2019
Mirzə Cəlilin tanımadığımız nəticəsi: "Azərbaycanlı qızla evlənmək istəyərəm" - Müsahibə
13:46 11 Dekabr 2019
Nəğməkar Xalq şairi
13:06 11 Dekabr 2019
Əjdər Olun “Lo” romanı təqdim olunacaq
12:37 11 Dekabr 2019
Mən zəmanənin Hüseyniyəm – Nəiminin ağrı-acı dolu vəsiyyətnaməsi – İlk dəfə
12:03 11 Dekabr 2019
Bakıda III Eksperimental Teatr Festivalı keçirildi
11:38 11 Dekabr 2019
Ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatı sahiblərinə təqdim olundu
11:16 11 Dekabr 2019
“Kitabevim.az” mağazalar şəbəkəsi bağlanır - Şok açıqlama
10:53 11 Dekabr 2019
Fərqanə Qasımova Fransada konsert verdi
10:29 11 Dekabr 2019
Nəsiminin 650 illik yubileyi Ankarada qeyd edilib
10:15 11 Dekabr 2019
Qadın zorakılığı ilə mübarizəyə həsr edilmiş tamaşa - Premyera
09:30 11 Dekabr 2019
Lalə Məmmədova: “Boşanmış qadına həmişə intim obyekt kimi baxırlar” - Müsahibə
09:01 11 Dekabr 2019
“Bir əsrlik Nəsimi araşdırmaları” kitabı təqdim olunub
18:45 10 Dekabr 2019