Bu gün görkəmli alman rəssam Anton Rafael Menqsin anım günüdür.

Kulis.az onun məşhur "Çobanların sitayişi" tablosu haqqında materialı təqdim edir.

XVIII əsr Avropa rəngkarlığının ən görkəmli nümayəndələrindən biri, neoklassisizm cərəyanının banisi və nəzəriyyəçisi hesab olunan alman rəssamı Anton Rafael Menqsdir.

Öz yaradıcılığında İntibah dövrünün harmoniyasını, xüsusilə Rafael və Korreconun bədii dilini Barokko estetikası ilə sintez edən sənətkar, dövrünün Avropa saraylarında ən çox axtarılan və yüksək qiymətləndirilən portret və dini süjetlər ustası olmuşdur.

O, rəngkarlığı yalnız vizual bir sənət deyil, həm də ciddi fəlsəfi-estetik prinsiplərə əsaslanan intellektual bir fəaliyyət forması kimi qəbul edərək sənətdə ideal gözəlliyin axtarışına ömrünü həsr etmişdir.

Rəssamın "Çobanların sitayişi" ("The Adoration of the Shepherds") adlanan bu tablosu, onun həm texniki ustalığını, həm də teoloji mövzulara olan dərin fəlsəfi yanaşmasını nümayiş etdirən ən monumental şah əsərlərindən biridir.

O, bu tabloda İsa peyğəmbərin doğulması ssenarisini yalnız dini bir hadisə kimi deyil, bəşəriyyətin mənəvi aydınlanma və yenidən doğuluş anı kimi fəlsəfi bir müstəvidə təsvir etmişdir.

Kompakt və dinamik şəkildə qurulmuş kompozisiyada ilahi işığın mənbəyi xaricdən və ya göydən deyil, birbaşa beşikdəki körpədən yayılaraq ətrafdakı insanların üzlərində metafizik bir parıltı yaradır.

Müqəddəs Məryəmin simasındakı ana şəfqəti və ilahi sakitlik, sənətkarın rasionallıqla hissi harmoniyanı birləşdirən ideal gözəllik anlayışını mükəmməl şəkildə əks etdirir.

Ön planda dayanan çobanların gərgin, lakin heyranlıq dolu bədən dilləri və emosional jestləri, fani insanın ülvi və ilahi olanla qarşılaşdığı an keçirdiyi varlıqsal sarsıntını bədii şəkildə vizuallaşdırır.

Rəssamın fırçasından çıxan zəngin rəng palitrası – xüsusilə Müqəddəs ailənin geyimlərindəki tünd göy və qırmızı tonlar kompozisiyanın mənəvi çəkisini artırır və onun sakral xarakterini vurğulayır.

Tablonun yuxarı hissəsini bəzəyən dinamik mələk fiqurları, səmavi aləm ilə yerüstü reallıq arasında bir körpü rolunu oynayaraq baş verən hadisənin kosmik əhəmiyyətini simvolizə edir.

İşıq və kölgənin səmərəli istifadəsi formaların həcmini və dramatikliyini önə çıxarır, qaranlıq mühiti ilahi nurun qarşısında geri çəkilən cəhalətin rəmzi kimi təqdim edir.

Sol tərəfdə dayanan Müqəddəs Yusif fiqurunun düşüncəli və müdrik duruşu, baş verən bu mistik möcüzənin bəşər tarixindəki fəlsəfi və taleyüklü yerini tamaşaçıya bir daha xatırladır.

Menqs bu əsərdə klassik nizam, anatomik dəqiqlik və emosional səmimiyyəti elə bir harmoniyada birləşdirmişdir ki, vizual təsvir sadə bir illüstrasiya olmaqdan çıxıb ali mənəviyyat fəlsəfəsinə çevrilir.

Yekun olaraq, bu əsər insanın Allaha, işığa və mütləq həqiqətə olan əbədi can atmasının həm bədii, həm də fəlsəfi mükəmməlliklə ifadə edən vizual bir simfoniyadır.

Qeyd edək ki, tablo hazırda İspaniyanın məşhur Prado Muzeyində qorunur.

• Milli Teatr Konyada Beynəlxalq festivalda təmsil olunur
• "Dünya başdan-başa nə imiş dedin?" - Əli Kərimin şeirləri
• “Uşaq dünyası” I Beynəlxalq Musiqi Festivalı başa çatdı