writer1

Etimad Başkeçid

Məqalə sayı

51
clock08:45 calendar-gray 02 Noyabr 2013 view-gray3470 dəfə oxunub
view-gray3470 dəfə oxunub

Təbib, sən əlləmə mənim yaramı...

Etimad Başkeçid yazır...

“Dərmanların işə yaramadığını bilən həkim əsl həkimdir” Benjamin Franklin

Ötən aylarda bacım birdən-birə nasazladı və ölkəmizin tanınmış klinikalarından birində həkimə müraciət etməli oldu. Həkimlərin verdikt çıxarması uzun sürmədi: bacımın ürəyi təcili əməliyyat olunmalıdır, iki-üç gün də keçsə gec ola bilər. Əməliyyat üçün 10000 manat istəndi…

Yüyrək dillə danışacağam, əks halda bu yeniliyin doğurduğu məyusluğu qələmə almaq üçün dastan bağlamalı olaram.

Deməli, bizim eskulapların yüksək professionalizminə şəkk etməyən bacım, ucuz düşsün deyə, əməliyyat olunmaq üçün Tiflisə yollandı. Tiflisdə təkrar müayinə olunduqdan sonra isə məlum oldu ki, bacımın bir salamat yeri varsa, o da onun ürəyidir…

Bu nöqtədə mən janrın tələbinə uyğun olaraq şərəfli həkim peşəsini öyməli, səhlənkar və bacarıqsız həkimləri isə ağ yuyub, qara sərməliyəm. Amma bunu etməyəcəyəm, çünki bisavad, səviyyəsiz həkimlərin kritik kütləsi başqa yanaşma tələb edir.

Orta statistik azərbaycanlı ağır xəstələnəndən sonra «yaxşı həkim» axtarışına çıxır. Onun xəbəri yoxdur ki, normalda «yaxşı» və «pis» həkim olmamalıdır, bilmir ki, səhiyyə pulsuzdur, amma müalicə çox bahadır, ağlına gəlmir ki, səhiyyənin imkanları ilə xəstənin imkanları qətiyyən üst-üstə düşmür. Bir xeyli həyat dərsi aldıqdan sonra xəstə, bir az pul-para birikdirə bilibsə, İrana -Turana və Tiflisə üz tutur. Bütün digər hallarda o, klassik mədəniyyətdəki arxaik təsəvvürlərlə təsəlli tapmağa çalışır -fikirləşir ki, yəqin işlədiyi günahlara görə Tanrının cəzasına tuş gəlib, Eyyub peyğəmbər kimi xəstəliyə mətanətlə dözür.

Bəlkə də, indiki halda ən yaxşısı elə budur. Çünki indilərdə «yaxşı həkim»in də böyrək əvəzinə ürəyini əməliyyat etməyəcəyinə heç bir zəmanət yoxdur. Hələ bu əməliyyatı nə şəkildə edəcək, onu da Allah bilir.

Çarəsiz insanlarla bu şəkildə davranmağın bir adı var – marodyorluq.

Bisavad, acgöz həkimlərin cəmiyyətə meydan oxuduğu dövrlər başqa xalqların tarixində də olub. Amma həmin xalqların elitası və ziyalı təbəqəsi bu subyektlərlə necə davranmağın yolunu da bilib.

Məsələn, 17-18 əsrlər fransız ədəbiyyatı «qatil-həkim» obrazları ilə doludur.

Molyerin az əsəri tapılar ki, orada bu tipli həkimlərdən söz açılmasın. Molyerin həkimləri, hansı mərəzə tutulmasından asılı olmayaraq, hamını eyni üsulla müalicə edirlər: ilk növbədə xəstədən çoxlu qan alır, mədəsini yuyur, onlara ot-əncər dəmləyib içdirir, bir sözlə, «ayağını isti, başını sərin saxlamağı, dərindən düşünməməyi» tövsiyə edirlər.

Fransız ədəbiyyatının klassiklərindən olan A. Lesajın məşhur «Jil Blaz» romanındakı həkim Sanqrado da eynən Molyerin həkimləri sayağı «təbabət prinsipləri»ndən çıxış edərək, Valyalidolid şəhərində əsl ölüm epidemiyası törədir…

Bizim xəstələrin karvanlaşıb, dəstə-dəstə xarici ölkələrə üz tutmasından qətiyyən rəncidə olmayan, öz izzəti-nəfsinin qeydinə qalmayan, zamanla heç cür ayaqlaşa bilməyən və xəstələrin cibini güdən həkimlərimizə baxanda fikirləşirsən ki, deyəsən, biz onlarla çox yumşaq davranırıq axı. Belə həkimlərin komik obrazının yaradılmasının (bunun üçün çox da böyük fantaziya sahibi olmaq lazım deyil) və onların özünə təqdim edilməsinin zamanı çoxdan yetişib.

Avropa öz bisavad həkimlərindən böyük ölçüdə məhz bu şəkildə yaxa qurtara bildi – ədəbiyyatın köməyi və ictimai rəydə qeyri-peşəkar həkim fəaliyyətinə adekvat münasibətin formalaşması yolu ilə.

Amma hələlik ki, bu yoxdur, insanlarımız öz münasibətini səssizcə xarici ölkələrin həkimlərinə pənah aparmaqla ifadə edirlər.

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Nazirlik rəsmisi: “Kinostudiyaya ən müasir avadanlıqlar almışıq”
13:30 03 Avqust 2021
Bir bax, başın üstə günəş doğulur – Ramiz Rövşən Şuşaya şeir oxudu - Video
12:45 03 Avqust 2021
Allaha inanmadı, 16 yaşlı qızla evləndi, oğlunun ölümündə özünü günahkar bildi - Xalq şairindən 10 maraqlı fakt
12:01 03 Avqust 2021
Öz ölümünü yazan şair - Günün şeiri
11:30 03 Avqust 2021
Qələbədən yazmaq çox çətindir
11:01 03 Avqust 2021
“Orxan Pamukun evi inanılmaz dərəcədə geniş idi” – Söhbət
10:30 03 Avqust 2021
Deyirsən, anamın yerində ayrı arvadla mazaqlaşsın? – Yeni hekayə
09:01 03 Avqust 2021
Açıq havada Kino Günü keçirildi - Fotolar
08:49 03 Avqust 2021
Azərbaycanlı şair vəfat etdi
08:08 03 Avqust 2021
"Qapalı olan həyatımın qapılarını indi açıram..." - Fəxrəddin Manafovla yubiley müsahibəsi
21:00 02 Avqust 2021
Milli Qəhrəman haqqında sənədli film çəkilib
18:50 02 Avqust 2021
Hafiz Təmirovun yeni kitabı çıxıb
18:08 02 Avqust 2021
Prodüserlər Gildiyasına sədr seçildi
17:20 02 Avqust 2021
Maestro Niyazinin xatirəsi yad olunub
16:55 02 Avqust 2021
Qazi-şair gündəliklərini məktəblilərlə birlikdə yazacaq – Yeni layihə
16:00 02 Avqust 2021
Lalə Azərtaşın telefon zəngi və yarımçıq səmimiyyəti
15:04 02 Avqust 2021
Təsadüfən dirijor oldu, kasıblıqdan vərəmə tutuldu, xanımını oğulluğu boğaraq öldürdü – Niyazidən 10 inanılmaz fakt
15:01 02 Avqust 2021
Kino cameəmizin 2 avqust yanlışı: Elit sənət illüziyası
14:16 02 Avqust 2021
Azərbaycanlı şair vəfat etdi
13:35 02 Avqust 2021
Kino xadimləri təltif edildi - Siyahı
12:58 02 Avqust 2021