writer1

Çinarə Soli

Məqalə sayı

10
clock11:15 calendar-gray 30 Oktyabr 2019 view-gray2808 dəfə oxunub
view-gray2808 dəfə oxunub

Sizin kimi atalardan imtina edirik!

Etiraf edim ki, əlli metrlik hovuzu bu başdan o başa üzə bilmirəm, hər səhər 15-20 dəqiqə, saatda 6 kilometr sürətlə qaçıb, duş qəbul edib cavanlaşmaq kimi imkanlardan məhrumam. Ona görə, 70 yaşlı məmurlar qədər gənc deyiləm. Heç bir kriteriyam uyğun gəlmir.

Ən əsası, bu qədər havayı yaşayıb neft üçün də tutarlı iş görməmişəm. İstənilən halda, ömrü daha 25 ili görməmiş biri kimi, çox hörmətli burjua seçmələrinin izni ilə mən də özümü gənc hesab etmək, hiss etmək istəyirəm. Amma sizinlə qətiyyən, "gənc yazar", "gənc rəssam", "gənc ofisiant", "gənc resepşın", "gənc xadimə", "gənc kassir" kimi, "mən olduğum kimiyəm, əvvəl necə, indi də elə" deyən beyindənkəm biri kimi yox, az qala hər gün dəyişməyə can atan "prosto" gənc kimi danışmaq istəyirəm. Uzun müddətdir ancaq ağaclarla ünsiyyətdəyəm axı. İnsanları yadırğamışam. Bu yaxşıdır, ya pis, sonra müzakirə edərik.

Bilmirəm, səbəb nədir, lap uşaqlıqdan o vaxtlar daha adını bilmədiyim təsəlli adlı məfhumdan zəhləm gedib. Təkcə zəhləm getsə nə vardı, yaşamaq daha rahat olardı, həyat üzümə daha səmimi gülümsəyərdi, tutalım, dişlərini ağartmazdı, avara kənd uşağı kimi hırıldamazdı.

Üzr istəyirəm özünü cavan hiss edən bütün böyüklərdən: təsəllidən zəndeyi-zəhləm gedib. Ən betəri də bilirsiz nədir? Kimsə inamla deyir: "Hər şey yaxşı olacaq!"

Hə, elə sənin təpən haqqı! Tutalım, yaxşı olacaq, sənə dəxli var? Görürsən, vəziyyət gərgindir, düzələsi deyil, alınacaq kimi görünmür. Ömrümün bu, heç vaxt hovuz üzü görməmiş, üzməyi belə bacarmadığı çağında mənə niyə təsəlli verməyə çalışasan axı? İmkan ver dərdimizi bölüşək də. Və ya bölüşməyək. Susaq da, sus da, nolar, nə olar? Ömrün boyu susmaqdan daxili həzz almısan, susmaqla ömür sürürsən, mənə çatanda dilin niyə açılır?

İnsanlar bir-biri üçün hər şeyin yaxşı olmasını istəyə, diləyə, arzu edə bilməz. Mümkün deyil. Biz "Sırlar dünyası"nda yaşamırıq. Bizim həyatımızın arxa fonunda o zırıltılı, zarıltılı kaman səsi yoxdur. Olsa-olsa, Afətin "Sığmazam" təranələri səslənir. Çünki mahiyyətimiz odur. Biz dərdimizi dingildəyərək yaşayırıq, faciəmizə tullanıb-düşürük. Məsələn, ömür bitir, amma biz hələ də səhər durub saatda 6 kilometr qaçmağı uğur hesab edirik, bunu utanmadan dilə gətiririk. Xəcalət də çəkmirik. Niyə utanaq ki? Elə deyil?

Toplum olaraq kimisə, kimlərisə təsəlli etmək üçün sinov gedirik. Bu böyük ənənə, böyük irsdir, əslində. Atalarımızdan qalıb. Bilirsiniz hansı atalardan? Sual ritorikdir, xətrinizə dəyməsin. Mən biləcəm, siz bilməyəcəksiniz? Yox, təbii ki. Amma yenə də xatırladım: "Yaxşı at özünə qamçı vurdurmaz" deyən atalarımızdan... Bu yerdə arxa fonda Afətin "Sığmazam" "tuş"u eşidilir. Remastered versiyada. Daha sürətli. Hətta o qədər sürətli ki, lent fırlanır, bir-birinə dolaşır, Afətin səsi Manafın səsinə bənzəyir, Manaf da dönüb olur adamyeyən. Səs kəsilir. Lent qırılır. Təsəvvür elədiniz? Dəhşətlidir. Ürpəşdim, Alla haqqı!

Məncə, çox ali və xeyli ağsaqqal atalarımız bu sözü fikirləşəndə əməlli əziyyət çəkməyib. Hətta, dönə-dönə üzr istəyirəm, kəlmənin yaranma prosesində beyin öz iştirak funksiyasından imtina edib. Atıram, dişi fikirləşib, ya da dilçəyi. Ola bilsin, o vaxtkı atalarımız hovuzda üzməyi bacarmayıb. Ya da səhərlər qaçmayıb. Heç neftə layiq olmaq üçün də bir iş görməyiblər. Özlərini cavan hiss etməyiblər və sair. Nə bilim, bilmirəm. Sadəcə təxmin edirəm, o vaxt dəyərli və möhtərəm atalarımız bu sözü ilk dəfə min-bir işgəncəyə, zorakılığa məruz qalmış, təhqir edilmiş, alçaldılmış bir qadın "ər evi"ndən "ata evi"nə gələndə deyib.

Prosesi ona görə bu cür təxmin edirəm ki, o vaxt əcdadlarımızın yaxşı xırdalaya bilmədiyi qızılı indi onun xələfləri layiqincə xırdalamaqdadır. O qədər xırdalayıblar, indi həmin qadınların xələfləri bu kimi tayfa və icma nümayəndələrinə diqtə etməyə başlayıb ki, ortada heç qızıl yox imiş. Hətta qızıla aid əsər yox imiş. Bu, böyük çaxnaşma arasında hansısa qadın xələf sinəsini meydanlara verib əlində bayraq açır və o bayraqda yazılır: "Yaxşı at dədəndi!".

Nə olur? Aləm dəyir bir-birinə. Təsəlli hoqqabazlığı yerlə-yeksan olur. Kişi xələflər hikkədən, kin-küdurətdən boğulub meydanlarda bayraq tutan, bütün toplumu təşkil edən qadınların bir ovuc səsini, hayqırışlarını başlayır öz şəxsiyyətinə, mahiyyətinə uyğun "təhlil" etməyə. Hansı formada? Təhqir təzahüründə. Hamı bir nəfər kimi ödəyə bilmədiyi kredit borcunun acığını, etiraz edə bilmədiyi müdirinin hikkəsini, baş çıxara bilmədiyi həyatın əzabını söyüşə çevirib tökür qadınların üstünə. Onlar da bütün haqsızlıqları, iyrənclikləri tapdalayıb qışqırırlar: "Şiddətə susma, şiddətə dözmə!"

Möhtəşəmdir!

Bu qadınlar deyir: "Bizə təsəlli yox, yaşamaq lazımdır, ölmək istəmirik".

O adamlar deyir: "O evdən meyitin çıxacaq!"

Belə beyin, belə düşüncə tərzi olar, ay qadanızı alsınlar?

Xalqın mentalitet diktaturası beləcə yerlə-yeksan olur, başlayır, məhv olmağa.

Daha sivil, daha azad, daha bəşəri cəmiyyətin yaranması üçün küçələrdən qadınların ayaq səsləri, gülüş, etiraz, mahnı, alqış səsləri gəlir.

Mötəbər atalarımızın nəsihətamiz kəlamları tarixə qərq olur. Silinir. Günah özlərindədir. Adama deyərlər, vaxtı-vaxtında üzərdin, səhərləri saata altı kilometr qaçardın da. Di məhv ol. Dadına heç məmurlar da çata bilməz. Onlar cavanlığını yaşayır. Sizinsə, atalar, dövranınız bura qədər sürəcəkmiş. Biz - sizin qızlarınız, sizin kimi atalardan imtina edirik! Sizin xələfləriniz bizim boğazımızı kəsməkdə, qanımızı tökməkdədir. Qızlarınız ölür, atalar!

"Şiddətə susma, şiddətə dözmə, qadınları qətl etmə!”

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Azərbaycanlı alimin kitabı Avropa dillərində nəşr olunacaq
18:37 09 İyul 2020
Uşaqlar üçün tamaşa
17:56 09 İyul 2020
Təranə Vahidin Türkiyədə çap olunan hekayəsi: "Durna adam"
17:15 09 İyul 2020
Qızını ərə verən atanın ölümü
16:26 09 İyul 2020
İspaniyada Haqverdiyevə həsr olunmuş poçt markaları buraxıldı
15:47 09 İyul 2020
Qadına görə başına bəla gələn məşhurlar
15:08 09 İyul 2020
Məşhur sənətçi prezidentliyə namizəd olacaq
14:19 09 İyul 2020
Yaltaqlıq ən perspektivli valyutadır - Qorxmaz Quliyev yazır...
13:30 09 İyul 2020
Uşaq təbəssümü
12:53 09 İyul 2020
Qorxu və təşviş insanı necə formalaşdırır? – Nazlı Əmirova ekzistensializmdən yazır...
12:30 09 İyul 2020
Bəhram Bağırzadənin həyat yoldaşı: "Hələ danışa bilmir"
11:48 09 İyul 2020
Cinsi yanğısını Facebookda söyüşlə soyudanlar
11:19 09 İyul 2020
Son 200 ilin ən yaxşı qəzəli – Mətn
10:46 09 İyul 2020
Elton Conun şərəfinə sikkə hazırlandı
10:09 09 İyul 2020
Sovet ordusunda üsyan edib almanlar tərəfə keçən azərbaycanlı - Amerikadan yazırlar...
09:01 09 İyul 2020
Moskvada teatrlar avqustun 1-dən açılır
18:54 08 İyul 2020
Uşaq tabutunda basdırılan kişi - Günel Natiqdən yeni hekayə
18:22 08 İyul 2020
Son 10 ilin ən yaxşı qorxu filmləri - Siyahı
17:49 08 İyul 2020
Venesiya Film Festivalı əvvəlki qaydada keçiriləcək
17:10 08 İyul 2020
Qarabağda “iki” alıb, sinifdə qaldığım Vətən - Ramiz Qusarçaylıdan şeirlər...
16:23 08 İyul 2020