writer1

Sevda Sultanova

Məqalə sayı

860
clock13:22 calendar-gray 12 May 2015 view-gray216 dəfə oxunub
view-gray216 dəfə oxunub

Ruhi xəstəyə ərə gedənlər

Yaxınlarda saytlardan birində əri və dörd uşağı ruhi xəstə olan qadının hekayəsini oxudum. Hekayə deyirəm, əslində faciədir.

Ailə yoxsulluq içində yaşayır, pensiya zəruri xərcləri ödəməyə yetmir, kommunal xərclərdən dolayı borç borca calanıb, sosial təminatları yoxdur, ailə üzvləri xəstəlik tutmaları başlayanda ev əşyalarını qırır, dağıdır və sair. Məsul şəxslər həyatın dibinə atılmış bu insanların durumuna biganədir.

Bu dramatik əhvalatda diqqətimi həm də başqa bir məqam çəkdi. Qadın psixoloji cəhətdən sağlamdır, amma 22 yaşında ruhi xəstəyə ərə gəlib.

Araşdırsaq, Azərbaycanın hər yerində bu cür ailələrə rast gələ bilərik. Azərbaycanlıların hansısa naməlum inanclarına görə, ruhi xəstə olan kişi evlənərsə, o, sağalar.

Mən belə mövhumatçı ailələr tanıyıram. Bir tanışımız vardı, oğlu ağır ruhi xəstə idi. Ana inanırdı ki, oğlu ailə qursa sağalar, ona qız axtarırdı. Amma anası oğlunu evləndirməyə macal tapmadı, çünki oğlan həyatla vidalaşadı.

Yəqin o insanlara elə gəlir ki, cinsi münasibət ruhi xəstələrə müsbət təsir göstərər. Belə bir fikri onların hardan, hansı elmi, tibbi tədqiqatların nəticələrindən aldığını bilmirəm.

Bildiyim odur ki, bilgisizliyin, savadsızlığın nəticəsi faciəvi olur.

Vaxtaşırı saytlarda ruhi xəstənin arvadını, uşağını baltaladığı, bıçaqladığı haqda xəbərlər oxuyuruq.

Məsələn, keçənlərdə bir kişinin həyat yoldaşını yatdığı yerdə qətlə yetirdiyi haqda xəbər oxumuşdum. Yaxınlarının sözlərinə görə, cinayəti törədən kişi ruhi xəstə olub. Ona görə də qohumları ailəsi ilə onu gözdən uzaq qoymurmuşlar. Qadın da kişinin psixoloji problemləri olduğunu bilə-bilə ona ərə gedib.

Yuxarıda haqqında danışdığım qadın da ailə quranda ərinin anadangəlmə psixoloji problemi olduğunu bilib.

Problemlərin kökündə yenə müəyyən mənada mental problemlərimiz, ailəyə, həyata yanlış baxışımız dayanır.

Ailələr həkimə müraciət etmədən, xəstəliyin genetik, nəsildən-nəslə keçib-keçmədiyi haqda bilgi almadan psixi problemləri olan övladlarını evləndirirlər.

Bir qayda olaraq analoji problemli ailələr uşaqlarını həkim müayinəsindən keçirməyə utanırlar. Ümumiyyətlə, bizim təsəvvürümüzdə belə stereotip var ki, psixiatr yanına gedən adam mütləq ruhi xəstədir. Ona görə ətrafın reaksiyasından, qonum-qonşunun, qohum-əqrəbanın nə düşünəcəyini önəmsəyərək müayinələrdən çəkinirik.

Sağlam qızlarının ruhi xəstəylə evlənməyinə razı olan ailə də yəqin düşünür ki, qızı evdə un çuvalına tay olunca elə ruhi xəstəyə ərə getsin, pis-yaxşı ailəsi olsun.

Maraqlıdır ki, bu vəziyyətdə cinsi-ayrı seçkiliyə də yol verilir. Məsələn, ruhi xəstə ola kişiyə qız verilir, amma belə xəstə qadınla sağlam kişi ailə qurmur. Və ya ailədə də qızın psixi problemləri varsa, onun taleyi ilə barışırlar, ruhi xəstə oğlandırsa onun ailə qurmasına çalışacaqlar.

Yeri gəlmişkən, Türkiyədə ruhi xəstələr evlənmək üçün həkim müayinəsindən keçərək, ailəyə yararlı olub-olmamaqları haqda rəy almalıdır. Ailə haqda qanunda bununla bağlı maddə də var.

Bizdə faciəli nəticələrin qarşısını almaq üçün cəmiyyətdə, insanların şüurunda çox şey dəyişməlidir. Ayrıca dövlət, ictimai institutlar məsələni nəzarətdə saxlamağa borcludurlar.

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Tanınmış aktrisa vəfat etdi
17:44 13 May 2021
Amerikalı rəssamın əsəri 93 milyon dollara satıldı - Foto
15:46 13 May 2021
İnsanın təkbaşına xoşbəxt olması utanılası bir işdir - Kamyudan unudulmaz aforizmlər
14:28 13 May 2021
Nizamiyə həsr olunan beynəlxalq konfransa tezis qəbulu davam edir
13:46 13 May 2021
Yəhudi yazıçının kitabını yandırmaq üçün alanlar - Ayxan Ayvaz yazır...
12:30 13 May 2021
Rafiq Tağının üçcildliyi nəşr olundu - Foto
11:25 13 May 2021
"Xarıbülbül" festivalının qala konserti olacaq
10:31 13 May 2021
Bu da bu cür həyatdır – Elçinin hekayəsi
09:29 13 May 2021
“Azərbaycan–ispan danışıq kitabçası” çap olunub
18:18 12 May 2021
Azərbaycan bəstəkarlarının əsərlərinin toplusu Şuşada təqdim olundu - Foto
17:41 12 May 2021
Şuşada "Xarıbülbül" festivalı
15:00 12 May 2021
Mənim Tanrım gözəllikdir, sevgidir - Hüseyn Cavidin şeirləri
14:24 12 May 2021
Ağadadaş Ağayev əməliyyat öncəsi fotosunu yaydı
13:09 12 May 2021
30 ilin ən gözəl müjdəsi
12:04 12 May 2021
Tanınmış aktyor vəfat etdi
12:00 12 May 2021
Bu gün Şuşada «Xarıbülbül» müsiqi festivalı başlayır
10:12 12 May 2021
İrəvandan yük maşınında qaçan, özündən 24 yaş böyük direktorla evlənən, İran şahının sevimlisi olan Xalq artisti
09:03 12 May 2021
Sonsuz - Şərif Ağayarın hekayəsi
17:00 11 May 2021
Filmimiz Braziliyada beynəlxalq festivalda sertifikata layiq görülüb
15:50 11 May 2021
Soljenitsının Nobel almasının gizlinləri
14:45 11 May 2021