writer1

Şərif Ağayar

Məqalə sayı

540
clock12:24 calendar-gray 24 Aprel 2015 view-gray220 dəfə oxunub
view-gray220 dəfə oxunub

Şərəfnisənin Axundovdan çox bilməsi

Dostumuz Sevinc Elsevərin belə bir şeiri var:

Güləndə gizləyə bilirəm

dişimdəki qara dəliyi,

ağlayanda yadıma düşmür

İlk baxışdan sadə görünən bu misraların inanılmaz məna çalarları vardır.

Gülüş səmimi hadisə deyil.

Qondarmadır.

Beyin məhsuludur.

Axundov istehzası hadisələrin inikasından daha çox ona yazıçı reaksiyasıdır.

Axundov hardasa həqiqətdən “yaxa qurtarmaq”, onu “yola vermək” üçün gülüşdən üsul kimi istifadə edir.

Elə bir müstəvi var ki, orda Şərəfnisə Axundovdan çox bilir və daha xoşbəxtdir.

Özünəironiya insanın ən böyük aldanışıdır.

İnsan tək qalanda, özüylə səmimi olanda gülmür, ironiya etmir, özünü daha çox dramatik ladda tanıyır.

Özünəironiya başqalarına gülən zaman eqoist görünməmək üçün bicliklə icad olunmuş çıxış yoludur.

İnsan mahiyyətcə faciəvidir.

Buddanı narahat edən üç vacib məsələ BÖYÜK KƏDƏRİ əbədi olaraq qidalandırır: yoxsulluq, qocalıq və ölüm.

Budda insanları bu üç bəladan xilas etmək üçün yola çıxdı.

Bacardımı?

Bacardı, demək olar, amma “süni yolla” insanın təbii instinktlərinin üstünə qalxaraq.

Onun təbiətə tapınmağı bu süniliyin kompensasiyası idi.

Buddaya görə, insan təfəkkürünü köməyə çağırmadan xilas ola bilməz.

Ancaq bu təfəkkürlə qazanılanlar insanın canına o qədər hopmalıdır ki, doğallaşsın, beyin yox bədən hadisəsi kimi meydana çıxsın.

İşıq keçicidir.

Kosmosun fonu qaranlıqlardır.

Komediya bu qaranlıqlar üzərində işıq fokusları yaratmaqdır.

Komediya dərdin yüngülləşdirilərək ifadəsidir.

Mirzə Cəlilin ağrısı qarşısındakı gülüş də kədərlidir.

İnsan məğlubiyyətə məhkum olduğu üçün komediyayla “baş girələmək” zorundadır.

İnsan özünü gülüşə məhkum edir.

İnsanın azadlığı qaranlıqlarda və ümidsizliyin sonsuzluğundadır.

“Don Kixot” həm də ona görə dahiyanə əsərdir ki, gülüşün üzdə, göz yaşının dərinlərdə olduğundun ən parlaq sübutudur.

“Don Kixotu” oxuyub yalnız gülən adam təhlükəlidir.

Gülüş təzahür, göz yaşı mahiyyətdir.

Gülüş köpük, göz yaşı çaydır.

Gülüş faciəvi aqibətlər üzərində ümid gəzişmələri kimi çıxır ortaya.

Gülüş göz yaşının təzahürü olmayanda lağlağıya, məzəyə çevrilir.

Gülüş nə həqiqətin tam ifadəsidir, nə də buddist soyuqqanlılıq.

Gülüş - ifadə edə bilməmək, ancaq yekəxanalıq edib laqeyd də qala bilməməkdir.

Gülüş - cahilcəsinə təslim olmamaqdır.

Tanrıya qarşı insanın ən güclü silahıdır.

...Və şeytana quyruq sallamağın ən rahat yoludur.

Gülüş təbiətə etirazdır.

Dağ-daş, meşə-çay təmkini qarşısında insanın yüngüllüyüdür.

Gülüş aşağılayıcı tavır, göz yaşı alçaqkönüllü jestdir.

Gülüş göz yaşından yüngüldür.

Ona görə həmişə üzdədir və populyardır.

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

"Sənin bu “qadın travmandan” xeyli həzz aldım" - Seymurla Aygün Aslanlının söhbəti
18:40 19 Yanvar 2021
"Simpsonlar"ın ssenaristi öldü
17:56 19 Yanvar 2021
Orxanı yenə polis apardı – Əsgərlikdəki şairlə söhbət
17:12 19 Yanvar 2021
Balacalar üçün onlayn tamaşa
16:31 19 Yanvar 2021
“Qarabağ hekayələri” qırğız dilinə tərcümə olundu
15:53 19 Yanvar 2021
“Mən xəbərləri oxuyanda qarşımda avtomatlı əsgər dayanmışdı” - Məşhur diktor 19 yanvar gecəsi AzTV-də baş verənlərdən danışır – Müsahibə
15:11 19 Yanvar 2021
“Arşın mal alan” Düşənbədə təqdim olundu
14:38 19 Yanvar 2021
Xalq artisti dünyasını dəyişdi
14:00 19 Yanvar 2021
Məşhur tarzən müğənnini qınadı: "Şəhid verdiyimiz dövrdə toy oxumusan"
13:17 19 Yanvar 2021
Leonardo da Vinçinin itmiş əsəri tapıldı
12:39 19 Yanvar 2021
Şair-əsgər anası: “Gizlində oğlumun çəkmələrini öpürdüm” – Müsahibə
12:01 19 Yanvar 2021
Məşhur prodüser həbsxanda vəfat etdi
11:25 19 Yanvar 2021
Nizami yenidən tədqiq edilməlidir - İradə Musayeva yazır...
10:52 19 Yanvar 2021
Tanınmış aktyor vəfat etdi
10:20 19 Yanvar 2021
Haaqada “20 Yanvar uşaqların gözü ilə” adlı virtual sərgi açıldı
09:55 19 Yanvar 2021
Müasir monqol hekayəsi: Portret - Orijinaldan tərcümə
09:00 19 Yanvar 2021
Nizaminin əsərləri ilə bağlı müsabiqə elan olundu
18:54 18 Yanvar 2021
“Şəhərin qış gecələri” tamaşası onlayn nümayiş ediləcək
18:22 18 Yanvar 2021
İsa Hüseynovun hekayəsi Gürcüstan kitabxanasında
17:58 18 Yanvar 2021
"Üç peyğəmbər" xalçasının müəllifi - Ziyadxan Əliyev yazır...
17:43 18 Yanvar 2021