Əli bəy Hüseynzadə yaxşıdır, yoxsa Əhməd Cəmil?

Əli bəy Hüseynzadə yaxşıdır, yoxsa Əhməd Cəmil?
9 oktyabr 2014
# 10:16

“Müqayisəli tərcümə” layihəsi

Hötenin “Faust”unu alman dilindən Əli bəy Hüseynzadə, rus dilindən isə Əhməd Cəmil tərcümə edib. Ayrı-ayrı dillərdən edildiyinə görə orijinal mətni dərc etməyə ehtiyac görmürəm. Deməli belə: Ə.Cəmilin tərcüməsində “Sovet kalkası” aydın duyulur, Ə.Hüseynzadənin tərcüməsi isə əsl poetik tərcümədir, səd-əfsus ərəb-fars ibarələri ilə doludur. Amma bu müqayisə ötən əsrin əvvəlindən ortasına, bir az da sonrakı dövrə təsadüf edən dilin sadələşmə prosesi barədə bizə çox şey deyir.

F.Hüseyn

Bəli, yer üzünün allahı insan,

O qəribə məxluq bu günə qədər

Heç dəyişməmişdir... Bəlkə çox güman,

Sən ilahi nurun parıltısından

Ona verməsəydin bir kiçik zərrə,

Şüur adlandırmaz bunu. Bilmərrə,

Olmazdı heyvandan beşbetər heyvan.

(Ə.Cəmilin tərcüməsi)

Bədbaxt o qədər olmaz idi bir zaman insan,

Etsəydin əgər nuri-səmanı ona pünhan;

Əql ismini vermiş bəşər ol nura dilində,

Heyvanlığı lakin gözəl alətdir əlində.

(Əli bəy Hüseynzadənin tərcüməsi)

Bəli, başdan-başa, tanrım, qan, qada...

İnsanlar qəm, möhnət, içindədir lap.

Mən də rəhm eləyib, vermirəm əzab!

(Ə.Cəmilin tərcüməsi)

Yerdə görürəm hər şeyi nifrinə səzavar!

İnsan o qədər çəkmədə dünyada səfalət

Kim yox həvəsim verməyə biçarəyə zəhmət.

(Əli bəy Hüseynzadənin tərcüməsi)

Mefistofel Allah haqqında:

Hərdən xoşum gəlir lap bu qocadan,

Onunla aranı vurmamaq şərtdir.

Şeytanın özüylə belə mehriban

Danışmaq, özü də bir kəramətdir.

(Ə.Cəmilin tərcüməsi)

Mefistofel Rəbbi-aləm haqqında:

Bəzən də ziyarət xoş olur Zati-qədimi;

Heç istəməm etmək Ona izhari-ədavət.

Bunca əzəmət, heyrətə şayəstə deyilmi!

Şeytana belə göstəriyor rıfkı-nəzakət!

(Əli bəy Hüseynzadənin tərcüməsi)

# 4947 dəfə oxunub

Oxşar xəbərlər

"Mən insanları aldadan  saxtakaram..." – Nobel mükafatçısının hansı məşhur əsərinin əlyazmasını it yemişdi?

"Mən insanları aldadan saxtakaram..." – Nobel mükafatçısının hansı məşhur əsərinin əlyazmasını it yemişdi?

15:00 27 fevral 2026
"Parisin adını dəyişib mənim adımı qoyun!" - Viktor Hüqo niyə sürgün edilmişdi?

"Parisin adını dəyişib mənim adımı qoyun!" - Viktor Hüqo niyə sürgün edilmişdi?

15:00 26 fevral 2026
Əli bəy Hüseynzadə Azərbaycan dilini "kobud və kasıb" adlandırmışdı? - Yüzillik qalmaqalın pərdəarxası

Əli bəy Hüseynzadə Azərbaycan dilini "kobud və kasıb" adlandırmışdı? - Yüzillik qalmaqalın pərdəarxası

12:00 26 fevral 2026
Mən qanımı görmüşəm düşmənin qaşığında - Xocalı şeirləri

Mən qanımı görmüşəm düşmənin qaşığında - Xocalı şeirləri

10:00 26 fevral 2026
Öz kitabına təriflər yağdırdı, işdən qovuldu - Məşhur yazıçının böyük fırıldağı

Öz kitabına təriflər yağdırdı, işdən qovuldu - Məşhur yazıçının böyük fırıldağı

17:00 25 fevral 2026
"Nə vaxt ölsəm, məni Londonda basdırın, barı meyidim ingilislərdən..." - "Kəsişən eyhamlar” üsulu, yaxud klassik irsdəki sirli mətləblərin açarı

"Nə vaxt ölsəm, məni Londonda basdırın, barı meyidim ingilislərdən..." - "Kəsişən eyhamlar” üsulu, yaxud klassik irsdəki sirli mətləblərin açarı

12:00 25 fevral 2026
Ana səhifə Yazarlar Bütün xəbərlər