writer1

Mirmehdi Ağaoğlu

Məqalə sayı

574
clock12:06 calendar-gray 19 May 2014 view-gray1932 dəfə oxunub
view-gray1932 dəfə oxunub

Həqiqət eşşəyin xayasında

Mirmehdi Ağaoğlu

Bir dəfə türk kanallarından biri İstanbul boğazından çıxan daşlar haqqında süjet hazırlamışdı. Daşları yerə qoyandan az müddət sonra öz-özünə alovlanırdı. Süjetdə hamıdan münasibət öyrənildi; yoldan ötəndən də, o daşları boğazın dibindən çıxaran uşaqlardan da, balıqçılardan da, uşaqlarının əlinin yanmasından ehtiyat edən narahat valideynlərdən də. Amma bir mütəxəssis, kimyaçı, alim danışdırılmadı ki, bilək bu “möcüzə”nin səbəbi nədir.

Eyni problem bizdə də var. Nəsə qeyri-adi hadisə baş verir, media onu möcüzə kimi təqdim etməyə can atır. Alim, mütəxəssis rəyi öyrənilmir. Lap öyrənilsə belə hardasa hiss edirsən ki, süjeti, xəbəri hazırlayan şüuraltı olaraq alimin, elmin yanında yox, möcüzənin, mövhumatın yanındadı. Ola bilsin ki, bunu cəmiyyətin marağını nəzərə alıb edirlər, ola bilsin.

Uzun müddət axund işləmiş 80 yaşlı qohumum dedi ki, elm artdıqca iman azalar. Əlim üzümdə qaldı. 80 yaşlı bu din adamının ağzından çıxanlara inana bilmədim. O, başı ilə fikirlərini təsdiqləyəndən sonra yəqin ki, heyrətləndiyimi görüb bir daha təkrar elədi. Sonralar bu fikri başqa adamlardan da eşitdim.

Bu fikri bir qədər parafraz etsək belə olar: Elm azaldıqca inam (mövhumat, xürafat) artar. Möcüzə göstərənlərin, falçıların, başqa dünyalardan xəbər verən insanların artmasının səbəbi əslində elmin azalmasıdır. Hər hansı bir qeyri-adi hadisəyə elmə inanan adam şübhə ilə yanaşar. Çalışar ki, onun kökündəki məsələni tapsın, elmi izahını verə bilsin. Lap bunu bacarmasa belə şübhə içini didib gəmirər.

Elmi, savadı olmayan isə həmin hadisəyə o dəqiqə inanar. Bu qeyri-adi hadisəni anındaca möcüzə adlandırar. Elmi, savadı olmadığı üçün gördüyü hər şeyi “möcüzə” kimi qəbul edər.

İtalyanların əla bir filmi var. Cəmi bir dəqiqədir. Bu bir dəqiqəlik film yuxarıda dediklərimi çox yaxşı ifadə edir.

Bir kişi qəsəbənin girişində uzanıb dincəlir. Eşşəyi də yanında otlayır. Yoldan ötən bir nəfər motosikletçi saatı soruşur. Kişi eşşəyin xayasına yüngülcə toxunub saatı deyir. Motosikletçi heyrətlənir.

Bir neçə saat sonra yenidən peyda olur. Saatı soruşur. Kişi yenə əlini eşşəyin xayasına aparıb saatı deyir. Motosikletçi özündəki saatla tutuşdurub görür ki, kişi saatı saniyəsinəcən dəqiqliyi ilə deyir. Motosikletçi heyrətlənir.

Dincələn kişidən xahiş edir ki, “eşşəyin xayasının sirrini” söyləsin. Kişi yenə əlini atıb eşşəyin xayasını bir qədər qaldırır. Və qəsəbənin ordan görünən saat qülləsini göstərir.

Bax, belə. Həqiqət hər yerdədi. Bəzən eşşəyin xayasında da gizlənir.

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Balacalar üçün onlayn tamaşa
16:31 19 Yanvar 2021
“Qarabağ hekayələri” qırğız dilinə tərcümə olundu
15:53 19 Yanvar 2021
“Mən xəbərləri oxuyanda qarşımda avtomatlı əsgər dayanmışdı” - Məşhur diktor 19 yanvar gecəsi AzTV-də baş verənlərdən danışır – Müsahibə
15:11 19 Yanvar 2021
“Arşın mal alan” Düşənbədə təqdim olundu
14:38 19 Yanvar 2021
Xalq artisti dünyasını dəyişdi
14:00 19 Yanvar 2021
Məşhur tarzən müğənnini qınadı: "Şəhid verdiyimiz dövrdə toy oxumusan"
13:17 19 Yanvar 2021
Leonardo da Vinçinin itmiş əsəri tapıldı
12:39 19 Yanvar 2021
Şair-əsgər anası: “Gizlində oğlumun çəkmələrini öpürdüm” – Müsahibə
12:01 19 Yanvar 2021
Məşhur prodüser həbsxanda vəfat etdi
11:25 19 Yanvar 2021
Nizami yenidən tədqiq edilməlidir - İradə Musayeva yazır...
10:52 19 Yanvar 2021
Tanınmış aktyor vəfat etdi
10:20 19 Yanvar 2021
Haaqada “20 Yanvar uşaqların gözü ilə” adlı virtual sərgi açıldı
09:55 19 Yanvar 2021
Müasir monqol hekayəsi: Portret - Orijinaldan tərcümə
09:00 19 Yanvar 2021
Nizaminin əsərləri ilə bağlı müsabiqə elan olundu
18:54 18 Yanvar 2021
“Şəhərin qış gecələri” tamaşası onlayn nümayiş ediləcək
18:22 18 Yanvar 2021
İsa Hüseynovun hekayəsi Gürcüstan kitabxanasında
17:58 18 Yanvar 2021
"Üç peyğəmbər" xalçasının müəllifi - Ziyadxan Əliyev yazır...
17:43 18 Yanvar 2021
Dəyişən gerçəkliklərdə gizlənən həyat - Aliyə yazır...
17:01 18 Yanvar 2021
Xalq artisti xəstəxanaya yerləşdirildi
16:19 18 Yanvar 2021
"Şanlı tarix" sərgisi açılacaq
16:09 18 Yanvar 2021