news-inner
clock11:41 calendar-gray 20 Fevral 2021 view-gray538 dəfə oxunub
view-gray538 dəfə oxunub

Azərbaycan nəsrində hadisə - Siyavuş Məmmədzadə yazır...

Kulis.az şair-tərcüməçi Siyavuş Məmmədzadənin heç yerdə yayımlanmayan “Azərbaycan nəsrində hadisə - Don Juan” yazısını təqdim edir.

İmkan daxilində, həm də tərcüməçi peşəmlə əlaqədar olaraq, 90-cı illərin əvvəllərindən Elçin Hüseynbəylinin yaradıcılığını izləyirəm. Artıq ötən əsrdə qalmış həmin illərdə Elçinin hekayələrini “Literaturnı Azerbaydjan” jurnalı üçün tərcümə edirdim və onlardakı səmimilik, düşüncə prosesi, detallarla işləmək bacarığı xoşuma gəlirdi. Bütün bunlar isə peşəkar nəsr üçün vacibdir.

Sonralar onun “Yovşan qağayılar”, “Balıq adam” romanlarını rus dilinə çevirdim. Bu əsərlərdə Elçin Hüseynbəyli nəsrinin metaforikliyi, fantaziya qarışıq gerçək süjeti məni cəlb elədi.

Image result for elçin hüseynbəyli

Bir müddət sonra isə orta əsərlərdə I Şah Abbasın diplomatik missiyanın tərkibində Batıya, İspaniyaya göndərdiyi Oruc Bəy Bayatın həyatından bəhs edən “On üçüncü Həvari - 141-ci Don Juan” romanını da rus dilinə tərcümə elədim.

Bu ekzotik süjet cavan romançıya parlaq imkanlar verirdi ki, Orta əsr Qərbinin rəngarəng və koloritli panoramını, əsrin hiyləgər və fitnəkar aurasını yarada bilsin.

Əlbəttə, bütün bunlar qırmızı xətt kimi əsərin baş qəhrəmanı Oruc bəy Bayatın (Bu tayfa bizim tariximizdə xüsusi yer tutur, həm də İrakda yaşamış məhşur şairimiz Məhəmməd Füzulinin bu tayfa ilə genetik bağlılığı var ) taleyindən keçir. Vacib bir missiyanın Oruc bəyə tapşırılması onun qeyri-adi şəxsiyyət olduğundan xəbər verir.

Image result for Don juan roman

Bunu ispan şairlərinin Oruc bəyə həsr etdiyi çoxsaylı sonetlər də təsdiq edir. (Bu lirik odalar “İranlı Oruc bəy Bayatın əlaqələri” adlı kitabda da var. Kitab 1988-ci ildə “Yazıçı” nəşriyyatında çap olunub).

Bakıda nəşr olunmuş bu kitab ingilis dilindən tərcümə edilib. London nəşri isə öz növbəsində ispan dilindən tərcümədir. “İranlı Don Xuanın əlaqələri” kitabı 1604-cü ildə İspaniya Krallığının ozamankı paytaxtı Valyadoliddə basılıb.

Elçin öz əsərini orta əsrlər qəhrəmanının ardınca gedərək yazır və gözəl hekayət ustası olduğunu təsdiqləyir. O, öz axtarışları arxasınca gedərkən İsfəhan, Qəzvin, Ərdəbil, Təbriz, Ənzəli (İran), Valyadolid, Madrid, Valensiya (İspaniya) kimi şəhərlərdə olur.

Bir oxucu və tərcüməçi kimi bizim yazıçının İspaniyadakı bələdçisi Qayde obrazı mənim üçün sirli qaldı. Əsərə özünəməxsus, lirik səmimilik qatan, müəllifin bir az da ironiya ilə yanaşdığı belə bir personaj olmuşdumu, yoxsa yazıçının uydurmasıydı?

Azərbaycan nəşrlərində “iranlı” (fars) kimi qələmə verilən, əslində isə Azərbaycan türkü, diplomatı, şairi olan Oruc bəy haqqındakı bu roman nəsrimizdə hadisədir.

Mən heç nəyi şişirtmədən onun yazı manerasını “Rus Düması” sayılan Valentin Pikulun ən yaxşı əsərlərilə müqayisə edərdim.

2008

Ruscadan çevirdi:Dürdanə İbrahimova

news-inner-user

19003 məqalə

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Azad Qaradərəlinin yeni kitabı çap olundu
18:30 12 İyun 2021
Məşhur aktrisalar eyni filmdə
17:23 12 İyun 2021
Filmi qorxudan başqa ölkədə çəkdilər: Ölüm fətvası verilən yazıçının romanı necə ekranlaşdı?
16:30 12 İyun 2021
Bu roman yazılmalı deyildi – Seymur öz romanından yazır...
15:40 12 İyun 2021
Aleksandr Sokurov yeni filmindən danışdı
14:20 12 İyun 2021
Ramil Əhmədin Orxan Pamukla bağlı kitabı çap olundu
12:55 12 İyun 2021
İsa Hüseynovun qızı: “Uşaqları olmadığı üçün anamı ondan boşatdırmaq istəyirmişlər” - Müsahibə
12:30 12 İyun 2021
Məşhur filmin ikinci adı bəlli oldu
11:39 12 İyun 2021
Respublika Gənclər Kitabxanası Belinskiyə həsr olunmuş silsilə materiallar hazırlayıb
10:12 12 İyun 2021
“Almanı atdım xarala” mahnısındakı gizli məna nədir? – Unudulmaz mahnılar
09:03 12 İyun 2021
Kamal Abdullaya "Şərəf" ordeni təqdim edildi
18:42 11 İyun 2021
Nizami haqda yeni monoqrafiya - Rus dilində
18:01 11 İyun 2021
Atası anasını öldürməsin deyə, evdəki bıçaqları gizləyən qızcığaz
17:25 11 İyun 2021
Vaqif Səmədoğlu medalı sahiblərinə təqdim edildi
16:44 11 İyun 2021
Mikayıl Müşfiqə aid olduğu bildirilən qalıqlarla bağlı araşdırmaya fasilə verildi
16:02 11 İyun 2021
Xəyanət etməyən azərbaycanlı kişilərin problemi
15:14 11 İyun 2021
Rejissorumuz beynəlxalq mükafat aldı
14:36 11 İyun 2021
Atamı öldürən səbəb - Alpay Azər yazır
13:45 11 İyun 2021
Bu gün Kulisdə premyeradır – Qaçırmayın!
13:01 11 İyun 2021
Qızını məcbur aborta göndərdi, 17 yaş kiçik aktyorla eşq yaşadı, övladı ilə eyni xəstəxanada can verdi – Xalq artistindən 10 inanılmaz fakt
12:17 11 İyun 2021