writer1

Qismət

Məqalə sayı

186
clock16:23 calendar-gray 13 May 2020 view-gray1491 dəfə oxunub
view-gray1491 dəfə oxunub

DTX-nın əməliyyatı göstərdi ki...

Heç olmasa indi

Peşmansan yaşlı aktrisanı, qoca şairi, yarıtmaz, son istifadə tarixi keçmiş metodları yüngülvarı tənqid edəsən, telefonuna zınqa-zınq zənglər gəlməyə başlayır. Birinci zənglər kitab adına axırıncı dəfə 80-ci illərin ortalarında “Ömür kitabı”nı vərəqləyən, sonra 90-cı illərdə özünü “Santa Barbara”ya, “Qvadelupa”ya, 2000-ci illərdə türk dizilərinə, indilərdə isə Koreya seriallarına verən qohumlardan gəlir, guya hal-əhval tuturlar, amma çox sürətlə araya beş-on dənə “fəxrimizsən” dürtüşdürüb kabinet müdrikliyinə, mətbəx fəlsəfəsinə keçirlər.

Sənədlərin kağızdan zənciriylə qaşqabaqlı kreslosuna pərçimlənmiş balaca despotlardan və kefimizə soğan doğrayıb, kəfini yığanların ardınca, “qaqa, yaxşı yazmısan, amma…” tipli cümlələr quran keçmiş iş yoldaşları, uzaq tanışlar zəng vururlar. Həmişə xala-xətrin qalmasın “vaxt eləyib görüşək” desək də, heç vaxt görüşmək istəmədiyimiz bu tanışlardan sonra, yaşlı aktrisanın, qoca şairin tənqidində öz gələcəyini görən aktrisa və şairlər, yarıtmaz metodun kritikasında öz iş prinsipini görən fərasətli ortabablar soraqlaşa-soraqlaşa nömrəni tapır, telefonunu titrədirlər. Bu triksterlər aramla danışır, əvvəl yazının “maraqlı” olmasından, “intellektə olan hörmətdən” bəhs edirlər, amma görəndə ki, yox, bu xına o xınadan deyil, adətən birmənalı şəkildə eyni klişeni işə salırlar: “Əlbəttə, şəxsi fikrinizdir, amma heç olmasa indi yazmayın…”

Bu gülünc “heç olmasa indi” klişesi son illərdə dəbə minib, bu axmaq məntiqə görə, bir problem gündəmdədirsə, bununla bağlı kimsə müzakirə olunursa, bu haqda indi yox, sonra yazmaq lazımdır. “Sonra” qeyri-müəyyəndir, indi və burada, isti-isti, nəsə fikrimiz varsa, gündəmi tramplin kimi görüb, ifadə etməliyik. Ekonun dediyi kimi, gündəlik həyatdan sənətə.

DTX-nın Mədəniyyət Nazirliyindəki əməliyyatından sonra üzə çıxan faktlar göstərdi ki, neçə illərdir ölkənin mədəni vəziyyətiylə bağlı yazılanlar, deyilənlər tərtəmiz həqiqət imiş. Bir dəfə yazmışdım, heç uzağa getməyək, İstanbul Kitab Yarmarkasında bizim nazirliyi hazırladığı stendi görəndə, adam utandığından siçan deşiyi axtarır: Azərbaycan kitabı nazirlərin, məmurların, həyat yoldaşlarının kitablarıyla təmsil olunur. Bu barədə kulisdə “Kitabı necə xilas etməli?” adlı yazıda bəhs etmişdim. Əgər sənin mədəniyyətin “o da ulu, bu da ulu” dediyin qardaş ölkədə bu səviyyəsizlikdə təmsil olunursa, avtomatik səsini içinə salırsan. Nə qədər oxumuş olursan-ol, özünü hazır hiss edirsən-et, bu mənzərə qarşısında adamın dili qısalır. Bizimkilər hələ İstanbul yarmarkasına belə gedirlər, yəqin Frankfurtda bizimlə bağlı ayrıca anekdotlar var.

Heç kimə sirr deyil ki, nazirlik xəttiylə bizi ölkədən kənarda təmsil etməyə gedənlərin əksəriyyəti üçün bütün xarici səfərlər, yarmarkalar adətən biletin və otelin pulunu dövlətin ödədiyi, onsuz da heç kimin maraq göstərmədiyi stendin qabağında üç-dörd saat fırlanandan sonra aradan çıxaraq qəşəng bir kafe tapıb bəs deyincə vurmaq, bazlıq eləmək fürsətidir. Nə ədəbi-mədəni əlaqə, nə intellektual alış-veriş, nə ciddi nəşriyyatlarla saziş! Bir-iki gün yalanpışdan cansıxıcı bir-iki tədbir keçirdinsə, vəssalam, alış-verişə, yeyib-içməyə fitilləmək olar. Prinsipcə, elə bil, nazirlik burda mənimsədiklərinin çıqqılı hissəsini ildə bir-iki dəfə paylayır ki, gedin dincəlin və biz buna mədəni proses deyirik. Mədhiyyə janrını XXI əsrdə yenidən dirildən Vaqif Bəhməlinin Əbülfəs Qarayevə həsr etdiyi şeirdə dediyi kimi: “…bəlkə sənə görə açılır səhər?”. /azlogos.eu/

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Klassikanı niyə oxumalıyıq?
14:01 27 Yanvar 2021
Psixoloq: “Media intihar xəbərlərində ehtiyatlı olmalıdır” – Müsahibə
13:20 27 Yanvar 2021
Balaca ifaçımız beynəlxalq mükafat aldı
12:41 27 Yanvar 2021
Valları rekord qırdı, ailəsini atıb "müqəddəs ata" oldu, rahibəylə eşq yaşadı - Azərbaycanlı şairin qeyri-adi həyatı
11:58 27 Yanvar 2021
İki gündən bir ağlaşma quran sənətçilər
11:29 27 Yanvar 2021
“Uşağın duası” işıq üzü gördü
11:09 27 Yanvar 2021
90 yaşlı aktyor ata oldu
10:43 27 Yanvar 2021
Tofiq Bakıxanov “Şərəf” ordeni ilə təltif edilib
10:16 27 Yanvar 2021
Samirə Əşrəfə ağır itki üz verib
10:06 27 Yanvar 2021
Təbrizli yazar: “Nizamini məqbərədən çıxarıb xalqın həyatına qaytarmalıyıq” – Müsahibə
09:01 27 Yanvar 2021
“Ulduz” jurnalının yeni nömrəsi işıq üzü görüb
19:20 26 Yanvar 2021
Nizami ilə bağlı müsabiqə elan olundu - Şərtlər
18:42 26 Yanvar 2021
Dəlisov yellərə məndən salam de - Natiq Əlisoyun şeirləri
17:29 26 Yanvar 2021
O, çayxana filosofudur - Nabokovdan Sartr haqqında sərt sözlər
16:44 26 Yanvar 2021
Harri Potter serial olur
16:08 26 Yanvar 2021
Miri Yusif "Yaşat" fondu üçün konsert verəcək
15:29 26 Yanvar 2021
Zeynəb Xanlarova ilə oxumaqdan imtina etdi, yoldaşı ilə 55 il nikahsız yaşadı, qızının dəfninə getmədi – Xalq artistindən maraqlı faktlar
14:50 26 Yanvar 2021
Fellininin prodüseri vəfat etdi
14:02 26 Yanvar 2021
Akif İslamzadənin albomu yeni onlayn platformada - Foto
13:20 26 Yanvar 2021
Nazirliyin yeni komandası film çəkilişlərinə qarışacaqmı? – Gənc rejissor yazır
12:40 26 Yanvar 2021