writer1

Şərif Ağayar

Məqalə sayı

497
clock11:49 calendar-gray 31 May 2019 view-gray392 dəfə oxunub
view-gray392 dəfə oxunub

Dəstədən geridə qalmamaq cəhdi

Son günlər yəhudi yazıçı Etqar Keretin “7 bəhrəli il” memuar-romanını oxudum. Qənaətim budur ki, doğrudan da yazmağa dəyər. Bu, olduqca dəyərli, gözəl, özünəməxsus yazıçı mənim gözümdə dünyanın əlçatan olduğunu bir daha aydınlaşdırdı. Və bu qənaətimi bir az da dərinləşdirdi: bizdə müəllif yox, mühit problemi var!

Dalınca, nədənsə çin müdriki Lao Tzının “Dao De Çinq” kitabını oxudum. Buddizmlə bir az tanışam. Daoçuluqdan fraqmental oxumuşdum. Elə bu kitabın özündən də həvəskar səviyyədə ayrı-ayrı bəndlər rastıma çıxmışdı. Dəyərli filosof Müşfiq Ötgünün tərcüməsində təqdim olunan bu kitab isə bambaşqa təsir bağışladı. Elə bil ordan-burdan eşitdiyim və heyran olduğum sehrli bir nəğməni bütöv dinlədim və əməlli-başlı ovsuna düşdüm.

Teass Press nəşriyyatında çap olunan bu kitabı şiddətlə oxumağı tövsiyə edirəm.

Mühit demiş, Lao Tzın bu kitabı yazmayacaqdı. Çini tərk etmək üzrə ikən sərhəd xidmətinin rəisi onun çox müdrik bir adam olduğunu görür və məmləkəti üçün nələrsə yazıb-qoymasını xahiş edir. Beləliklə, 5 min heroqlifdən ibarət dünyanın ən gözəl kitablarından biri yazılır.

Deməyim odur ki, söhbət təkcə Lao Tzın kimi müdrik olub-ola bilməməkdən getmir, həm də onu tanıyıb, dəyərləndirib, öz mətahını dəhr bazarına çıxarması üçün şərait yaratmaqdan gedir.

Bu kitabların ardınca ilgimi çəkən metamodernizm haqqında məqalələr oldu. Son on ildə dünya filosoflarını, kulturoloqlarını, eyni zamanda sənət və ədəbiyyat adamlarını dərindən düşünməyə vadar edən bu yeni epoxa haqqında Azərbaycan dilində əməlli-başlı bir məqalə belə yoxdur.

Kədərlidir.

Söhbət rıçaqları köhnəlməkdə olan və istənilən pozitiv mərkəzçiliyi şübhə altına alan, dağıdan postmodernizmə qarşı çıxaraq, onu tədricən tarixin arxivinə göndərmək gücünə malik mürəkkəb bir dünyagörüşün cəmiyyətin bütün sahələrinə tətbiqindən gedir. Metamodernizmə bəşəriyyətin yeganə xilas yolu kimi baxanlar var.

Postmodernizm ironik şübhəçi idisə, metamodernizm həssas tərddüdçüdür. Əminliklə şübhənin, gecə ilə gündüzün, xeyirlə şərin, tanrı ilə şeytanın arasında gəzişmədir. Bir növ modernizmin inkar etdiyi, postmodernizmin saymazyana lağa qoyduğu dəyərlərlə bağlı daha ciddi düşünməyi təklif edir.

Dünya ciddi bir dəyişikliklə üz-üzədir və bu dəyişiklik ədəbiyyata da yansımaqdadır. Həmişə olduğu kimi memarlıq, rəssamlıq və kino ilə yanaşı ədəbiyyat da yeni ab-havaya həssas münasibət göstərir.

Dəstədən geriyə qalmamaq üçün nə edək?

Paylaş

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Əjdər Olun “Lo” romanı təqdim olunacaq
12:37 11 Dekabr 2019
Mən zəmanənin Hüseyniyəm – Nəiminin ağrı-acı dolu vəsiyyətnaməsi – İlk dəfə
12:03 11 Dekabr 2019
Bakıda III Eksperimental Teatr Festivalı keçirildi
11:38 11 Dekabr 2019
Ədəbiyyat üzrə Nobel mükafatı sahiblərinə təqdim olundu
11:16 11 Dekabr 2019
“Kitabevim.az” mağazalar şəbəkəsi bağlanır - Şok açıqlama
10:53 11 Dekabr 2019
Fərqanə Qasımova Fransada konsert verdi
10:29 11 Dekabr 2019
Nəsiminin 650 illik yubileyi Ankarada qeyd edilib
10:15 11 Dekabr 2019
Qadın zorakılığı ilə mübarizəyə həsr edilmiş tamaşa - Premyera
09:30 11 Dekabr 2019
Lalə Məmmədova: “Boşanmış qadına həmişə intim obyekt kimi baxırlar” - Müsahibə
09:01 11 Dekabr 2019
“Bir əsrlik Nəsimi araşdırmaları” kitabı təqdim olunub
18:45 10 Dekabr 2019
Məşhur rok ulduzu dünyasını dəyişdi
18:12 10 Dekabr 2019
Salam, Azərbaycan! Salam, Bakı! - Əhməd Abdullayev yazır
17:30 10 Dekabr 2019
Ərdoğandan Orxan Pamuka terrorist ittihamı
16:45 10 Dekabr 2019
Əlilliyi olan şagirdin faciəvi həyat hekayəti
16:30 10 Dekabr 2019
Zorakılıqla bağlı sənədli tamaşa təqdim olunacaq - "O qadın"
15:51 10 Dekabr 2019
Üç qardaşını cəbhədə itirən, atasının ölümünü oğlundan gizlədən, tərk etdiyi ərini ömür boyu sevən Xalq artisti – Maraqlı faktlar
15:30 10 Dekabr 2019
Aktyor ağciyər xərçəngindən dünyasını dəyişdi
14:40 10 Dekabr 2019
Rus hərbçisindən mərclə tank udan jurnalist – Səfər Alışarlı yazır...
14:01 10 Dekabr 2019
Əyninə güllü şortik geyinmiş qoca “Nobel”
13:29 10 Dekabr 2019
"Mələk" təqdim olundu
12:52 10 Dekabr 2019