writer1

Ayxan Ayvaz

Məqalə sayı

525
clock12:36 calendar-gray 02 Fevral 2016 view-gray350 dəfə oxunub
view-gray350 dəfə oxunub

Mirzə Cəlildə ilişib qalmamışıq

Ayxan Ayvaz

Kulisdəki hekayə sorğusunun nəticələri açıqlandı. Birinci yer Cəlil Məmmədquluzadənin “Poçt qutusu”, ikinci isə Yusif Səmədoğlunun “Bayatı-Şiraz” hekayəsi.

Üçüncü, dördüncü hekayələrin müəllifləri də Mirzə Cəlil və Yusif Səmədoğludur – “Usta Zeynal”, “Astana”.

Bir neçə adam bu sorğudan sonra hələ də bizim Mirzə Cəlinin “Poçt qutusu”nda qaldığımızı, başqa biriləri isə nəticənin elə belə də olacağını dedi. Reaksiyaların çoxu bu cür idi: “Bizim nəsrimiz hələ inkişaf etməyib. Mirzə Cəlil birinci seçilibsə, deməli ondan sonra heç kim ciddi bir hekayə ortaya qoymayıb”.

Əvvəlcə, Mirzə Cəlil məsələsinə gələk. Mənim fikrimcə, Mirzə Cəlilin adının çəkilməməsi mümkünsüz idi. İlk hekayələrimiz onun adı ilə bağlıdır, klassikdir, ağır bir dövrdə, hər kəsin cadu-pitiyə inandığı bir zamanda əlini-qolunu çırmalayıb hekayə yazıb. Özü də bu günə qədər aktuallığını qoruyursa, deməli, bizim hələ də səviyyəmiz Mirzə Cəlil istəyən pilləyə qalxmayıb. Ona görə də sorğuda yazıçılarımızın Mirzə Cəlilin adını çəkməsi təsadüfi hal deyil. Burda klassikə hörmət və onun hekayə janrında gözə çarpması da istisna deyil. Bəlkə də bizim yazıçıları Mirzə Cəlilin ad-sanı çaşdırır. Ancaq bu da danılmaz faktdır ki, Azərbaycan ədəbiyyatının ən yaxşı hekayələri də məhz Mirzə Cəlilin adı ilə bağlıdır.

Ancaq bir məsələ yaddan çıxır. Deməli, sorğuda bir müəllifin bir neçə hekayəsinin adı çəkilib. Məsələn, Əkrəm Əylisli. Eyni zamanda nəticələrdə 100 hekayə yer alıb və burdakı imzaların doxsan faizi təsadüfü adamlar deyil.

Məncə, Azərbaycan ədəbiyyatındakı ən yaxşı hekayələr bu sorğuda yer almışdı. Şəxsən mənim üçün çox maraqlı oldu. Oxumadığım nə qədər hekayəyə ilə rastlaşdım. İstəsək də, istəməsək də bu sorğu Azərbaycan hekayəçiliyinin xəritəsini yaradır. Əminliklə deyirəm ki, bu hekayələrlə tanış olanların təsəvvüründə Azərbaycan hekayəçiliyinin üfüqləri genişlənəcək.

Bizim elə də böyük nəsr tariximiz yoxdur. Balaca ölkəyik, hələ təzə-təzə müstəqil olmuşuq. Neçə illər buxovların içində ədəbiyyat savaşı verən yazıçı, şairlərimiz olub. Bütün bu zülmlərdən, buxovlardan yenicə xilas olmuş bu günün yazıçısı mütləq və mütləq öz klassiklərinə borcludur. Heç nədən, heç bir ənənə olmadan hekayə janrını təqdim etmək çox böyük işdir. Nə edək, biz böyük ənənələri olan xalq deyilik, azadlığımız daim məhdudlaşdırılıb. Ancaq bununla belə, Mirzə Cəlildən bu yana sorğuda adı çəkilən neçə-neçə yazıçımız gözəl hekayələr yazıblar, nəsrimiz inkişaf edə-edə bir neçə mərhələlərdən keçib. Bu gün yenə yaxşı bir hekayə, roman yazılırsa, deməli Azərbaycan nəsrindən danışmaq olar. Bu o deməkdir ki, biz Mirzə Cəlildə filan qalmamışıq, onun prizmasından baxmırıq. Amma Sezarın haqqı da Sezara.

Mirzə Cəlilin birinci olması mənə görə daha çox klassikə hörmətdən irəli gəlir. Biz Mirzə Cəlildə ilişib qalmamışıq. Bu bəlamız deyil, bunu keçdik. Bəla o olardı ki, ədəbiyyat yaranmasın və hər şey robotlaşsın.

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Rüşvət alan kişilərin arvadları haqda 10 cümlə
14:45 16 İyun 2021
Nizamiyə həsr olunan müsabiqənin qalibləri bilindi
14:02 16 İyun 2021
Dayısı Rəşid Behbudov onu səhnəyə həsrət qoydu, küsüb Azərbaycandan getdi, anası ölənəcən yolunu gözlədi – Qürbətdə can verən müğənnimiz
13:11 16 İyun 2021
Tarix bizi Şuşada gözləyirdi – Aqşin Yenisey yazır...
12:39 16 İyun 2021
Vaqif İbrahimoğlunun 32 il sonra reallaşan xahişi
12:30 16 İyun 2021
Fərid Hüseyn Nizamidən mühazirə oxuyub
11:59 16 İyun 2021
Aləmi bürüyən ədəbiyyat ətri - İlham Əziz yazır...
11:30 16 İyun 2021
Seda Sayan Mehmet Ali Erbili təcavüzdə ittiham etdi
10:56 16 İyun 2021
Anar, Çingiz Abdullayev, Vaqif Səmədoğlu Monteneqro dilində…
10:05 16 İyun 2021
İlhamiyyə Rza: “Həmid efirdə lap ağ eləmişdi” – Müsahibə
09:01 16 İyun 2021
SSRİ-də yay istirahəti - Nostalji fotolar
21:00 15 İyun 2021
Nobelli yazıçı daha bir mükafata layiq görüldü
18:39 15 İyun 2021
Avropa Film Festivalında iştirak edən filmləri onlayn izləmək mümkündür
17:45 15 İyun 2021
Öz arvadını söydü, Səməd Vurğunu pislədi, yad qadınla yaxalandı – Hüseyn Arifin heç yerdə yayımlanmayan lətifələri
17:01 15 İyun 2021
Əməkdar artist vəfat etdi
16:18 15 İyun 2021
Bakının yaşı keçmiş ofisiant qadınları: Onları necə alçaldırlar?
15:30 15 İyun 2021
Müğənninin cızma-qarası 281 min dollara satıldı - Foto
14:41 15 İyun 2021
Məşhur bəstəkar vəfat etdi
14:01 15 İyun 2021
Mənə zorla köynək satan qız - Nihat Pir yazır
13:07 15 İyun 2021
Gənc rejissora görə Kürdəxanı həbsxanasına getdi, ən açıq səhnələrə çəkilən aktrisa kimi tarixə düşdü - Onu Təhminə roluna niyə layiq görmədilər?
12:15 15 İyun 2021