writer1

Aliyə

Məqalə sayı

996
clock16:21 calendar-gray 12 May 2015 view-gray92 dəfə oxunub
view-gray92 dəfə oxunub

Filmə baxa bilməyənlərin bıçağa əl atmağı

Düşünə bilirmisiniz, bir vaxtlar olub ki, Azərbaycanın ucqar bir bölgəsində, kənd kinoklubunda adamlar Fellininin filmlərinə baxıb? Olub, olub. Həftədə bir dəfə dünya kinosunun sənət əsəri sayılacaq filmlərini təqdim edən “Retro” verilişindən başqa böyük ekranda böyük filmlərə baxmaq imkanı...

İndi, sadə tamaşaçının ciddi kino ilə yaxından uzaqdan nə qədər əlaqəsi var? Bakıda faktiki olaraq bir neçə kinoteatr aktiv fəaliyyət göstərir, sadə insanların vaxtı və pulu onlara kinoteatrda film izləməyə imkan vermir. İnternet əsridi-texnika filan deyib, özünüzü yormayın. Ölkə təkcə Bakıdan ibarət deyil, bölgələrdə də insanlar yaşayır, onların da kino kimi tələbatları var. Onlar bəs nə etsin? Klubların çayxana xarabalığında domino vursun? Yoxsa yalnız “Xoşqədəmlə səni axtarıram”a baxsın?

Kinoteatr lüksünü çıxdıq, heç olmasa milli telekanallarımızda bir-iki ciddi film izləməyə nə söz? Hər bayram və faciə günlərində telekanallar sözləşib kimi eyni filmləri verir-sanki kinonun yarandığı illərdəyik və bütün dünyada cəmi üç dörd film çəkilib: “Cəsur ürək”, “Dolu”, “Qaynana”, “O olmasın, bu olsun”, “Evlənmək istəyirəm”.

Tamaşaçı müasir dünya kinosundakı ciddi filmlərə haradan tanış olsun? Hollivud kinosənayesinin məhsulları ilə efir vaxtını doldurmaqdansa, proqramda filmin adı yerinə eləcə “Bədii film” yazmaqdansa, milli kinomuzdan eyni filmləri dəfələrlə göstərməkdənsə kinoya ciddi yanaşmaq, milli və dünya kinosunda gedən məsələlərlə maraqlanmaq olmazdımı? Lap elə yerli istehsal olan qısametrajlı filmləri göstərmək? Bu, maliyyə baxımdan da kanallara ucuz başa gələrdi-Hollivudun aşağı keyfiyyətli filmlərinin dublyaj və ya səsləndirməsinə maliyyə xərcləməkdənsə, ucuz qiymətə (Gildiyanın rəhbəri Hüseyn Mehdiyevin söylədiyinə görə bir telekanal bir tammetrajlı filmə görə maksimum 100 manat ödəyər, ya ödəməz) yerli filmləri alıb nümayiş etdirmək. Nə düşündüyümüzə, nə çəkdiyimizə baxmaq. Sadə tamaşaçını “Bizdə kino yoxdu, kino əvvəllər var idi” fikrindən daşındırmaq... Məsələn, “Tabutçunun yelləncəyi” kimi maraqlı bir filmə (qısametrajlı) vur-tut bir ovuc adam baxa bildi.

Onun kimi onlarla film var. Dünya kinosunda da... İnternet üzərindən baxa bilənlər baxdı. Tutalım, axı Azərbaycanın hansısa bölgəsində gözünü TV-yə zilləyən yeniyetmənin, gəncin alternativi yoxdur?

Düzdür, dünya kinosundan təqdim etdiyi filmlərə görə fərqlənənlər var (məs. ANS və, Space). Bu yəqin ki, kanal rəhbərlərinin kino ilə bağlılığına görədir.

Qaldı milli filmlərə...

İstəsək də, istəməsək də, milli kinonun bir vacib missiyası var: tamaşaçıya model təqdim etmək. İnsan modeli, qəhrəman modeli, ailə modeli, cəmiyyət modeli və s. Bu model bu filmlərlə tamaşaçının beyninə həkk olub onun dəyərlər sistemində yer alır. Olmayanda isə...

...Milli kinoistehsalın azlığındandır, olanların da TV-də az-az nümayiş olunmasındandır ki, sadə tamaşaçı o modeli tapa bilmir. Söz axtaranda filmlərimizdən sitat gətirən adamlar indi əlini bıçağa atır. Və beləcə həyat filmi üstələyir. Filmə baxa bilməyənlər filmi həyata keçirir...

Paylaş

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Atamın həyat yoldaşı... - Şəhriyar del Gerani yazır
21:00 05 Dekabr 2019
Bakıda klassik vokal festivalı keçiriləcək - İlk dəfə
18:53 05 Dekabr 2019
Bakı Uşaq Teatrı premyeraya hazırlaşır
18:47 05 Dekabr 2019
Edqar Ponun hekayəsi: Kütlə adamı - Dilimizdə ilk dəfə
18:11 05 Dekabr 2019
Məhəmməd Hadinin 140 illik yubileyi qeyd olunacaq - Sərəncam
17:22 05 Dekabr 2019
“Şairə ithaf” müsabiqəsinin vaxtı uzadıldı
16:52 05 Dekabr 2019
Türkoloq-alimin 120 illiyi keçiriləcək
16:15 05 Dekabr 2019
“Ustad” dərgisinin 32-ci sayı yeni formatda
15:40 05 Dekabr 2019
Dünyamızı gözləyən fəlakət: Robotlar azadlıq istəyir!
15:01 05 Dekabr 2019
Kulis 2019-cu ilin yazıçısını, şairini, tənqidçisini seçəcək
14:21 05 Dekabr 2019
“Yeddi nar çubuğu” səhnəyə gəlir
13:52 05 Dekabr 2019
Nejat İşler Zeki Demirkubuzun layihəsində
13:11 05 Dekabr 2019
Qədir Rüstəmovun xatirəsi yad ediləcək
12:31 05 Dekabr 2019
Hüseyn Cavidlə Şüvəlanda bağ qonşusu idik... – Xatirə
12:03 05 Dekabr 2019
Cəlil Cavanşirin yeni romanı oğurluqdurmu? - Müəllif ittihamlara cavab verir
11:27 05 Dekabr 2019
Qış ruhu
11:01 05 Dekabr 2019
Dahi rejissor 2019-un üç ən yaxşı filmini seçdi - Siyahı
10:30 05 Dekabr 2019
Nəbi Xəzrinin 95 illiyinə həsr olunmuş gecə keçirilib
09:42 05 Dekabr 2019
Qarabağ haqda zəif filmə baxmaq ikiqat ağırdır
09:01 05 Dekabr 2019
Tanınmış yazıçının nəvəsi vəfat etdi
18:40 04 Dekabr 2019