writer1

Qan Turalı

Məqalə sayı

228
clock08:00 calendar-gray 29 Yanvar 2015 view-gray252 dəfə oxunub
view-gray252 dəfə oxunub

Ölən sükut bəstəkarıydı- Vaqif Səmədoğlu

Səməd Vurğun dəbdəbəsinə paxıllıq edənlər Səməd Vurğunun sağlığında aldığı zərbələri hesaba qatmayanlardır.

Belələri şairin fotosuna baxar, döşündəki “Sosialist Əməyi Qəhrəmanı” ordenini görərlər.

Ağappaq saçlarını görməməzliyə vurarlar, şairin “başında qopan tufanlar”ı duymazlar.

Xalq şairi adını görərlər, amma 50 yaşında bitən ömrü görməzlər.

“Zamanın bayraqdar”nı görərlər, “Şair nə tez qocaldın”ı bilməzlər.

Şairin Stalin qarşısında etdiyi çıxışlara qulaq asdılar, amma şairin partiya qarşısındakı tövbələrini eşitmədilər.

Əslində Səməd Vurğuna baxanda həm ordenləri görmək lazımdır, həm də ağarmış saçları.

Şairin keçirdiyi əzablar hesaba vurulmadıqca aldığı təltiflərə tənə vurmaq doğrudurmu?

Səməd Vurğun pis bir zəmanənin oğluydu.

Müşfiqin, Cavidin, “gözü çıxmış qardaş”ların aqibətini görmüşdü, “aslan”ın caynağını da görmüşdü, ənamını da.

Bir dövrün övladıydı Səməd Vurğun, o dövr anlaşılmadıqca Səməd Vurğun da anlaşılmayacaqdı.

O dövrün bütün günahları da xalq şairinin çiyinlərinə düşürdü.

Sonralar bu ağır yüklər iki oğlunun da çiyinlərini ağrıdacaqdı.

Zalım əcəl Vaqif Səmədoğluna atasına bir şeirini də oxumağa aman vermədi. Onun da çiyinlərində zaman Demokl qılıncı kimi asıldı.

Çiynindəki qılınclar Demosfenə danışmağı öyrənəcəkdi, Vaqif Səmədoğluna susmağı.

Fırtınalı dəniz qarşısında susmaq gərəkdir.

Səməd Vurğun öləndə 17 yaşındaydı.

Evin kiçiyi idi, bacı və qardaşları ondan böyük idi.

Səməd Vurğunun övladı olmağın naz-neməti də vardı: Üzeyir bəyin əlindən öpmüşdü, Nazim Hikməti görmüşdü.

Amma o ağrıları da yaşamışdı, 50 yaşlı atasının ölüm döşəyində saatlarla söhbətləşirdi onunla.

Tezliklə atası vəfat etdi və dünya ilə tək qaldı.

Şeirlər yazmağa başladı.

Kədərli, qəmli şeirlər.

Rəsmi ideologiyanın “öldürdüyü” Allaha üz tuturdu.

Qardaşı “Ulduz” jurnalının rəhbəri idi, Anar Qobustanın.

Amma şeir çap etdirmirdi.

Etmirdilər.

“Samizdat”larda gəzirdi şeiri, əllərdə gəzirdi, amma çap edilmirdi.

Dolanışığını mahnı mətnlərindən çıxarırdı.

Atası kimi şeirlə çıxartmırdı, çünki o, şeirdən gələn pulların zəhərini görmüşdü.

Amma yazırdı.

Durmadan yazırdı...

Çünki o, bir dağ çayı kimi aşıb-daşan şairin səssiz əzablarının şahidi idi.

Və bilirdi ki, səsin bir cəzası var.

Buna görə də inadla susurdu.

Bir gün yatmış xalq “azadlıq” nidasıyla meydanlara töküləndə o da səsini bu nidalara qatmaq, tribunadan şeirlər oxumaq istədi.

Bacarmadı.

O şeirləri yaza bilmədi.

Uca səslə oxunulan şeirləri yazmağı bacarmadı.

Müstəqillik illərində “samizdat”ları kitaba çevrildi.

Çünki onlar sandıq ədəbiyyatının bariz nümunəsiydi, sovet vaxtı cəmi iki kitabçası çıxmışdı.

1996-cı ildə İlahiyə yerini nişan verdi.

Amma İlahi onun yerini çoxdan bilirdi.

Çünki onun yeri şairlərin yeriydi, onların məkanıydı.

Bu gün onun sükutuna son qoyuldu.

Bir şair öldü.

Bar-bar bağıranların arasından bəlkə də səsi eşidilmirdi.

Çünki onun şeirləri qiraət üçün deyildi, pıçıltı üçün idi.

Bir dua kimi oxunurdu və o şeirləri bir-birinin qulağına oxuyacaq adamların da sayı çox az idi.

***

Bu dünyadan bir sükut da azaldı.

Amma sükut əbədidir.

Tək arzusu əvvəldən axıradək oxunmaq olan Vaqif Səmədoğlunun da sükutu əbədidir.

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Nəriman Qasımoğlu: “Atam sovet dövrünə görə tövbə elədi” - Müsahibə
21:00 28 İyul 2021
Sənət müsabiqəsi elan olundu - Mükafat fondu 50 min avro
19:00 28 İyul 2021
Qobustanda Hindistan qalereyası açıldı
18:20 28 İyul 2021
“Ev dustağıyam” kitabının təqdimatı olub
17:25 28 İyul 2021
Bu mənəm - şairlərin yuxusuna gizli kamera yerləşdirən – Güneydən şeirlər
16:40 28 İyul 2021
Bakıda yeni fotosərgi açılacaq
16:00 28 İyul 2021
“Nimdaş” müxbirin dönər sifarişi - Ulucay Akif yazır...
15:29 28 İyul 2021
Müslüm Maqomayevin heykəlinin yeri müəyyənləşdi
15:01 28 İyul 2021
Səndən ayrılanda, dağlar, cavandım - Günün şeiri
14:15 28 İyul 2021
Boşanmadan ikinci qadınla evləndi, ölümündən sonra oğlu meydana çıxdı, müəmmalı qəzada öldü – Səxavət Məmmədovdan 10 maraqlı fakt
13:30 28 İyul 2021
Səməd Səmədovun dəfninə gəlmədilər - Giley
12:40 28 İyul 2021
İşıqları keçirib yazanlar
12:00 28 İyul 2021
Dərnəgülün qansoranları – Vüsal yazır…
11:20 28 İyul 2021
“Fəryad 2” filminə kişi axtarırlar – 15 manata
10:40 28 İyul 2021
Müğənni 56 yaşında öldü
10:05 28 İyul 2021
Votsapda beş roman yazan xanım: “Mənim davam internetdəki əxlaqsız kişilərlədir” - Müsahibə
09:00 28 İyul 2021
Homoseksual kralın aşiq olduğu bəstəkar
21:00 27 İyul 2021
Özbək şairi 44 günlük müharibədən kitab yazdı
18:51 27 İyul 2021
Adam öldürmək istəyirəm - Yeni hekayə
18:01 27 İyul 2021
Bakıda caz müsabiqəsi elan olunub
17:09 27 İyul 2021