Kulis.az müharibə mövzusunda yazılmış 10 məşhur əsər haqqında materialı təqdim edir.

Erix Mariya Remark - "Qərb cəbhəsində təbəddülat yoxdur"
Müəllif Birinci Dünya müharibəsinin dəhşətlərini və cəbhədən qayıdan gənclərin psixoloji olaraq cəmiyyətə uyğunlaşa bilməməsini təsirli şəkildə qələmə almışdır.
Əsər təbliğat maşınının təsiri ilə müharibəyə gedən gənc əsgərlərin saf duyğularının xəndəklərdə necə məhv olduğunu göstərən ən böyük antimüharibə romanıdır.
Remarkın bu klassik əsəri müharibənin heç kimə qələbə gətirmədiyini, yalnız "itirilmiş nəsil" yetişdirdiyini nümayiş etdirir.
Ernest Heminquey - "Əlvida, silah!"
Bu avtobioqrafik romanda İtaliya cəbhəsində təcili tibbi yardım sürücüsü işləyən gənc amerikalı zabitin müharibə dəhşətləri fonunda yaşadığı faciəvi sevgidən bəhs olunur.
Heminquey özünəməxsus sadə və təmkinli dili ilə müharibənin insan ruhunu necə şikəst etdiyini və hərbi romantikanın absurdluğunu nümayiş etdirir.
Əsər şəxsi xoşbəxtlik axtarışı ilə müharibənin amansız həqiqəti arasındakı ziddiyyəti ustalıqla açır.

Lev Tolstoy - "Hərb və sülh"
Rus ədəbiyyatının bu nəhəng epopeyası 1812-ci il Napoleonun Rusiyaya hücumu fonunda bütöv bir cəmiyyətin və fərdlərin taleyini hərtərəfli təsvir edir.
Tolstoy döyüş meydanlarının dəhşətini, sərkərdələrin qərarlarını və adi əsgərlərin qəhrəmanlığını aristokrat ailələrin həyatı ilə paralellər apararaq təqdim edir.
Roman müharibənin insan psixologiyasında və tarixin axarında yaratdığı dərin izləri araşdıran ən möhtəşəm abidələrdəndir.

Kurt Vonnequt - "Sallaqxana №5"
Roman baş qəhrəman Billi Pilqrimın (Billy Pilgrim) həyatı vasitəsilə İkinci Dünya müharibəsini, xüsusilə də Drezden şəhərinin müttəfiq qüvvələr tərəfindən dəhşətli şəkildə bombalanmasını əks etdirir.
Billi zaman və məkan içində səyahət edərək (Tralfamador adlı yadplanetlilər tərəfindən qaçırılması da daxil olmaqla) müharibənin absurdluğunu göz önünə sərir.
İkinci Dünya müharibəsində Drezdenin bombalanmasının canlı şahidi olan müəllif bu faciəni satira və fantastika elementləri ilə zənginləşdirərək qələmə almışdır.

Vasili Qrossman - "Həyat və tale"
İkinci Dünya müharibəsinin dönüş nöqtəsi olan Stalinqrad döyüşü fonunda yazılmış bu möhtəşəm roman XX əsrin "Hərb və sülh"ü hesab olunur.
Müəllif həm faşizm dəhşətlərini, həm də totalitar sovet rejiminin müharibə dövründə insan azadlıqlarını necə məhv etdiyini cəsarətlə təsvir etmişdir.
Əsər ağır şərtlər altında belə mənəvi seçim etməyə məcbur olan müxtəlif təbəqədən olan insanların psixoloji mənzərəsini yaradır.

Cozef Xeller - "Hiylə-22"
Müəllif İkinci Dünya Müharibəsi zamanı bombardmançı təyyarədə xidmət edən əsgərlərin həyatı vasitəsilə hərbi bürokratiyanın və müharibə maşınının dəliliklərini kəskin satira ilə ifşa edir.
Absurd qaydalar zəncirini əks etdirən "Hiylə-22" konsepti müharibə dövründə insanın sistem qarşısında necə çarəsiz qaldığını göstərir.
Roman ölüm qorxusu ilə hərbi vəzifə arasındakı ziddiyyəti həm gülünc, həm də dəhşətli tərəfləri ilə oxucuya çatdırır.

Norman Meyler - "Çılpaqlar və ölülər"
Müəllifin Sakit okeandakı uydurma bir adanın yaponlardan təmizlənməsi əməliyyatına əsaslanan bu ilk romanı İkinci Dünya müharibəsinin ən realist təsvirlərindən sayılır.
Əsərdə müxtəlif sosial təbəqələrdən gələn əsgərlərin həm daxili münaqişələri, həm də təbiətin və düşmənin amansızlığına qarşı mübarizəsi işıqlandırılır.
Meyler qələbə eyforiyasından uzaq duraraq müharibənin insan xarakterini necə çılpaq şəkildə ortaya çıxardığını nümayiş etdirir.
Sabir Əhmədli - "Ömür urası"
Sabir Əhmədlinin Birinci Qarabağ müharibəsinin ağrı-acılarını bilavasitə cəbhədən oğul itirmiş atanın mənəvi sarsıntıları fonunda qələmə aldığı dərin psixoloji və avtobioqrafik romandır.
Müəllif əsərdə torpaq itkisinin, şəhidlik məqamının və müharibənin sadə insanların taleyində açdığı silinməz yaraların faciəvi manzərəsini realist boyalarla əks etdirir.
Roman müharibənin gətirdiyi fəlakətlər qarşısında insan ləyaqətinin, ata nisgilinin və vətən sevgisinin hansı sınaqlardan keçdiyini göstərən ən təsirli, sanballı Azərbaycan ədəbiyyatı nümunələrindəndir.

Aqil Abbas - "Dolu"
Birinci Qarabağ müharibəsinin amansız reallıqlarını və torpaq uğrunda vuruşan Azərbaycan döyüşçülərinin psixoloji mənzərəsini fəlsəfi-dramatik boyalarla əks etdirən müasir Azərbaycan ədəbiyyatının ən təsirli əsərlərindən biridir.
Müəllif "Drakon", "Komandir" və digər obrazların timsalında müharibənin gətirdiyi itkiləri, döyüşçü ruhunun sınmazlığını və vətən sevgisi ilə ölüm arasında gedən mənəvi mübarizəni səmimi şəkildə qələmə almışdır.
Əsər müharibənin acı həqiqətlərini göstərməklə yanaşı, insan ləyaqətinin və fədakarlığın şəhidlik zirvəsinə ucalmasını tərənnüm edən təsiredici bir əsərdir.

Şərif Ağayar - "Komandir"
“Komandir” romanı Azərbaycan ədəbiyyatında müharibə və qəhrəmanlıq mövzusunu realist və emosional şəkildə təqdim edən əsərlərdən biridir.
“Komandir” romanı Aprel döyüşlərində şəhid olmuş polkovnik-leytenant Raquf Orucovun həyatına həsr olunub. Əsər real faktlara əsaslanır və onun təxminən 25 illik hərbi mübarizəsinin müəyyən hissəsini bədii formada təqdim edir.
Roman yalnız bioqrafik təsvir deyil, həm də döyüş şəraitində insan psixologiyası, ailə itkisi və vətən uğrunda mübarizə kimi mövzuları paralel şəkildə işləyir.