writer1

Şərif Ağayar

Məqalə sayı

519
clock13:59 calendar-gray 16 Sentyabr 2013 view-gray2431 dəfə oxunub
view-gray2431 dəfə oxunub

Nigar Köçərli özünü ifşa etdi

Şərif Ağayar yazır...

“Əli və Nino” mağazalar şəbəkəsinin rəhbəri Nigar Köçərli ilə məlum mübahisəmizdən sonra kitab əməlli-başlı gündəmə gəldi. Əlbəttə, buna sevinməmək olmur və gəlin açığını deyək, Nigar xanımın adı hardan keçirsə orda kitab mövzusu da var. Dəxli yoxdur, hansı kitabdan və kimdən söhbət gedir. Dünyada elə bir kitab tapmaq mümkün deyil ki, ordan nəsə öyrənməyəsən. Bu mənada məlum debatımızı kifayət qədər əhəmiyyətli hesab edirəm. Eyni zamanda bir sıra məqamlara aydınlıq gətirmək məcburiyyətindəyəm...

Məlumat üçün bildirim ki, söhbət vaxtı “Azərbaycan yazıçıları yaxşı yaza bilmədikləri üçün kitabları satılmır” ittihamı ilə çıxış edən Nigar Köçərli telefonda, mən isə studiyada idim və onu çox pis eşidirdim. Xanımın bir çox iddialarını sonradan saytda gördüm. Bundan əlavə, mətbuatda və sosial şəbəkələrdə məni qınayanlar oldu ki, bəs haqlı olduğun halda Nigar Köçərliyə layiqli cavab verə bilmədin.

Belə deyil!

Kitaba yalnız bazar prinsipləri ilə dəyər verən və Azərbaycan ədəbiyyatına yaxşı bələd olmayan xanıma aşağıdakı iki cümlə yetərli idi ki, mən də onları söylədim:

  1. Kitab yalnız əmtəə deyil.

  1. Siz Azərbaycan ədəbiyyatını yaxşı bilmirsiniz.

Başqa nə etməli idim. Hər halda kifayət qədər mədəni bir xanıma, eyni zamanda xətrini çox istədiyim bir insana başqa nə deməli idim? Doğrudur o, mənə istehza etdi. Xüsusilə də, Xalid Hüseyni və “Qanun” nəşriyyatı ilə monopoliya məsələsində... Etdi, etdi də, nə demək olar? Mən efirdə Saday Budaqlının və Səfər Alışarlının kim olduğunu Nigar Köçərliyə başa salası deyildim ki!

Bir də unutmayın, dəyərli dostlar!

Onun qarşısında ədəbi mühitdə kifayət qədər tanınmasına baxmayaraq kitabları min tirajdan artıq çap olunmayan bir yazıçı – yəni bəndəniz oturmuşdu və bu məsələdə dilim gödək idi. Yaxşı yazırsan, niyə oxumurlar səni? Bu sual təkcə mənə deyil, bütün ədəbi mühitə verilmişdi və yaxşı olar ki, məni qınamaq əvəzinə özünüz bu suala cavab verəsiniz.

Bəli, Azərbaycanda ciddi müəlliflər oxunmur. Nigar xanım bu məsələdə haqlıdır. Ancaq problemin səbəblərinə gələndə o, kökündən səhv edir. Hətta özünü ifşa edir. Axı o, kifayət qədər ağıllı xanımdır. Yaxşı bilmədiyi bir ədəbi dünyanı Çingiz Abdullayev - Elxan Elatlı – Qaraqan məntiqi ilə yarğılamaq nə dərəcədə doğrudur? Şəhərin ən böyük kitab mağazası şəbəkəsinin rəhbəri bəlkə ciddi müəlliflərlə daha yumşaq rəftar etməlidir. Onsuz da 500-1000 tirajla kitab çap edən yazar oxunmadığını, geniş kütlə içində maraq doğurmadığını bilir. Yaxşı, olsun ki, yaza bilmir, amma Nigar Köçərlinin “yaza bilənlər” kimi misal gətirdiyi müəlliflər onun iddialarının gülünc olduğunu göstərir.

Hər halda mən o qədər məntiqsiz deyiləm ki, hansısa bir rejimin əleyhinə getməyi ədəbiyyatın başlıca şərti hesab edəm. Azərbaycanda kifayət qədər radikal mövqe göstərən, hətta mühacir həyatı yaşayan yazıçılar var. Ancaq bu, sənətkar olmaq üçün yetərli deyil. Yazmağa ilk növbədə istedad lazımdır. Necə ki, Xalid Hüseynidə var. Sadəcə mənim deməyim odur ki, yazıçının düşdüyü mühitdən çox şey asılıdır. Xalid Hüseyni Amerikada yaşamasaydı, Əfqanıstanda qalsaydı təbii ki, indiki qədər populyar olmayacaqdı. Bəlkə də heç yazmağa cəsarəti çatmayacaqdı. Və ya onu rahatlıqla məhv edəcəkdilər.

Avropa və Amerikanın ədəbiyyat məkanına çıxmaq imkanı olan qələm adamları ilə yaşamağa evi belə olmayan azərbaycanlı yazıçını müqayisə etmək yalnız problemlərdən xəbərsiz biznesmenlərin ağlına gələ bilər. Ədəbiyyat cəmiyyətdən qopmuş, əlahiddə bir sahə deyil. Ədəbiyyat cəmiyyətin aynasıdır. Yaşadığın cəmiyyət hansı səviyyədədirsə, yaratdığın ədəbiyyat da o səviyyədə olacaq.

Paolo Koelyonun milyonlarına həsəd apararaq ədəbiyyat yaratmaq olmaz. Ədəbiyyatda Borxesin kor gözləri o milyonlardan daha qiymətlidir.

Ədəbiyyat birinci könül işidir, ikinci ağıl və zəka!

Yaxşı olar ki, bu ilahi nemətlərin gücündən ərsəyə gələn əsəri elə yazasan ki, geniş oxucu kütləsinin marağına səbəb olsun.

Ancaq, kitabı pul qazanmaq üçün yazırsansa, artıq bu, mən başa düşdüyüm ədəbiyyat deyildir.

Olsun ki, səhv edirəm.

O ki, qaldı, kitabın hansı rəfdə yerləşdirilməsi məsələsinə... Bu, “Əli və Nino” ilə “Qanun” nəşriyyatının yaratdığı monopoliyaya bir işarə idi. Guya mən bilmirəm ki, maraqsız kitabı satıcının yaxasından assan da satılmayacaq...

Məzəniz olsun!

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Mahatma Qandinin aforizmləri
21:02 03 İyul 2020
Haqverdiyevlə bağlı film hazırlanır
18:30 03 İyul 2020
Ondan qorxurduq – Bacısı qızı Kafkadan yazır...
17:47 03 İyul 2020
Mehriban Vəzirdən yeni kitab
16:58 03 İyul 2020
Koronavirusa həsr olunan film çəkilir
16:13 03 İyul 2020
"Sehrbaz qadın" onlayn nümayiş olunacaq
15:21 03 İyul 2020
Xarici İşlər Nazirliyi nota göndərməlidir - Kino adamları od püskürdü
14:30 03 İyul 2020
Uşaqlar üçün tamaşa
13:57 03 İyul 2020
Anar yeni ssenarisini çəkməyə vəsait tapmır
13:15 03 İyul 2020
Hoşcakal, İrfan bey! – Ayxan Ayvaz yazır...
12:33 03 İyul 2020
Dünya ilə oynayan iki qadın - Mehman Qaraxanoğlu yazır...
12:07 03 İyul 2020
Qəmli-qəmli sevişmək – Oğuz Ayvaz yazır...
11:41 03 İyul 2020
Türkiyənin Azərbaycandakı keçmiş müşaviri vəfat edib
11:16 03 İyul 2020
Günün şeiri Küçük İsgəndərdən - Mətn
10:58 03 İyul 2020
Orxan Pamuk qızına çap qadağası qoydu
10:26 03 İyul 2020
İstəyirdim kimsə məni itələyib küçənin ortasına yıxsın - Bircənin romanı
09:00 03 İyul 2020
Azərbaycanlı fotoqraflar beynəlxalq fotomüsabiqədə 4 qızıl medal qazandılar
18:41 02 İyul 2020
Eşşək obrazına görə ərini tərk edən qadın – Əyyub Qiyasdan yeni hekayə
18:04 02 İyul 2020
Kosmosun qoxusu necədir? - NASA-dan 2 il əvvəl bunu düşünən azərbaycanlı
17:23 02 İyul 2020
Səməd Vurğunun şeirlər kitabı Türkiyədə nəşr olundu
16:41 02 İyul 2020