writer1

Şərif Ağayar

Məqalə sayı

540
clock11:03 calendar-gray 04 Mart 2020 view-gray2264 dəfə oxunub
view-gray2264 dəfə oxunub

Cana yaxın hekayələr

Tam təsadüfdən Rasim Qaracanın özünün yubiley yaşına hədiyyə etdiyi “Mənim həyatımı yaz” kitabını çağdaş fransız yazar, Rasim Qaracadan 7-8 yaş gənc olan Maksans Ferminin “Qar” romanı ilə eyni vaxtda oxudum. Daha dəqiqi, “Qar”ı bitirib, keçdim Rasimə...

Bir-birindən tamamilə fərqlənən üslub və janrlarda qələmə alınmış bu iki kitab həmişəki qənaətimi bir daha dərinləşdirdi: Sadə yazmağı bacarmaq lazımdır!

Doğrudan da zaman-zaman “Mənim həyatımı yaz” deyən çoxlu insanlarla qarşılaşmışıq. Analoji halda şəxsən mənim cavabım belə olub ki, həyatı hekayə, roman olmayan insan yoxdur, əsas onu yazmaq, yaza bilməkdir. Məşhur deyimdəki kimi: maraqlı hadisə yoxdur, onu yaza bilən müəllif var.

Rasim Qaraca adi insanların ilk baxışdan adi görünən əhvalatlarını qələmə alıb və nəticədə nağıl dili ilə anladılan səmimi mətnlər ortaya çıxıb.

Rasim bəy kitaba topladığı hekayələri “postmodern hekayələr” kimi təqdim edib. Doğrudan da elə ilk hekayədəncə yeni yanaşmanın bir neçə keyfiyyətini görürük: obrazın təhkiyəni müəllifdən alması, müəllifin obraz kimi çıxış etməsi. Daha sonrakı mətnlərdəki gözlənilməz keçidlər, qəsdən yaradılan primitivlik, xaotik vəziyyət, ötərilik, şübhəçilik, kəskin ironiya və s.

Mövzu rəngarəngliyi, sosial problemlərin qoyuluşu, yeni təsvirlər, kəndin və şəhərin tamamilə müasir effektə üzə çıxması kitabı bir az da cana yaxın edir.

Misal üçün, “Kəpənəkli günlər”, “Dördüncü sərnişin”, “Sevgilim yox olub”da qeyri-adi romantik əhval varsa, “Nilufər”, “Şahanə”, “Dünyanın ən qorxusuz yeri”, “Şair Mazan Şələqulaq”da sərt realizm adama tərs şillə kimi dəyir.

“Yağışla gələn qız”, “Çaqqalla görüş” kimi həm romantikanı, həm reallığı öz içində qovuşduran hekayələrə də rast gəlmək olur.

“Kor pişiyin qovulması”nı eynən məşhur “Balaca qara balıq” kimi sosial-siyasi alleqoriya kimi oxudum.

Kitab “Lazımı gözləyərkən” birpərdəli komediya ilə bitir. Samuel Bekketin Qodosuna zərif bir göndərmə edən bu kiçik pyesdə nələr yoxdur? Müasir Azərbaycan insanı, onun üzləşdiyi sosial və fərdi çətinliklər, ən qəliz anda zarafat hissini itirməmək, karnaval estetikası, qəsdən yaradılmış qarışıqlıq, söz oynatma, mübahisə-məşvərət və s.

Təbii, kitabdakı hekayələr kimi kiçik olan bu yazımda məqsədim tənqid və təhlil deyil, sadəcə təqdimatdır. “Mənim həyatımı yaz”ı mütləq oxumaq lazımdır.

Sözün yaxşı mənasında yazıçı iddiası hiss olunmayan bu mətnlər adını çəkdiyim Maksans Ferminin “Qar”ı ilə sadəliyinə və yığcamlığına görə səsləşsə də, onun kimi uzaq Yaponiyanın deyil, bizim hekayələrimizdir. Hər gün başımıza gələn, şahidi olduğumuz, eşitdiyimiz, lakin yazmaqdan çəkindiyimiz hekayələr. Sadəliyin içində düşündürən hekayələr...

Gallery

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

"Sənin bu “qadın travmandan” xeyli həzz aldım" - Seymurla Aygün Aslanlının söhbəti
18:40 19 Yanvar 2021
"Simpsonlar"ın ssenaristi öldü
17:56 19 Yanvar 2021
Orxanı yenə polis apardı – Əsgərlikdəki şairlə söhbət
17:12 19 Yanvar 2021
Balacalar üçün onlayn tamaşa
16:31 19 Yanvar 2021
“Qarabağ hekayələri” qırğız dilinə tərcümə olundu
15:53 19 Yanvar 2021
“Mən xəbərləri oxuyanda qarşımda avtomatlı əsgər dayanmışdı” - Məşhur diktor 19 yanvar gecəsi AzTV-də baş verənlərdən danışır – Müsahibə
15:11 19 Yanvar 2021
“Arşın mal alan” Düşənbədə təqdim olundu
14:38 19 Yanvar 2021
Xalq artisti dünyasını dəyişdi
14:00 19 Yanvar 2021
Məşhur tarzən müğənnini qınadı: "Şəhid verdiyimiz dövrdə toy oxumusan"
13:17 19 Yanvar 2021
Leonardo da Vinçinin itmiş əsəri tapıldı
12:39 19 Yanvar 2021
Şair-əsgər anası: “Gizlində oğlumun çəkmələrini öpürdüm” – Müsahibə
12:01 19 Yanvar 2021
Məşhur prodüser həbsxanda vəfat etdi
11:25 19 Yanvar 2021
Nizami yenidən tədqiq edilməlidir - İradə Musayeva yazır...
10:52 19 Yanvar 2021
Tanınmış aktyor vəfat etdi
10:20 19 Yanvar 2021
Haaqada “20 Yanvar uşaqların gözü ilə” adlı virtual sərgi açıldı
09:55 19 Yanvar 2021
Müasir monqol hekayəsi: Portret - Orijinaldan tərcümə
09:00 19 Yanvar 2021
Nizaminin əsərləri ilə bağlı müsabiqə elan olundu
18:54 18 Yanvar 2021
“Şəhərin qış gecələri” tamaşası onlayn nümayiş ediləcək
18:22 18 Yanvar 2021
İsa Hüseynovun hekayəsi Gürcüstan kitabxanasında
17:58 18 Yanvar 2021
"Üç peyğəmbər" xalçasının müəllifi - Ziyadxan Əliyev yazır...
17:43 18 Yanvar 2021