writer1

Günel Natiq

Məqalə sayı

147
clock10:59 calendar-gray 09 Aprel 2018 view-gray477 dəfə oxunub
view-gray477 dəfə oxunub

Qohumla evlənib bədbəxt olanlar

Günel Natiq

“Əmiqızıyla əmioğlunun kəbini göylərdə kəsilib”.

Görəsən bu sözü kim uydurub? Bu necə məntiqsiz fikirdir? İki qardaşın uşaqlarına niyə göylərdən nikah yazılmalıdır ki?

Məsələn, Avropada əmi, xala, dayı, bibi uşaqları ailə üzvlərindən sayılır. Əmiqızı, xalaqızı doğma bacıdan demək olar ki, seçilmir.

Onlar arasında evliliklər nadir hallarda olur. Katoliklər ümumiyyətlə 4-cü nəslə qədər qohumların nikahını kəsmirlər.

ABŞ-da bu məsələ daha qabarıqdır; bu ölkənin 50 ştatından 24-də xala, əmi, dayı, bibi, yəni birinci dərəcəli qohumlarla ailə qurmaq qadağan edilib.

Qərb ölkələrində əmisi qızı dünyaya gələn uşağa “bacın dünyaya gəldi”, - deyirlər, bizdə isə vaxt itirmədən göbəkkəsdi edirlər. “Açıq-saçıq” avropalılar cəmiyyətə bir insan gəldiyini bayram edəndə bizim “mühafizəkar” mentalitet uşağa potensial gəlin gözüylə baxır.

İndi görün bu çağa dünyaya gəldiyi andan necə böyük məsuliyyət daşıyır. Artıq özünü dərk edər - etməz təlqin edirlər ki, o adaxlı qızdır, göbəkkəsməsi var, kimsəyə gözünün ucuyla baxa bilməz, özünü gəlin olmağa hazırlamalıdır və s.

Amma problemlər bununla bitmir təbii. Əsas problem qohum evliliklərində xəstə uşaqların dünyaya gəlməsi faktıdır.

Əgər yad insanların evlilikləri zamanı uşağın qüsurlu doğulması ehtimalı 2-3 faizdirsə, qohum evliliklərində 4-8 faizdir.

Dünyada evliliklərin 20 faizini qohum evlilikləri təşkil edir. Əgər dünyada qüsurlu doğulan uşaqlar 1 faizdirsə, qohum evliliklərində 9 faizdir. Bu ailələrdə ölü və yarımçıq doğuşların sayı yad evliliklərə nisbətən 2 dəfə çoxdur.

Statistikaya görə, dünya əhalisinin 12 faizi müəyyən qüsurların daşıyıcılarıdır. Bu əngəlli insanların əksəriyyətinin ata-anaları qohumdur. Yəni dünyadakı qüsurluların 40,5 faizinin ata-anaları qohumdurlar. Belə bir acı nəticə.

Xəstəxanaya oğlunu müalicəyə gətirmiş dərdli ananı unuda bilmirəm. Uşağın ayağı tutmurdu. Anası ağlayıb dedi ki, deyirlər, qohum evliliyindəndir. Ərim öz əmim oğludur. Əgər bilsəydim uşağım belə doğulacaq, bu evliliyə heç razı olardımmı? Məndə günah yoxdur. Uşaqlıqdan sizin kəbininiz göydə kəsilib deyirdilər. Əmioğluma gələcək ər gözüylə baxırdım. Belə təlqin etmişdilər. Kimisə başqasını sevə bilməyin mümkünlüyü ağlımın ucundan da keçmirdi.

Digər əmiuşaqlarının övladı isə altıbarmaqlı doğulmuşdu. Sonra bildik ki, həmin kənddə ümumiyyətlə qohumla evlənmək adət halını alıb. Hamı bir-biriylə nəinki ikibaşlı, dördbaşlı, beşbaşlı qohum düşür. Bu da nəticə-altıbarmaqlı uşaq.

Bir də bizim mentalitetdə “xeyri özgəyə verməmək” nüansı var. Öz qohumunu almaq “ikiqat” xeyir eləməkdir.

İllər öncə anamla Mərdəkan sanatoriyasında bir qadınla tanış olmuşduq. Bölgələrimizin birindən gəlmişdi. 40 yaşlarında idi və ailə qurmamışdı. Daha doğrusu ailələr arasında olan təmənnalı münasibətin qurbanı olmuşdu. Bir dəfə ürəyini açdı, həyatını danışdı. Dedi ki, kəndlərində bir oğlanla bir - birlərini sevirmişlər. Oğlanın anası qızın qarşısında şərt qoyub ki, bir şərtlə səni alıb gəlin edərik ki, qardaşın da bizim qızımızı alsın. Qardaşı isə ayrısını sevirmiş. Al-ver məsələsi baş tutmadığından qızın sevgisi nakam qalıb. Oğlana öz əmisi qızını alıblar, qızlarını da onun qardaşına veriblər.

Biz onunla tanış olanda 40 yaşlarında idi. Gələcəyə ümidi yox idi. Sevgilisini unuda bilmirdi... Bir neçə ildən sonra təsadüfən qarşılaşdıq. Bu illər ərzində sən demə ərə gedib, bir oğlu olub, amma sonda boşanıblar, çünki kişinin də öz təmənnası varmış, ondan ev, ya nə isə umurmuş. Gözləntiləri bəhrəsini verməyəndə boşanmağı üstün tutub. Biçarə qadın ikinci dəfə təmənnalı sevginin qurbanı olmuşdu.

Müşahidələrim göstərir ki, qohum evlilikləri heç də böyüklərin dilədiyi kimi olmur. Gənclər yola getməyəndə, yaxud hər hansı problem olanda boşanmanı ağıllarının ucundan keçirməyi belə onlara yasaq edirlər. “Qardaşımın qızını almışam, əgər onun qızını boşasaq, üzünə necə baxaram?” Beləcə gənclər şəxsi azadlıq hissini qohum-qardaşın dincliyinə, rahatlığına güzəştə gedirlər.

İşdir, əgər gənclər bu yasağı adlayıb boşansalar, qohumlar arasına böyük nifaq düşür. Qohumlar iki dəstəyə ayrılır. Boşanmanı dəstəkləyənlər və əleyhinə olanlar. Bu iki tərəf bir-biriylə davamlı mübarizə aparır. Hətta üzərindən illər keçdikdən sonra qohumlar arasında uçurum qalmaqda davam edir. Nifaq isə getdikcə böyüyür, əndazədən çıxır.

Qonşuluqda bir yaşlı qadın vardı. Daha çox rus qadınlarla oturub-dururdu. Rəfiqələri deyirdi ki, yaşının çoxluğuna baxmayaraq, əriylə intim münasibətlərindən xüsusi şövqlə danışır.

İkinci oğluna öz bacısı qızını almışdı. Bacıqızı kobud təbiətli idi, səhərdən axşama həyətdəki skamyada oturub yüksək səslə azyaşlı oğlunun adını çağırırdı. Ağzıgöyçəklər deyirdilər ki, diqqət çəkmək üçün belə edir.

Xalayla bacıqızı yola getmirdilər. Bir neçə dəfə saçyolduya çıxmışdılar, sonra münasibətləri heç nə olmamış kimi davam edirdi. Yəni bu nüanslara xüsusi diqqət yetirəcək qədər həssas təbiətli deyildilər.

Deyirdilər ki, problem ondan qaynaqlanır ki, bacıqızı öz xalasına həddindən artıq çox bənzəyir. Yəni xarakteri, həyat tərzini nəzərdə tuturdular.

Qaynanayla bacıqızının həyat tərzini incələmək fikrindən uzağam, yalnız onu deyə bilərəm ki, ölümləri də bir-birinə yaxın oldu. Qaynananın ölümündən bir neçə ay sonra Türkiyədən gələn avtobusun qəzaya uğradığını eşitdik. Ölənlərin arasında həmin gəlin də vardı.

Təəssüf ki, bu ailənin sonrakı aqibətindən xəbərimiz olmadı. Ata uşaqlarını da götürüb başqa bir yerə daşındı. Bir müddət sonra yenidən ailə qurduğunu eşitdik. Amma çətin ki, birinci evliliyinin ağır nəticələri özünü unutdursun.

Bu qədər acı xəbərin içində bir yaxşı xəbərim var. 38 yaşlı rəfiqəmizin nəhayət ki, ikinci uşağı dünyaya gəldi. Əri öz dayısı oğludur. Birinci qızından sonra dünyaya gələn oğlu qəfil dünyasını dəyişmişdi. Deyirdilər ki, gözə gəlib...

İkinci uşağın dünyaya gəlişinə hamımız sevindik. Amma... bir amma var. Uşaq 4 yaşına gəlib, amma danışmır. Tam lal deyil, nəsə deməyə çalışır. Yəqin ki, danışacaq. Hamımız buna ümid edirik.

Belə. Nə qədər ki, əmioğluyla əmiqızının nikahının göydə kəsildiyi mifinə inanacağıq, sevincli xəbərlərimiz də acı sonluqla bitəcək...

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

“Qətibə İnanc” tamaşası nümayiş olunacaq
18:55 22 Yanvar 2021
Məşhur aparıcılar AzTV-də "ər-arvad" oldu - Foto
18:16 22 Yanvar 2021
Nizami Gəncəviyə həsr olunmuş sərgi açılıb
17:35 22 Yanvar 2021
Hayl Hitler! - Qısa hekayə
16:55 22 Yanvar 2021
Zəfər Muzeyi harda olacaq? - Rəsmi açıqlama
16:23 22 Yanvar 2021
Bakıda Fransa filmləri festivalı başladı
15:55 22 Yanvar 2021
Birinci yerə layiq görülən yazar: “Bizdə müsabiqələr hamının könlünü almağa hesablanır” – Müsahibə
15:18 22 Yanvar 2021
Məşhur aktrisa vəfat etdi
14:37 22 Yanvar 2021
Bağırov onu Müdafiə naziri təyin etdi, erməni general sui-qəsd törətdi, vəzifəyə gəlməyinə bir gün qalmış qətlə yetirdilər – Həzi Aslanovun müəmmalı ölümü
14:02 22 Yanvar 2021
Ceyms Bond silsiləsindən yeni filmin premyerası yenə təxirə salındı
13:29 22 Yanvar 2021
Azərbaycanda Böyük Britaniya film festivalı başlayır
12:44 22 Yanvar 2021
Tənqidin tənqidi – Ağalar Qutdan yeni esse
12:08 22 Yanvar 2021
Yazıçılar Donald Trampa kitab qadağası qoydular
11:32 22 Yanvar 2021
Seks dəlisi olan qadınlar haqqında bir neçə cümlə
10:58 22 Yanvar 2021
Alen Delonun xanımı dünyasını dəyişdi
10:30 22 Yanvar 2021
Şairimiz Özbəkistanda qalib oldu - Ölümündən sonra
09:59 22 Yanvar 2021
Mirzə Cəlilin əsəri əsasında çəkilmiş serial – Sevda Sultanova İTV-nin yeni layihəsini tənqid etdi
09:00 22 Yanvar 2021
Oğlunun ölümünü ondan 40 gün gizlədilər – Xalq artisti haqqında maraqlı faktlar
21:13 21 Yanvar 2021
Xalq şairinin oğlu: “Atamın xəstəliyini hamıdan gizlətdim” - Müsahibə
20:00 21 Yanvar 2021
Tarix Muzeyinə direktor təyin edildi
18:59 21 Yanvar 2021