writer1

Aliyə

Məqalə sayı

976
clock10:29 calendar-gray 02 Mart 2018 view-gray113 dəfə oxunub
view-gray113 dəfə oxunub

Faciələrə key-key baxmaq

Əziz həmvətənlərim,

Dovşanlar
Sabahımız necə olacaq?

Rasim Qaraca

Özünü təhlükədən qorumaq üçün başqasını da düşünmək - sosial təsisatlanmanı motivə edən ilkin fikir budur. İnsan cəmiyyətinin bünövrəsində bu dayanır - birlikdə təhlükədən daha effektiv qorunmaq...

Daha sonra insanların bir-birinə köməyinin yaşamaq üçün daha effektli olacağını ehtiva edən dövlət ideyası. Hamının hür və rahat yaşaması kimi utopikcə humanist görünən ideyanın bətnində “belə yaşamaq daha əlverişlidir” fikri var.

Görünür, sosiallaşma insanı daha sivil, humanist, xoşbəxt, ən əsası, təhlükəsiz etməlidir. Hələ indi. İnformasiya cəmiyyətində. Min kilometrlərlə uzaqda baş verən bombardmanın şəkillərinə bir neçə dəqiqəyə baxa bildiyimiz bu gün.

Amma edirmi? Yoxsa, əli-qolu bağlı oturub çarəsizcə məsələn, Suriyada öldürülən uşaqların şəkillərinə baxır, bu zülmün qarşısında nə edəcəyini bilmir, heç nə və heç kim olduğunu düşünür, “Allah köməkləri olsun” sözü ilə təsəlli tapır, daha itilənmiş təhlükə hissi ilə xəbərləri qapadırsan?

Əlbəttə, indi də özünü təhlükədən qorumaq üçün başqasını düşünürsən; amma onun qayğılarını, problemlərini bölüşmək anlamında yox. Gözüçıxmış qardaş misalı. Sağ qalmaq üçün. Təhlükədən qorunmaq istəyən ibtidai insan kimi.

Bu təsisatlı cəmiyyət 3 min il ərzində insanı öz ailəsini aclıqdan, çılpaqlıqdan, evsizlikdən qorumaq kimi bir vəzifədən düşürə bilməyib.

Əksinə, bu günün informasiya cəmiyyəti almağa vərdiş etdiyimiz faciə xəbərləri dozası ilə hissləri korşaldır, instinktləri itiləyir, nəticədə hər şeydən xəbərdar, amma özünü öz mövcudluğuna gömmüş insan resursu yaradır.

Bir zamanlar, sadəlövhcə elmi texniki tərəqqinin, texnologiyaların sürətli inkişafı ilə cəmiyyətin daha şəffaflaşacağı, bununla da daha sivil, humanistcə inkişaf edəcəyini düşünürdüm.

Oysa ki, şəffaflıq həmişə bir “qırmızı”lıqla yan-yanadır.

Dəyərləri qırmızı-qırmızı əzib tapdayan, qırmızı-qırmızı qanlar axıdan, qırmızı-qırmızı sabitlik soraqlayan, qırmızı-qırmızı faciə xəbərlərini oxuyan insanların cəmiyyəti...

Buna texnologiya nə edə bilər?

İnformasiya cəmiyyətinin incəsənət adamları tamaşaçılara müxtəlif təsir yolları düşünür: şok terapiyadan, “soyuq duş” effektinədək. Bu amacla müasir rəssamlar performanslar, art aksiyalar edir.

Kino az qala gerçəkliklə yanaşı addımlayan “postdok” janrında nümunələr yaradır.

Amma artıq məsələ Stanislavskinin dediyi “inanmıram” deyil, tamaşaçı inanır, amma “ağrıtmır”. Çünki, onun gündəlik xəbər kimi keyləşmə dozası var.

Bəs Anteonen Artonun “qəddar teatrı” ilə başlayan sənət epoxası nə zaman və nə ilə qapanacaq?

Marsa insan ayağı dəyməsi xəbəri qədər ilginc sualdır.

Paylaş

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Ölənlərin səsləri həmişə mənimlədir... - Borxesin şeirləri
16:41 24 Avqust 2019
Elyanora
16:36 24 Avqust 2019
“Koroğlu” operası tamaşaçılara təqdim olunacaq
15:51 24 Avqust 2019
“Dejavü” növbəti dəfə nümayiş ediləcək
14:25 24 Avqust 2019
Öldürmək istədiyim hamilə qadın - Əyyub Qiyasdan əfsanə
13:29 24 Avqust 2019
Məşhur italiyalı aktyor vəfat edib
12:41 24 Avqust 2019
Şairə xanım Firudin Qurbansoya səsləndi: "İnsanların haqqına girməkdən qorxun!"
11:38 24 Avqust 2019
"Mama, nolar ölmə"
10:44 24 Avqust 2019
Ceyms Bond haqqında yeni film sonuncu ola bilər
10:04 24 Avqust 2019
İran qadınlarının həyatı: fahişədən general arvadınadək
09:01 24 Avqust 2019
“Doktor Jivaqo” hədsiz zəif əsərdir” – Brodskinin qeyri-adi müsahibəsi
21:01 23 Avqust 2019
Onlar 2019-da hamıdan çox qazandılar - Siyahı
19:00 23 Avqust 2019
Nəsiminin 650 illik yubileyinə həsr olunan xatirə pulu buraxılıb
18:24 23 Avqust 2019
Mirzə Cəlilin son cümlələri... - Mehman Qaraxanoğlu yazır
17:29 23 Avqust 2019
“İt gəzdirən xanım” tamaşası yenidən nümayiş olunacaq
16:37 23 Avqust 2019
Tələbəsinə aşiq olan, 20 Yanvarda adamları ölümdən qurtaran aktyor – Maraqlı faktlar
15:45 23 Avqust 2019
Oğru adlandırılan şair danışdı: “Olur belə şeylər"
15:07 23 Avqust 2019
Yaqub Zurufçu: “Ququşun “Ayrılıq" mahnısı seksual səslənir” – Müsahibə
14:58 23 Avqust 2019
İlqar Əlfioğlu yeni verilişdə - Anons
14:20 23 Avqust 2019
Şəhriyar Del Gerani: “Firudin Qurbansoy falıma baxdı...”
13:30 23 Avqust 2019