writer1

Aliyə

Məqalə sayı

996
clock15:55 calendar-gray 28 Dekabr 2015 view-gray71 dəfə oxunub
view-gray71 dəfə oxunub

Ramzan Kadırov o kişiləri mənə sevdirdi

Lars von Trierin "Doqvil" filmində belə bir ideya var: Əgər bir kənddəki bürümüş əxlaqsızlıqdan (böyük mənada), həyasızlıqdan, əclaflıqdan imtina edəcək bir adam belə qalmayıbsa, o kənd yer üzündən silinməlidi. Amansız ideyadır, amansızlığı ilə də qəbulolunmazdır, amma Trier bu amansızlığı kadr-kadr, səhnə-səhnə izah edir. Və sonda bütün kəndin, istisnasız olaraq bütün kəndin zülm etdiyi, hər cür yararlandığı Qreys əlinə fürsət düşən kimi hamını öldürür, kəndi yandırır. Qreys Doqvilldən yalnız bir iti sağ buraxır. Bir dəfə onun sümüyünü oğurladığı üçün ona hürməyə haqqı çatır deyə, yalnız iti sağ saxlayır.


Sosial vəziyyətlərinin ağırlığına görə, qeyri–bərabər və ədalətsiz bir quruluş yaratdığına görə Watsapp şəbəkəsində prezidenti Ramzan Kadırova üsyan edən çeçen qadının ictimai şəkildə yumşaq desək danlanması niyəsə Trierin bu filmini xatırlatdı.

Prezident reabilitasiya xəstəxanasının tərbiyəçisi olan qadını Ayşat İnayevanı televiziyaya çağırtdırıb və yüksək tonla Watsappda dediklərini təkrar etməsini istəyir. Uşaq kimi danlanan qadın bu gücün və yüksək tonun qarşısında burnunu silir və deyəcək bir sözü olmadığını söyləyir. Qadının yanındakı əri də pərt vəziyyətdədir-axı o, arvadına nəzarəti itirib. Amma həngamə hələ bundan sonradır. İndi Ayşatı bilmədiyi işlərə baş soxmaqda, qadın yerində oturmamaqda qınayırlar. Amma sivil şəkildə. Halbuki bunun cavabı şillə-qapaz idi. Halbuki, qadın üçün ayrıca yığıncaq keçirib onu danlayan rayon camaatının, ağsaqqalların sözü ilə desək, prezidentin mərhəməti sayəsində sağ-salamat gəzir. Çeçenistan prezidenti onu “alicənabca” cəzalandırır: İnayevanı kişimərkəzçi (erkəkmərkəzçi” də demək olar), padşahsevən, yaltaq cəmiyyətin caynağına atır.

Qadını cəzalandırmaq üçün düzənlənən ictimai töhmət iclasından çəkilən kadrlardan birində rayonun ağsaqqallarından birinin dilindən sitat səslənir: “Qadının ağlı kişinin ağlının yarısı qədərdir”.

Bu müdrikliyi səsləndirməyə haqq verən sanki daha böyük papaqları, gücü dəstəkləmələri və erkək cinsə mənsub olmaqla avtomatik olaraq qadını aşağılamaq üstünlüyü qazanmalarıdır.

Yalnız hansısa Çeçenistan vilayətinə aid deyil, əlbəttə, bizdə də belə məclis-divan ənənəsi var.

Bu müdrik, əsrlərin sınağından keçən ənənəyə görə, kişilərin, güclülərin və çoxluğun içindən çıxıb hamıdan fərqli olaraq danışmaq, öz fikrini bildirmək, nəyəsə etiraz etmək ağlının azlığı əlamətidir. Əsrlərin sınağından keçibsə, sözsüz, burada bir hikmət vardır. Amma əfsus ki, o hikmət bu kadrları izah edə, mənalandıra bilmir. Mənzərə isə budur:

Qadınlar susur, erkəklər danışır, kişilərsə ölüb...

Yəqin o çeçen ağsaqqallarının rəhbərlik etdiyi yığıncaqdakı küncdə oturan gəncin və ya televiziya verilişinin deyək ki, operatorlarından birinin bu rəzil durumun qarşısında qəlblərində deməyə sözü olub. Dinə bilməyiblər. Qadına da yazıqları gəlib. Nə gizləyim, mənim də qadına yazığım gəldi. Amma ona görə yox ki, qadını danlayırlar və o, pis vəziyyətə düşüb. Ona görə ki, ətrafindakı kişilər ölüb. Kişilər ölüb, amma elə ölüb ki, qadınlar onlara ağlamır, baxıb susurlar...

Bir dəfə həmkarım Sevda Sultanova ilə qadın-kişi, cins xarakterikliyi, sevgi-vurğunluq mövzusunda söhbət edirdik, söhbət uzanırdı. Və birdən ikimiz də eyni faciənin dibini gördük, gördük nədi, bütün varlığımızla hiss etdik. Bu faciə qadın faciəsi idi: əzik kişilərin əhatəsində qadın olmağın mənasızlığı. Dəhşəti.


Və elə dərindən hiss etdik ki, az qaldıq həyatımızdakı və ya bizim həyatımızda olmayan, amma tanıdığımız, bu amansız sistemdə, yırtıcı cəmiyyətdə özünü əzdirməyən, simasını, ruhunu qoruya bilən kişilərə sevgi etirafımızı yazaq.

Yazaq ki...

Nə yaxşı ki, onlar var...

Paylaş

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

“dOM” teatrının direktoru: “Elə oynamalısan ki, tamaşaçı oyuna qatılmaq istəsin” –Müsahibə
11:59 19 Noyabr 2019
Qadınların məğlub olduğu yer - Kişilər
11:41 19 Noyabr 2019
Bu əlyazma 780 min avroya satıldı
11:20 19 Noyabr 2019
"Çox narahatam" - Qorxmaz Quliyev Nəsimidən yazır...
10:50 19 Noyabr 2019
Xalq artisti xəstəxanaya yerləşdirildi
10:12 19 Noyabr 2019
Vyanada Vaqif Mustafazadənin xatirəsinə konsert
09:50 19 Noyabr 2019
Yaxşılığın peşman elədiyi adam - İsi Məlikzadədən hekayə
09:00 19 Noyabr 2019
Yazıçımızın kitabı erməniləri qəzəbləndirib - Foto
20:08 18 Noyabr 2019
Alim Qasımovun qızından Nəsimi sürprizi - Video
18:42 18 Noyabr 2019
O viranə yuxu - Xəyyam Rəfilinin şeirləri
18:20 18 Noyabr 2019
Aydın Talıbzadə yazır: Onun adı Gülşad...
17:41 18 Noyabr 2019
Mirzə Cəlilin nəticəsi danışdı: "Onunla fəxr edirəm"
17:00 18 Noyabr 2019
Mirzə Cəlilin 150 illik yubileyinə həsr olunmuş konfrans keçirilib
16:15 18 Noyabr 2019
50 yaşda eşqə düşən, işə içkili gələn, jurnalistləri aldadan Xalq artisti
15:33 18 Noyabr 2019
Şövkət Ələkbərovanın xatirə gecəsi keçirilib
14:40 18 Noyabr 2019
Ahmet Kayanı bu aktyor canlandıracaq - Foto
14:01 18 Noyabr 2019
Elməddin Cəfərov: "Söyüş intellektuallıqdırsa, Cem çox intellektualdır"
13:14 18 Noyabr 2019
Ayaz Salayevin çəkilməyə qorxduğu AzTV verilişi – Sevda Sultanova yazır...
12:40 18 Noyabr 2019
Nəticəsi Mirzə Cəlilin ev-muzeyinin açılışında - Fotolar
11:57 18 Noyabr 2019
Məhəmməd Hadinin müasiri Bakıda kitab satır
11:38 18 Noyabr 2019