"Adamı həmişə saymadığı it tutur"

Media

Ana səhifə
Media

"Adamı həmişə saymadığı it tutur" - Pərvanə Bayramqızı

24 mart 2025

11:23

Kulis.az Pərvanə Bayramqızının "Arxalı köpəyin qurdu basması boyu" adlı yeni yazısını təqdim edir.

Ortaya biri çıxır; yazır — fikir vermirlər, paylaşır — ciddi saymırlar, bir gün bir tanınmış qələm adamı ilə şəklini görürlər — təsadüfi məqamdan çəkildiyini düşünürlər, jurnalda, qəzetdə dərc edilməyə başlayır — ötəri şeylər sayırlar, bunların, əslində, planlı, dəstəkli formada ardıcıllıqla davam etdiyini yalnız həmin şəxsin ədəbi mühitdə qızğın təbliğatı getdikdə anlayırlar. Bir də baxırsan qucağı mükafatla doldu, layiq görüldüyü təqaüdlə öyünür, televiziya proqramları qonaq çağırır. Bundan sonra yeni yazanda ona laqeyd qalanların münasibəti dəyişir. Əvvəllər yazdıqlarını bəyənməyənlər indi onu istedadlı sayırlar. Cızma-qaralarını dərc etməyənlər artıq kitabının çapına kömək edir, hətta mətbu orqanlarda iş verirlər. Olur tanınmış, istedadlı, mükafatlı, təqaüdlü, dəstəkli, arxalı ... məşhur atalar sözünün ilk kəlməsini xatırladım... bir də "istedadlı yazıçının" əvvəlki — heç kəsin əhəmiyyət vermədiyi vaxtlarını. Yadıma yenə atalar sözü düşdü:

"Adamı həmişə saymadığı it tutur".

"Arxalı köpəyin qurdu basması" boyu yaranır. Yel qayadan çox şey aparır... "Qayada bitən çiçəyi — Azərbaycanı" (M.Arazın təbirincə) soldurur, ədalətsizlər ölkəsinə çevirir.

Başına beş-on oxucu toplayıb özünü şöhrətin zirvəsində sananların birdən-birə tanınmasında bir çox səlahiyyətli qələm adamlarının rolu olur. Hərə özünə xoş olanı irəli çəkir. Kim onları tərifləsə, yaltaqlansa ona dayaq olur, şair, yazıçı adına millətə onları təqdim edirlər. Beləcə münasibətdən doğan ədəbiyyat yaranır.

Bu son deyil, sonumuza çıxandır. Dəhşətlisi budur ki, həmin ədəbiyyat tənqidçilərin, ədəbiyyatşünasların resenziyaları, tərifləri sayəsində dərsliklərə düşür, Azərbaycan ədəbiyyatı sayılır, elmi tədqiqatlara cəlb edilir.

Sahibini sayma görüm, necə saymırsan? O özü adamı it yerinə qoymur. Bəs necə, filan jurnalist, filan redaktor, filan alim onunla dostdur, yazdıqlarını çap edir, çap etdirir, efirə çağırtdırır.

Nə isə, başınızı ağrıtdım. Gedim bu cür hallara yol açan səlahiyyətlilərin ədalət, həqiqi ədəbiyyat mövzusunda söhbətini dinləməyə...