writer1

Etimad Başkeçid

Məqalə sayı

49
clock11:41 calendar-gray 08 Noyabr 2013 view-gray1848 dəfə oxunub
view-gray1848 dəfə oxunub

Bazar olsun!

«Siz Panikovskini tanımırsınız! Panikoski hamınızı satacaq, sonra alacaq və yenə satacaq, amma bu dəfə bir az da baha satacaq».

İlf və Petrov «Qızıl buzov»

Bu yaxınlarda «Gəl, istədiyin qədər pul apar, imkanın olanda qaytararsan» tipli plakatlardan birinə uyub, yaxınlıqdakı bank şöbəsinə yollandım.

Bank işçisi təhər-tövrümü, əyin-başımı rentgen baxışlarıyla ciddi tədqiq etdikdən sonra məni sorğu-sual etməyə başladı. Mənə verilən sualların məğzi barədə danışmayacağam, onsuz da indilərdə banklara borcu olmayan yoxdur və bu alçaldıcı 40 dəqiqəlik prosedurdan hamının xəbəri var.

Nəhayət bank işçisinə başa sala bildim ki, mən ayağımı yerə sağlam basan adamam və əslində onların mənə verəcəyi min manat olmadan da keçinə bilərəm… Vəziyyətin absurd nöqtəyə çatdığını hiss edən müsahibim «Bağışlayın, - dedi, - mən burada sadəcə araçıyam, bizə verilən təlimat üzrə söhbət aparıram».

O abırlı gənc oğlanın xəcalətli üz ifadəsini xatırlayınca onun təmsil etdiyi zümrə haqqında düşünməyə bilmirsən…

«Azərbaycanda ən populyar peşə hansıdır?» deyə sorğu aparılsa, heç şübhəniz olmasın, «makler»lik ön sıralarda yer alacaq.

Makler hər şeyin əmtəəyə çevrildiyi zəmanənin ən fəsahətli atributudur.

Bizim araçı-maklerlər sizi bütün arzu-niyyətinizə qovuşdurmağa qadirdirlər. Əlin cibində olsun, yetər.

Ev, maşın, ən qədim peşə sahibləri ilə görüş, vəzifə, prestijli diplom, qəzetdə kimisə vurmaq və ya qılığına girmək, elmi ad, məhkəmə hökmü, qəbiristanlıqda yer, emiqrasiya kağızları, toy tədarükü, mükafat, Ayda torpaq sahəsi, quş iliyi, can dərmanı… Maklerlərin bazarında könlün istəyən hər şeyə rast gəlmək olar.

Bu sənətkarlar Oksfordun iqtisadiyyat fakültəsini bitirməsələr də, «On iki stul» və «Qızıl buzov»dakı Ostap İbrahimoviç Süleyman Berta-Mariya Bender bəyi suya aparıb susuz gətirərlər.

Amma universitet bitirməməyin də öz bədəli var. Maklerlərimiz ali təhsilli olsaydılar (insafən onların sırasında belələri də az deyil), bəzi tarixi personajların təcrübəsindən bəhrələnər, öz fəaliyyət sferalarını bir az da genişləndirərdilər.

Məsələn, Orta əsrlərdə Almaniyada İohann Tetsel adlı bir ruhani, Dominikan monastrının baş keşişi camaata cənnətə düşmək üçün «vəsiqə» - günahların bağışlanmasını təsdiqləyən indulgensiya satırmış. O, hər yerdə böyük hörmət-izzətlə qarşılanırmış, insanlar əlində-ovcunda nə varsa verib, ruhlarını arındırırmışlar. Testel hər cinayət üçün ayrıca məbləğ müəyyənləşdirmişdi: adam öldürmüsənsə – 7 qızıl, valideynlərini ötəki dünyaya vasil etmisənsə – 10 qızıl, münkirliyə görə – 9 qızıl və s.

Doğrudur, sonralar almanlar Tetselin burnunu ovdular.

Bizdə isə aksiologiya elmi hələlik dincəlir.

Bazarlanmayan dəyər qalmayıbsa, aksiologiyanın bu yerlərdə nə iti azıb?

«- Ən çox kimlərin imzası tələb olunub?

- Çingiz Abdullayev və Elxan Qaraqan…

- Bunu nə ilə izah edirsiniz?

- Onların əsərləri yaxşıdır. Kitabları da ona görə satılır. Onların kitabları barədə daim resenziyalar yazılır deyə, kitabları ən yaxşı satılanlar sırasında yüksək mövqedə qərarlaşır».

Hörmətli Nigar Köçərlinin bu cavablarından bəlli olur ki, o kitabların «yaxşı» və «pis» olmasını yalnız onların satış koefisienti ilə müəyyənləşdirir. Tam zamanın ruhunda bir cavabdır. Həm də orijinal cavabdır – dünyanın heç bir bukinistindən belə dəyərləndirmə eşitməzsiniz. Qoy zövqlü insanların oxuduğu «ciddi ədəbiyyat»la mistika, detektiv, macəra ədəbiyyatı – kütlələrə hesablanmış «yüngül ədəbiyyat», yəni pop-mədəniyyət arasındakı fərqlər barədə qərblilər danışsınlar. Bizdə əsas olanı kitabların satılmasıdır, satılmırsa, get başqa işin qulpundan yapış, mağazanın rəflərini məşğul etmə!

İş adamlarımıza bazar arzulayıram!

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Mahatma Qandinin aforizmləri
21:02 03 İyul 2020
Haqverdiyevlə bağlı film hazırlanır
18:30 03 İyul 2020
Ondan qorxurduq – Bacısı qızı Kafkadan yazır...
17:47 03 İyul 2020
Mehriban Vəzirdən yeni kitab
16:58 03 İyul 2020
Koronavirusa həsr olunan film çəkilir
16:13 03 İyul 2020
"Sehrbaz qadın" onlayn nümayiş olunacaq
15:21 03 İyul 2020
Xarici İşlər Nazirliyi nota göndərməlidir - Kino adamları od püskürdü
14:30 03 İyul 2020
Uşaqlar üçün tamaşa
13:57 03 İyul 2020
Anar yeni ssenarisini çəkməyə vəsait tapmır
13:15 03 İyul 2020
Hoşcakal, İrfan bey! – Ayxan Ayvaz yazır...
12:33 03 İyul 2020
Dünya ilə oynayan iki qadın - Mehman Qaraxanoğlu yazır...
12:07 03 İyul 2020
Qəmli-qəmli sevişmək – Oğuz Ayvaz yazır...
11:41 03 İyul 2020
Türkiyənin Azərbaycandakı keçmiş müşaviri vəfat edib
11:16 03 İyul 2020
Günün şeiri Küçük İsgəndərdən - Mətn
10:58 03 İyul 2020
Orxan Pamuk qızına çap qadağası qoydu
10:26 03 İyul 2020
İstəyirdim kimsə məni itələyib küçənin ortasına yıxsın - Bircənin romanı
09:00 03 İyul 2020
Azərbaycanlı fotoqraflar beynəlxalq fotomüsabiqədə 4 qızıl medal qazandılar
18:41 02 İyul 2020
Eşşək obrazına görə ərini tərk edən qadın – Əyyub Qiyasdan yeni hekayə
18:04 02 İyul 2020
Kosmosun qoxusu necədir? - NASA-dan 2 il əvvəl bunu düşünən azərbaycanlı
17:23 02 İyul 2020
Səməd Vurğunun şeirlər kitabı Türkiyədə nəşr olundu
16:41 02 İyul 2020