writer1

Müşfiq Şükürlü

Məqalə sayı

25
clock11:40 calendar-gray 18 Sentyabr 2019 view-gray1260 dəfə oxunub
view-gray1260 dəfə oxunub

Yazıçıların seks travması

Kulis.az Müşfiq Şükürlünün “Yazmaqla yatmaq arasında” yazısını təqdim edir.

Lolita! Lo. Li. Ta. Qasıqlarımın atəşi. Sonra necə deyir? Yox, əvvəlcə qızın adından danışır, deyəsən. O sözün ağzımızdan necə çıxmağından. Dilin hərəkətindən. Elə danışır ki, yəni anla! Səni sarsaq bir roman gözləyir. Bu qızın adı ağzımızda seksual akta imza atdısa, gerisini özün düşün.

“Lo-lii-ta: dilin ucu damağa toxunmaq üçün üç addımlıq yol alır. Üçdə, dişdə. Lo. Lii, Ta”.

İllər öncə universitet müəllimim “Lolita”dan nifrətlə danışanda beynim babat tormozlanmışdı. Nə deyir bu? Roman deyilmiş. Səbəb? Sarsaq xatirələrini yazıb. Cəfəngiyatdır.

Bizdə belələri var.

“Lolita” romanı niyə həm sanballı, həm də adı dillərdə əzbərdir? Bunu izah eləmək elə də asan deyil. Gərək ədəbiyyatçı olasan. Bizim ədəbiyyatçıların da çoxusu məlum. Ölçüləri Madaqaskar standartları ilə üst-üstə düşür.

Mövzumuz nə Vladimir Nabokovun “Lolita”sıdı, nə də əsərin sarsaq ya ciddi olub-olmaması haqda cəfəngiyat. Şübhə götürməz həqiqətdir. “Lolita” dünyanın ən yaxşı romanlarından biridir.

Məni düşündürənsə yazıçının instinktləridir. Onu belə bir mövzuda yazmağa vadar edən impuls.

Latın Amerikasının ən seçkin nasirlərindən, ədəbiyyat üzrə nobel mükfatçısı Mario Varqas Llyosanın qoca yaşında əsərləri haqda verdiyi bir prezentasiyanı izlədim. Ardınca yazıçı ilə müsahibə edirlər, elə həmin zalda. Suallardan biri əsərlərində seksuallığın güclü olması və bunun səbəbləri üzərinəydi. Sual cavabsız qaldı. Llyosa dolandı sualın başına, yan-yörəsinə. Seksuallıq barədə bir kəlmə də demədi!

Bunu necə interpretasiya elədim? Llyosa bir bəhanə tapıb danışa bilərdi. Sualı əhatə edə biləcəyinə isə inanmıram. Jurnalistin dedikləri həqiqətdir. Müəllifin demək olar hər əsərində intim detallar tapılar. Buna nə ad verək? Qadınlara və seksə olan qarşısıalınmaz ehtiras? Məncə, hə. Yoxsa, təcavüz, seksuallıq əsərlərində təsadüfənmi yer alıb? Heç cür! Yaradıcılığını bir tablo kimi düşünsək, seksuallıq tünd boyalarla gözə çarpardı.

Yazıçı duyğularını, arzularını bu mənada basdıra, sözü fırlaya bilməz.

Ona görə də müəllimim bir məqamda haqsız da deyil. "Lolita" bədii əsər kimi heç vaxt mənim taxtabaş müəllimimin düşüncələri ilə şərh oluna bilməz. Buna söz yox. Bəs pedofillik?

Məncə, "Lolita" Nabokovun iyrənc arzularından yaranıb. Əsər yazıçı şəxsiyyətinin deqradasiyaya uğramış tərəflərini təcəssüm edir. Buna necə şübhə edəsən?

Eləcə də Llyosa.

Yazıçı əgər seksuallığı çox qabardırsa, bu, onun yataq otağını iri projektor kimi işıqlandırır. Ya da gerçəkləşməyən talesiz xəyallarını.

Əsla mühafizəkar yanaşmıram. Əksinə, bir gənc ədəbiyyat mübtəlası kimi usta əldən çıxan pornoqrafik səhnələrin heyranıyam.

Mən yazıçının kimliyi, şəxsiyyəti ilə yaradıcılığı arasında kəskin əlaqə olduğunu düşünürəm. Hətta fantastika janrında sözügedən keyfiyyətləri daşıyan bir nümunə çəksəniz belə, yenə fikrimdə israrla duracam. Müəyyən assimilyasiyalar gedə bilər yazıçının beynində. Yunan mifologiyası gerçəkliyin təzahürü deyilmi?

Bu növ yazıçıların bu cür əlamətlərindən getmir təkcə söhbət. Ümumən, insan sahib olduğu və istifadə etdiyi bütün informatik vasitələrlə özünü ifşa edir. Nəinki onların təsiri altında formalaşır şəxsiyyəti, dünyagörüşü. Bizi realizə edən şeylər ID kart kimi bizi göstərir.

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Türk aktrisası vəfat etdi
18:30 13 Avqust 2020
Azərbaycanda əcnəbi serialların yayımı bərpa olundu
17:57 13 Avqust 2020
Məşhur rejissorların ürəyində qalan 5 film - Çəkmək istəyirdilər, alınmadı...
17:02 13 Avqust 2020
"Avatar-2" filminin çəkiliş meydançasından fotolar
16:28 13 Avqust 2020
Xalq rəssamı vəfat etdi
15:09 13 Avqust 2020
Nazirlikdən gedənlər və gələnlər – Sərdar Amin yazır...
14:11 13 Avqust 2020
Mədəniyyət Nazirliyinin aparat rəhbəri vəzifəsindən azad olundu
13:24 13 Avqust 2020
Mahnılarını Niyaməddin Musayev oğurladı, rayonu işğal olunanda beyninə qan sızıb öldü – Bu gözəl musiqilərin müəllifini siz də tanıyın
13:19 13 Avqust 2020
Mühacirətdə olan yazıçı vəfat etdi
12:34 13 Avqust 2020
Sərdarın atası və əlləri
11:52 13 Avqust 2020
Bizə əl atan qoca müəllim
11:07 13 Avqust 2020
Britaniyalı jurnalistin Xocalıdan yazdığı ssenariyə film çəkildi
10:43 13 Avqust 2020
"Qarabağ hekayələri" özbək dilində nəşr olundu
10:04 13 Avqust 2020
Stalin Rəsulzadəni bu yolla qaçırdı, Səməd Vurğun yaralıları apardı – Ayxan Ayvazın reportajı
09:00 13 Avqust 2020
Türkiyəli şair vəfat etdi
18:30 12 Avqust 2020
Məhəllə futbolu - Hekayə
17:58 12 Avqust 2020
Özündən 25 yaş kiçik qadınla evləndi, yoldaşının ikinci əri bütün şəkillərini yandırdı, məzarı hələ də bilinmir – Nəsibə Zeynalovanın atasının dramatik həyatı
17:04 12 Avqust 2020
Məşhur "20th Century Fox" fəaliyyətini sona çatdırır
16:14 12 Avqust 2020
İtaliyada vəfat edən müğənnimizin nəşi vətənə gətiriləcək? - Açıqlama
15:30 12 Avqust 2020
Səfər Alışarlının "İşıq" hekayəsi
14:42 12 Avqust 2020