writer1

Müşfiq Şükürlü

Məqalə sayı

26
clock11:40 calendar-gray 18 Sentyabr 2019 view-gray1462 dəfə oxunub
view-gray1462 dəfə oxunub

Yazıçıların seks travması

Kulis.az Müşfiq Şükürlünün “Yazmaqla yatmaq arasında” yazısını təqdim edir.

Lolita! Lo. Li. Ta. Qasıqlarımın atəşi. Sonra necə deyir? Yox, əvvəlcə qızın adından danışır, deyəsən. O sözün ağzımızdan necə çıxmağından. Dilin hərəkətindən. Elə danışır ki, yəni anla! Səni sarsaq bir roman gözləyir. Bu qızın adı ağzımızda seksual akta imza atdısa, gerisini özün düşün.

“Lo-lii-ta: dilin ucu damağa toxunmaq üçün üç addımlıq yol alır. Üçdə, dişdə. Lo. Lii, Ta”.

İllər öncə universitet müəllimim “Lolita”dan nifrətlə danışanda beynim babat tormozlanmışdı. Nə deyir bu? Roman deyilmiş. Səbəb? Sarsaq xatirələrini yazıb. Cəfəngiyatdır.

Bizdə belələri var.

“Lolita” romanı niyə həm sanballı, həm də adı dillərdə əzbərdir? Bunu izah eləmək elə də asan deyil. Gərək ədəbiyyatçı olasan. Bizim ədəbiyyatçıların da çoxusu məlum. Ölçüləri Madaqaskar standartları ilə üst-üstə düşür.

Mövzumuz nə Vladimir Nabokovun “Lolita”sıdı, nə də əsərin sarsaq ya ciddi olub-olmaması haqda cəfəngiyat. Şübhə götürməz həqiqətdir. “Lolita” dünyanın ən yaxşı romanlarından biridir.

Məni düşündürənsə yazıçının instinktləridir. Onu belə bir mövzuda yazmağa vadar edən impuls.

Latın Amerikasının ən seçkin nasirlərindən, ədəbiyyat üzrə nobel mükfatçısı Mario Varqas Llyosanın qoca yaşında əsərləri haqda verdiyi bir prezentasiyanı izlədim. Ardınca yazıçı ilə müsahibə edirlər, elə həmin zalda. Suallardan biri əsərlərində seksuallığın güclü olması və bunun səbəbləri üzərinəydi. Sual cavabsız qaldı. Llyosa dolandı sualın başına, yan-yörəsinə. Seksuallıq barədə bir kəlmə də demədi!

Bunu necə interpretasiya elədim? Llyosa bir bəhanə tapıb danışa bilərdi. Sualı əhatə edə biləcəyinə isə inanmıram. Jurnalistin dedikləri həqiqətdir. Müəllifin demək olar hər əsərində intim detallar tapılar. Buna nə ad verək? Qadınlara və seksə olan qarşısıalınmaz ehtiras? Məncə, hə. Yoxsa, təcavüz, seksuallıq əsərlərində təsadüfənmi yer alıb? Heç cür! Yaradıcılığını bir tablo kimi düşünsək, seksuallıq tünd boyalarla gözə çarpardı.

Yazıçı duyğularını, arzularını bu mənada basdıra, sözü fırlaya bilməz.

Ona görə də müəllimim bir məqamda haqsız da deyil. "Lolita" bədii əsər kimi heç vaxt mənim taxtabaş müəllimimin düşüncələri ilə şərh oluna bilməz. Buna söz yox. Bəs pedofillik?

Məncə, "Lolita" Nabokovun iyrənc arzularından yaranıb. Əsər yazıçı şəxsiyyətinin deqradasiyaya uğramış tərəflərini təcəssüm edir. Buna necə şübhə edəsən?

Eləcə də Llyosa.

Yazıçı əgər seksuallığı çox qabardırsa, bu, onun yataq otağını iri projektor kimi işıqlandırır. Ya da gerçəkləşməyən talesiz xəyallarını.

Əsla mühafizəkar yanaşmıram. Əksinə, bir gənc ədəbiyyat mübtəlası kimi usta əldən çıxan pornoqrafik səhnələrin heyranıyam.

Mən yazıçının kimliyi, şəxsiyyəti ilə yaradıcılığı arasında kəskin əlaqə olduğunu düşünürəm. Hətta fantastika janrında sözügedən keyfiyyətləri daşıyan bir nümunə çəksəniz belə, yenə fikrimdə israrla duracam. Müəyyən assimilyasiyalar gedə bilər yazıçının beynində. Yunan mifologiyası gerçəkliyin təzahürü deyilmi?

Bu növ yazıçıların bu cür əlamətlərindən getmir təkcə söhbət. Ümumən, insan sahib olduğu və istifadə etdiyi bütün informatik vasitələrlə özünü ifşa edir. Nəinki onların təsiri altında formalaşır şəxsiyyəti, dünyagörüşü. Bizi realizə edən şeylər ID kart kimi bizi göstərir.

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Bu roman yazılmalı deyildi – Seymur öz romanından yazır...
15:40 12 İyun 2021
Aleksandr Sokurov yeni filmindən danışdı
14:20 12 İyun 2021
Ramil Əhmədin Orxan Pamukla bağlı kitabı çap olundu
12:55 12 İyun 2021
İsa Hüseynovun qızı: “Uşaqları olmadığı üçün anamı ondan boşatdırmaq istəyirmişlər” - Müsahibə
12:30 12 İyun 2021
Məşhur filmin ikinci adı bəlli oldu
11:39 12 İyun 2021
Respublika Gənclər Kitabxanası Belinskiyə həsr olunmuş silsilə materiallar hazırlayıb
10:12 12 İyun 2021
“Almanı atdım xarala” mahnısındakı gizli məna nədir? – Unudulmaz mahnılar
09:03 12 İyun 2021
Kamal Abdullaya "Şərəf" ordeni təqdim edildi
18:42 11 İyun 2021
Nizami haqda yeni monoqrafiya - Rus dilində
18:01 11 İyun 2021
Atası anasını öldürməsin deyə, evdəki bıçaqları gizləyən qızcığaz
17:25 11 İyun 2021
Vaqif Səmədoğlu medalı sahiblərinə təqdim edildi
16:44 11 İyun 2021
Mikayıl Müşfiqə aid olduğu bildirilən qalıqlarla bağlı araşdırmaya fasilə verildi
16:02 11 İyun 2021
Xəyanət etməyən azərbaycanlı kişilərin problemi
15:14 11 İyun 2021
Rejissorumuz beynəlxalq mükafat aldı
14:36 11 İyun 2021
Atamı öldürən səbəb - Alpay Azər yazır
13:45 11 İyun 2021
Bu gün Kulisdə premyeradır – Qaçırmayın!
13:01 11 İyun 2021
Qızını məcbur aborta göndərdi, 17 yaş kiçik aktyorla eşq yaşadı, övladı ilə eyni xəstəxanada can verdi – Xalq artistindən 10 inanılmaz fakt
12:17 11 İyun 2021
Afaq Bəşirqızının səhhətində hansı problem var? - Xalq artistindən açıqlama
11:53 11 İyun 2021
Tərcüməçidən professora cavab: “Proses” o mənanı vermir”
11:30 11 İyun 2021
Bacısını sevdiyimə görə məni döyən Orxan... – Ulucay yazır
10:51 11 İyun 2021