writer1

Samirə Əşrəf

Məqalə sayı

77
clock15:58 calendar-gray 28 İyun 2019 view-gray741 dəfə oxunub
view-gray741 dəfə oxunub

Eyni kişini sevən iki qadın

Kulis.az Samirə Əşrəfin “Sakit Don” adlı yazısını təqdim edir.

Kitablarla tərbiyə olunan adamları həyatın ən çətin mərhələlərində elə kitablar da xilas edir. İnsan şüurunun, bəsirət gözünün açılmasına xidmət edən ən mükəmməl əsərlərdən biri də Mixail Şoloxovun “Sakit Don” əsəridi. Dünya ədəbiyyatında Mixail Şoloxov qədər insan əzablarını dərindən anlayan, onların ürək sancılarını və bu sancıların yaratdığı ən kiçik məqamları həssaslıqla hiss edən yazıçı o qədər də çox deyil.

“Sakit Don” başdan-ayağa məhəbbəti, ayrılığı, həsrəti, müharibəni xatırladan əsərdi. Əsərin bütün qəhrəmanlarının özünə görə dərd-səri, yaşayış tərzi, həyat hekayəsi var.

Əsər boyu öz xarakterləri, taleləri ilə oxucunu dəhşətli dərəcədə kədərləndirən, ağrıdan iki qadın obrazı vardır. Aksinya və Nataliya. Bu iki qadını eyni kişiyə olan məhəbbət birləşdirir. Həmin məhəbbət həm də onları bir-birinə nifrət etməyə məcbur edir. Onlar hər ikisi Qriqorini o birindən daha çox sevdiyini fikirləşir. Aksinya xəyanətkar, ehtiraslı və ömürlük Qriqorini sevməyə məhkumdur. Nataliya isə hələ gənc yaşlarından Qriqorinin uğursuz sevgisinə tuş gəlmiş, xəstəlik kimi canına hopan məhəbbətə boyun əyməyə məcburdu. Biri məşuqə, o biri isə nikahlı qadın. Lakin, bu qadınların heç biri öz məhəbbətlərinə tam şəkildə sahib çıxa bilmirlər. Müharibə, ailə dəyərləri, kazak elinin adətləri hər addımda bu üç insanın başı üzərindən domokl qılıncı kimi asılıb qalır. Əsər boyu baş verən hadisələr, faciələr bu qadınların məhəbbətinə toxuna bilmir. Qriqori isə həm Aksinyanın ehtiraslı, təmənnasız məhəbbətinə sadiq qalır, həm də Nataliyanı uşaqlarının anasını köməksiz qurbanı kimi sevir. Görünür bu səbəbdənir ki, Melexovlar ailəsinə soxulan ölümlərin içərisində Qriqori üçün ən sarsıdıcı və gözlənilməz ölüm də Nataliyanın ölümü olur. Bu itki onu dərindən yaralayır. Sonralar atasının, anasının, hətta balaca qızının ölümü belə onu Nataliyanın ölümü qədər ağrıtmır. Qriqori peşmançılıq çəkir. Bir insanın ölümündə böyük payı olduğunu, taleyin ona amansız oyun oynadığını dərk edib, ömürlük vicdan ağrısına məhkum olur. Elə əsərin ən təsirli hissələrindən biri də məhz Nataliyanın ölümü ilə bağlı səhnədir.

Şoloxov “Sakit Don” əsərində müharibənin insan həyatına vurduğu zərbələri, xalqların başına gətirilən zülmləri ustalıqla qələmə almışdır. Vaxtilə öz kəndində cavanlıq edən, sevib, sevilən, təhlükələrdən qorxmayan Qriqori Melexov müharibədə keçirdiyi yeddi il nəticəsində evinə saç-saqqalı ağarmış, beli bükülmüş, ona əziz və doğma olan hər kəsi itirmiş heybətli varlıq kimi qayıdır. Yorğunluqdan və mənəvi ağrılardan ağlını itirməməkdən özünü güclə saxlayan Qriqori üçün sevdiyi qadının ölümü artıq son hədd olur. O, Aksinyanı dəfn etdikdən sonra anlayır ki, onun həyatında bundan dəhşətli heç nə ola bilməz. Və nə baş verməliydisə, artıq baş verib. Şoloxovun qəhrəmanı mənən ölür, məhv olur.

Əsərdəki hadisələrin ardıcıllığı, qəhrəmanların həyatında baş verənlər, müharibə xronologiyasının təsvirindəki yazıçı dəqiqliyi insanı sadəcə olaraq heyrətə salır.

Dünya ədəbiyyatında xüsusi yeri olan “Sakit Don” əsəri hər kəs tərəfindən oxunulması, oxuyub dərs çıxarılası ən vacib əsərlərdən biridir. Çünki bu və bu qəbildən olan romanların var olması insanın ruhuna, qəlbinə yığılmış çirkin pasın təmizlənməsinə xidmət edir.

Paylaş

REKLAM

Yazarın digər yazıları

Xəbər lenti

Qəddarlıq, komfort, qızlar, dizlər, dadlı yuxular... – Mehman Qaraxanoğlu yazır
15:40 22 İyul 2019
“Son nəfəsədək” filmi nümayiş olunub
15:02 22 İyul 2019
Musiqili Teatrda keçirilən müsabiqənin nəticələri açıqlanıb
15:01 22 İyul 2019
İntihar edən dostuma: Əlvida, Humay
14:22 22 İyul 2019
Mixaylonun ölməz ruhu - Sabir Rüstəmxanlı yazır
13:36 22 İyul 2019
Qardaş, ölüm nəmənədir? – Akif Səməddən seçmə şeirlər
13:02 22 İyul 2019
Evli, iki uşaqlı qadını sevirdim
12:23 22 İyul 2019
Əfsanəvi film qayıdır - Video
11:45 22 İyul 2019
Axundov onu sui-qəsdən xilas etmişdi... – Həsənbəy Zərdabinin həyatından qeyri-adi faktlar
11:12 22 İyul 2019
Yeseninin muzeyindən rəsmi açıqlama: "Şairin kabusu göründü" - Video
10:31 22 İyul 2019
“Real həyat - real incəsənət” müsabiqəsi davam edir
10:15 22 İyul 2019
“YUĞ” Teatrının şimal rayonlarına qastrolu başa çatıb
09:39 22 İyul 2019
Məşhur qayınana-kürəkən olayının gizlinləri – Günel Natiq yazır...
09:01 22 İyul 2019
Üç filmimiz İtaliyada mükafat qazanıb
07:48 22 İyul 2019
“İtalyan baharı” kinofestivalı keçiriləcək
17:01 20 İyul 2019
Bryus Li niyə lənətləndi?
16:20 20 İyul 2019
Pyer Rişar Yessentuki kinofestivalının fəxri qonağı olacaq
15:22 20 İyul 2019
Beynəlxalq Animasiya Festivalının münsiflər heyəti məlum olub
14:30 20 İyul 2019
Sumqayıt Dövlət Dram Teatrı 50-ci mövsümünü başa vurub
13:46 20 İyul 2019
"Tərlan Əbilov 90-cı illərin şairidir" - Orxan Saffari yazır
12:25 20 İyul 2019