Kitabının çapına görə evini satan azərbaycanlı yazıçı

Kitabının çapına görə evini satan azərbaycanlı yazıçı
5 aprel 2018
# 17:30

Zaman gələcək yazılmamış əsərlərimə, qaranlıq zindanıma

xalqım da ağlayacaq. Tarixə, xalqa xeyir vermiş, vaxtından

əvvəl itirilmiş günahsız, ləkəsiz zavallılar için nə qədər təəssüf

ediləcək

Hüseyn Cavid

Azərbaycan ədəbiyyatında fikir adamları 35 yaşına kimi, yəni repressiya illərinə kimi yaratdıqlarını indi 80 yaşlı yazıçı yarada bilmir. 80 illiyində xeyli pul mükafatı alsa da ortada bir ədəbiyyat yoxdur. Ala-babat bir roman və iki-üç hekayə. Sonra da yaradıcılıq gecəsi keçirilir.

Azərbaycan ədəbiyyatı sovet dövründə inkişaf eləsə də, elə sovet dövründə də çöküş yaşadı. Cəfər Cabbarlı Aydın pyesində Aydının dilindən yazır:

“Yеr üzündə hakim, məhkum, zalım, məzlum kəlmələri durduqca bəşəriyyət bir gülər üz görə bilməz”.

Azərbaycan ədəbiyyatı teatr tamaşasına bənzəyir. Təlxəyindən, yaltağından tutmuş məğrur kasıbına, qudurğan varlısına kimi var. Pul hesabına özünə böyük təqdimatlar keçirirlər. Qohum tanışı yığıb təriflər eşitməkdən zövq alırlar. Özlərini Balzak, Çexov kimi hiss edirlər. Tutarlı kitabın təqdimata ehtiyacı yoxdur. Lakin Azərbaycanda kitab ən çox təqdimatda satılır deyə yazıçılar məcbur olub təqdimat keçirirlər.

Porşe ilə gəzib kasıb xalq haqqında yazmaq nə qədər gülüncdür. Viktor Hüqo vəsiyyətində qeyd etdiyi kimi bütün pullarını ehtiyacı olanlara saxlamışdı.

“Nədən yazım” deyə düşünüb nəticədə bayağı bir mövzudan yazırlar. İt guya sahibinin yoxluğunu hiss edir və ona atılan lülə kababı yemir.

Cəfər Cabbarlı Oqtay Eloğlu əsərinin sonunda yazır:

“...Mən dünyada ədalət divanı adına bir şеy tanımıram. Hamısı yalandır! Yalan dеyir Şillеr! Mən yеnə ancaq bu zavallı хalqı tanıyır, ona müraciət еdirəm. Ona təslim oluram. Son söz onundur. Qoy o söyləsin: kimdir müqəssir?...”

İsmayıl Şıxlı “Ölən dünyam” kitabını gözləri işıq üzünə həsrət qalanda yazıb. Yoldaşı və övladları onun dediklərini vərəqlərə köçürüblər. Ədəbiyyat budur: son nəfəsə kimi yaşayan!

Bir də qəribə bir nüans var. Əziz Nesin demişkən, bizdə bir-birini tənqid edirlərsə sizdə əksinə tərif edirlər. Bəlkə də buna görə inkişaf zəif gedir. Onlarda yazıçı Nobel mükafatı alır, bizdə isə heç namizəd yoxdur...

Əlisa Nicat canlı ensiklopediyamız ilk kitabını çap etmək üçün evini satmışdı. Ədəbiyyat naminə var dövlətdən imtina edən yazıçı dünyada barmaqla sayılası qədərdir. Harold Pinter gəmidə işləyərkən kapitanın alt paltarlarını yuyub sonra kitabxanasından kitab götürüb oxuya bilirdi...

# 1737 dəfə oxunub

Oxşar xəbərlər

Bundan başqa sözün düzünü yazan yox imiş

Bundan başqa sözün düzünü yazan yox imiş

12:20 22 iyul 2024
Tıq-tıq xanım özünə pullu ər axtarır

Tıq-tıq xanım özünə pullu ər axtarır

09:00 20 iyul 2024
Gözəlliyə və qadınlara biganə olmayan çılğın kişi

Gözəlliyə və qadınlara biganə olmayan çılğın kişi

17:00 19 iyul 2024
Qar tanrısının qeydiyyatı haradır?

Qar tanrısının qeydiyyatı haradır?

16:25 15 iyul 2024
Fahişələrə haqq qazandıran filmimiz

Fahişələrə haqq qazandıran filmimiz

15:00 11 iyul 2024
Səkkiz ildir evliyəm, amma...

Səkkiz ildir evliyəm, amma...

13:23 11 iyul 2024
# # #