news-inner
clock12:09 calendar-gray 11 İyul 2014 view-gray4340 dəfə oxunub
view-gray4340 dəfə oxunub

Ramiz Rövşən oğrudurmu?

Şeir yaddaşım pis deyil. Bunun zaman-zaman faydasını görsəm də, zərəri də olub. Bəzən adamı olur-olmaz işlərə salır... Dünən başıma gələn əhvalat kimi...

Qəflətən Nəcip Fazil Qısakürəyin adına FB-da yayılmış misraları gördüm:

Varmı Allahtan yukarı,

Kabirden aşağı?

Toparlan ruhum gidiyoruz,

Sen yukarı, ben aşağı...

Yadıma Ramiz Rövşənin məşhur gəraylısı düşdü... İlk iki və son iki misrası belədir:

Nə var Allahdan yuxarı,

Nə var qəbirdən aşağı?

...Ruhum, dur, yığış, gedirik,

Sən yuxarı, mən aşağı.

Əvvəl bunun sadə bir oyun olduğunu düşündüm. Amma Google-a müraciət edincə məsələ qəlizləşdi: belə ki, onlarla mənbədə bu misraların müəllifi kimi Nəcip Fazil göstərilir.

Hər iki müəllifin misralarını FB səhifəmdə paylaşdım, maraqlı müzakirə-mübahisə alındı. Təbii, kommentin məhdud çərçivəsində mətləbi 12-dən vuran olmadı. O səbəbdən bu barədə qısa da olsa yazmaq qərarına gəldim.

Türk qardaşlarımızın dəfələrlə bizim mahnılarımızı anonim və ya erməni mahnısı kimi təqdim etməsinin şahidi olmuşuq. Ədəbi nümunələrimiz də bunun güdazına gedə bilər. Üstəlik, məşhur türk şairlərinin adına onların olmayan şeirlərin yayılması da Türkiyədə az qala ənənə halını alıb. Bizim özümüzdə çoxlu Nəsimi mövcuddur. Yadınızdadırsa, Füzuli özünə ona görə pis məna verən (uzunçu, çərənçi) təxəllüs götürmüşdü ki, bu adla yazan olmasın. Digər tərəfdən, aşıq ədəbiyyatında aləm biri-birinə dəyib. Hətta müasir el şairlərinin belə şeirləri qarışıq düşür. Deməli, bu hal mümkündür ki, Ramiz Rövşənin şeirini Nəcip Fazilin adına yayımlasınlar. Ancaq sözdən anlayan adam üçün ən böyük informasiya və mənbə elə həmin sözün özüdür – harada və necə təqdim olunması deyil! Çünki şairin üslubu, intonasiyası, söz ehtiyatı, istifadə etdiyi simvollar onu hər bir misrada nişan vermək iqtidarındadır. Ramiz Rövşəni Nəcip Fazillə oxşarlaşdıran simvolik düşüncə tərzidir. Ancaq Nəcip Fazildə forma və intonasiya qismən dəyişsə belə (türk əruzu) klassik irfan simvolları dəqiqliklə saxlanılır. O, səhv etmir. Ancaq Ramiz Rövşən “Göydən ölü Allah düşəcək” misrasını yazacaq qədər “cəsarətli”dir.

Bu misralar niyə Nəcip Fazilin ola bilməz?

Bayaq saydığım keyfiyyətlərdən əlavə irfan-islam kontekstini dəqiqbilən azman bir sənətkar heç vaxt “mən” deyərkən ruhunu qoyub cəsədini nəzərdə tutmaz. Çünki islama görə əsas olan, əbədi olan ruhdur. Cism müvəqqəti və fanidir. İnsan iylənən, çürüyən, qurd-quşa yem olan cismiylə deyil, Allahdan bir zərrə olan ruhuyla mövcuddur. Ona görə ölüm son deyil, dünyanı dəyişməkdir, Allahın hüzuruna qayıtmaqdır. Fikrimi sübut etmək üçün klassik şeirimizdən onlarla misal çəkə bilərəm. Ancaq uzunçuluq etmədən başqa bir mətləbə keçirəm.

Ədəbi görüşlərin birində tənqidçi dostumuz Əsəd Cahangir bu şeir barədə Ramiz Rövşənə sual verdi, ruha deyil, cəsədə “mən” deməyinin səbəbini soruşdu. Ramiz müəllim güldü və belə cavab verdi: “Bütün şairlər kimi bəzən mən də şeytana uya bilərəm!”

Amma əmin olun, Nəcip Fazil bəhs etdiyimiz kontekstdə şeytana Ramiz Rövşən qədər uymadı.

Ruhunu buraxıb cəsədinin dalınca düşəcək qədər yenilmədi!

news-inner-user
Şərif Ağayar

497 məqalə

Paylaş

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Böyük Azərbaycan şairi məşhur şeirlərini oxuyur - Video
12:11 08 Dekabr 2019
"Yuğ"da yenə "Vəsvəsə" olacaq
18:00 07 Dekabr 2019
Müdirinin katibəsi ilə evlənən kişi - İkinci Mahmudun hekayəsi
17:00 07 Dekabr 2019
İngiltərə Elif Şafakın bu romanını ilin ən yaxşısı elan etdi
16:00 07 Dekabr 2019
Məşhur aktyor sətəlcəmdən dünyasını dəyişdi
15:00 07 Dekabr 2019
Tanınmış şairin qızı Qüdsdə konsert verdi - Foto
14:01 07 Dekabr 2019
Azərbaycanlı naşir: “Kitablarımız Fransanın 70 min kitab mağazasında satılacaq” – Müsahibə
13:28 07 Dekabr 2019
Əlil aktyorların iştirakı ilə "Solğun çiçəklər" nümayiş olundu - Foto
12:30 07 Dekabr 2019
Azərbaycanlı dramaturq 65 yaşında vəfat etdi
12:00 07 Dekabr 2019
Ermitaj Muzeyi Çingiz xan daş kitabəsini Monqolustana hədiyyə etdi
11:20 07 Dekabr 2019
"Bu şəhərdə" 200 minlik "Şabaş"ı təqdim etdi - Foto
10:40 07 Dekabr 2019
"Qaranlıqdan reportaj" təqdim olunacaq
10:00 07 Dekabr 2019
Arvadbaz, dəlisov, qadın düşkünü... - Yeni layihə
09:00 07 Dekabr 2019
Cəmi 1 saata həyatınız dəyişə bilər
21:00 06 Dekabr 2019
"Mələk" filmi nümayiş olunacaq
18:53 06 Dekabr 2019
"Audio Kitab" layihəsində Nəsiminin qəzəlləri səsləndirilib
18:20 06 Dekabr 2019
Bütün dualara əngəldi İsa - Rəşad Nağı şeirlərini oxuyur - Video
17:46 06 Dekabr 2019
Məktəbli qızın oğurlanmasından bəhs edən roman çap olunub
17:21 06 Dekabr 2019
“Sözlər və nəsnələr” kitabı təqdim edildi - Fotolar
16:51 06 Dekabr 2019
Kənan Hacı ABŞ-ın nüfuzlu mükafatını qazanıb
16:20 06 Dekabr 2019