news-inner
clock08:30 calendar-gray 11 Yanvar 2014 view-gray2359 dəfə oxunub
view-gray2359 dəfə oxunub

İntihar edəcək şəxs insanlardan nə istəyir?

Kulis.Az “Baxılası 50 film” layihəsindəAbbas KiarostamininAlbalı dadı” filmini təqdim edir.

Bu dəfə sizə İran yeni dalğasının liderlərindən biri Abbas Kiarostaminin (1940) Kann festivalında baş mükafata layiq görülmüş “Albalı dadı” (1997) filmini təqdim edəcəyik.

Tehran Universitetinin incə sənətlər fakültəsində təhsil alan Kiarostami dizayner, fotoqraf işləyib.

8 il reklam çarxları hazırlayıb və bədii filmlər üçün titrlər yazıb.

Özünün təşəbbüsü ilə yaratdığı “Uşaqların və Yeniyetmələrin İntellektual İnkişaf Mərkəzi”ndə maarifləndirici lentlər çəkib və bu filmlərdəki didaktiklik İran kinosunda sonradan bədii fəndə çevrilib.

Rejissorun kinoda debütü “Səyyah” filmi olub. 40-a yaxın filmin müəllifi olan Kiarostami (Reportaj”, ”Dostumun evi hardadır”, “Yaxın plan”, “Ev tapşırığı”, “Şirin”, “Surəti uyğundur” və s.) çoxsaylı mükafatların laureatıdı.

Tənqidçilər Kiarostamini müasir kinematoqrafiyanın son dahilərindən və İran kinosunun şairlərindən biri adlandırırlar.

Əxlaq, humanizm onun kino konsepsiyasının əsasında dayanır.

Əsas mövzuları uşaqlar, təbiət, fərdin ruhi çırpıntıları olan rejissorun əsərlərində “kino haqda kino” amili də qırmızı xətt kimi keçir. Və eyni zamanda neorealizmin emosional ab-havası sufiliklə birləşir.

Kiarostaminin “Zeytunludan keçərkən” filmi Kannda tənqidçilər tərəfindən müsbət rəy alsa da, mükafat almadı və rejissor festival zamanı infarkt keçirdi.

Süjet: Road movie janrında ekranlaşdırılan “Albalı dadı” filmindəki bütün hadisə demək olar ki, maşında baş verir. Sükan arxasındakı orta yaşlı kişi müxtəlif rayonları, şəhərləri keçərək təsadüfi adamlarla tanış olur. O, intihar etmək fikrindədir və tanış olduğu adamlardan birindən onu pul müqabilində dəfn etməyi xahiş edir. Çoxu ona kömək etməkdən boyun qaçırır.

Yalnız Təbiət Muzeyinin yaşlı işçisi bu qəribə təklifə razılaşır. Çünki onun övladı xəstədir və pula ehtiyacı var. Amma bununla belə intihar məsələsi onu biganə qoymur və özünün də nə vaxtsa intihar fikrinə düşdüyünü, hansı hisslər keçirdiyini anladır: ağacdan özünü asmaq istəyəndə yetişmiş albalının ətrini duyur, fikrindən vaz keçir və bu, onda yaşamaq arzusunu oyadır.

Finalda qəhrəman yuxu dərmanı içir. Onun öldüyü və ya sağ qaldığı bilinmir. Sonra isə kamera hiss olunmadan film çəkilişlərinə keçir. Və son bir neçə dəqiqə sənədli film çəkişlərini əks etdirir. Kadrda Kiraostami və çəkiliş aparatı görünür.

“Kino haqda kino” tendensiyası “Albalı dadı”nda da yer alır: Biz film izləyirik və həyat davam edir.

Sənədli kino manerasında çəkilən ekran əsərində qəhrəmanın intihar etmək istəyinin motivləri sonadək açıqlanmır və onun dünyası xarici aləmə qapalı qalır.

Rejissorun əsas niyyəti intiharın motivini anlatmaq deyil. Kiarostami intihar etmək istəyən insanın vəziyyətini, yaşantılarını göstərir, həyat və ölüm haqda polemika açır. O, istənilən halda ölümü yox, həyatı seçməyin vacibliyini vurğulayır.

Kamera tamaşaçını bir növ hadisənin iştirakçısına çevirir. Ətrafdakı mənzərələr sadəlik, harmoniya hissini verməklə yanaşı, eyni zamanda nəsə ruhi düşkünlük duyğusu aşılayır. Bu, həyata ikili münasibəti ifadə edir.

***

İran senzurası bir müddət “Albalı dadı”nı qadağan etmişdi. Səbəb islamın fəlsəfinə zidd olan intihar motivi idi. Sonralar filmdən qadağa götürüldü. Rejissor bu haqda deyir: “İntihar islam ölkələrində tabudur. Hətta baxmayaraq ki, bizim ölkəmizdə hər gün yüzlərlə insan intihara cəhd edir. Məlum olanda ki, film intihar yox, həyatın dəyəri haqdadır, onda senzuranı götürdülər ”.

Filmə burdan baxa bilərsiz

Karl Dreyerin “Janna Darkı istirabları” filmi

Sidney Lumet “On iki qəzəbli kişi”baxa bilərsiz.

Bernardo Bertoluççinin“Konformist”filmi.

Dziqa Vertovun“Kinokameralı adam”filmi.

Mikalancelo Antonioninin“Macəra”filmi.

Pol Tomas Andersonun“Maqnoliya”filmi

Yasudziro Odzunun“Tokio əhvalatı”filmi.

Vim Vendersin“Berlin üzərində səma ”filmi.

Con Fordun"Dilican"filmi.

İnqmar Berqmanın"Persona"filmi.

Jan Renuarın “Oyun qaydaları”filmi.

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Soljenitsının Nobel almasının gizlinləri
14:45 11 May 2021
İntəhasız acı nəğmə - Qorki haqqında esse
13:25 11 May 2021
Sevgiliyə gül uzadan əllərin tənhalığı - Ramil Əhməddən yeni şeirlər
12:00 11 May 2021
Tom Kruz mükafatlarından imtina etdi - Qalmaqal
11:30 11 May 2021
“Qarabağa sülh, sevgi və ümid” adlı xeyriyyə konserti keçiriləcək
10:26 11 May 2021
II Nikolayın qızı onun şəklini istədi, çar öz sarayına qonaqlığa çağırdı - Azərbaycanlı qaçağın film kimi həyatı
09:00 11 May 2021
Berlin Film Festivalı açıq havada keçiriləcək
17:35 10 May 2021
Musa Dədə əbədiyyət yaşında - Fərid Hüseyn yazır...
15:51 10 May 2021
Çingiz Qənizadə: “Kəramət Böyükçölü maliyyələşdirib üstümə göndərənləri yaxşı tanıyıram” – Müsahibə
14:30 10 May 2021
Leonardo da Vinçinin çəkdiyi rəsm hərraca çıxarılacaq
13:45 10 May 2021
Məşhur yazıçı vəfat etdi
12:30 10 May 2021
Allah üçün bənna kimdir? - Şəhriyar Del Gerani yazır...
11:30 10 May 2021
Türkiyəli bəstəkar Qarabağ Zəfərinə mahnı bəstələdi - Video
10:20 10 May 2021
Kimi Kreml xəstəxanasına müalicəyə göndərdi, kimi "KQB"-nin qəzəbindən qorudu? – Heydər Əliyevin ədəbiyyatımıza verdiyi töhfələr
09:30 10 May 2021
Zöhrə Abdullayeva xəstəxanaya yerləşdirildi
19:45 09 May 2021
Ədəbiyyatımızın ən gözəl müharibə şeirləri - Mətnlər
14:28 09 May 2021
9 May qələbəsində rus arağının rolu - “Tamamilə məxfi” sənədlər
10:30 09 May 2021
Paşinyan Cıdır düzündə “Yallı” gedəndə – Bircə yazır...
09:01 09 May 2021
Şuşa haqda məşhur şeirin müəllifindən Qələbə Şeiri
08:01 09 May 2021
Yeni filmin nümayişi təşkil olunub
18:01 08 May 2021