news-inner
clock21:00 calendar-gray 08 Avqust 2019 view-gray1515 dəfə oxunub
view-gray1515 dəfə oxunub

Edqar Keret: “Yazmaq burun eşməyə bənzəyir”

Yəhudi yazıçı Edqar Keret 1967-ci ildə anadan olub. İsraildə yaşayır, ivrit dilində yazır. Kulis.az onun yazıçılara “10 əmr”ini təqdim edir.

1. Mütləq sevərək yazın

Yazarlar yazma müddətinin nə qədər çətin və əziyyətli olduğunu vurğulamağı sevirlər. Yalan deyirlər. İnsanlar həqiqətən xoşlandıqları bir şeyi edərək pul qazandıqlarını demək istəmirlər. Yazmaq başqa bir həyat yaşamağın yoludur-bir xeyli fərqli həyat yaşamağın. Əsla olmadığınız, amma içlərində tamamilə sizi əks etdirən insanların həyatını. Oturub bir səhifəylə üzləşməyə çalışdığınız-bacara bilməsəniz belə-hər dəfəsində həyatınızın üfüqünü genişləndirə bilmə fürsətinə sahib olduğunuz üçün şükür edin. Bu əyləncəlidir. Möhtəşəmdir. Dəyərlidir. Və heç bir halda kiməsə sizə bunun əksini inandırmağa icazə verməyin.

2. Obrazlarınızı sevin

Bir obrazın həqiqi ola bilməsi üçün dünyada ən az bir insanın o obrazdan xoşu gəlsə də, gəlməsə də onu sevməsi, anlaması lazımdır. Yaratdığınız obrazların anası, atası sizsiziniz. Əgər siz onları sevməyəcəksinizsə, heç kəs sevməyəcək, bundan əmin olun.

3. Yazdığınız zaman kiməsə nəsə borclu deyilsiniz

Real həyatda düzgün yaşamasanız, həbsə və ya ruhi xəstəxanaya düşmə ehtimalınız var. Amma yazıda hər şey sərbəstdir. Əgər hekayədə cazibəli bir obrazınız varsa, onu öpün. Yox, əgər nifrət etdiyiniz bir obraz varsa, atəş edin ona. Əgər iş yazmağa gəldisə, klaviaturanın bir düyməsi ilə planetləri yox edə bilər, sivilizasiyaları yer üzündən silə bilərsiniz. Bir saat sonra isə alt mərtəbədəki qonşunuzla qarşılaşar, ona salam verərsiniz.

4. Hər zaman ortadan başlayın

Başlanğıc keksin, keks qabına dəymiş yanıq kənarı kimidir. Başlamaq üçün buna ehtiyacınız ola bilər, amma yemək mümkün olmaz.

5. Sonunu təxmin etməməyə çalışın

Maraq böyük bir gücdür. Onu əldən verməyin. Bir hekayə, ya da bir hissə yazarkən şəraitin və obrazların iradəsini əlinizdə tutun, amma sürpriz hadisələrə təəccüblənməyə də davam edin.

6. Bir şeyi heç bir zaman “adət” etdiyiniz üçün istifadə etməyin.

Fəsillər, qoşa vergüllər, səhifəni çevirdiyiniz zaman adı dəyişməz qalan obrazlar: bunlar yalnız sizə xidmət etmək üçün var olan qaydalardır. Əgər bir işinizə yaramırsa, boş verin getsin. Bir qaydanın oxuduğunuz hər kitabda işə yaraması sizin kitabınızda da işə yarayacağı mənasına gəlməz.

7. Özünüz kimi yazın


Əgər Nabokov kimi yazmağa çalışsanız bilin ki, dünyada bunu sizdən yaxşı bacaran (və adı Nabokov olan) ən azı bir adam var. Amma öz tərzinizdə yazmağa çalışsanız, özünüz olma məsələsində dünya çempionu hər zaman siz olacaqsınız.

8. Yazanda otaqda mütləq tək olun

Kafelərdə yazmaq romantik səslənsə də ətrafınızda insanların olması siz fərqində belə olmadan uduzmağınıza gətirib çıxaracaq. Heç kəs olmadığı zaman isə öz-özünüzə danışa bilər, hətta fərqinə belə varmadan burnunuzu da eşə bilərsiniz. Bəzən yazı yazmaq burun eşməyə da bənzəyər.

9. Yazdıqlarınızı sevən insanların sizi təşviq etmələrinə icazə verin.

Və geri qalan hər kəsi görməzdən gəlin. Yazdığınız şey onlara görə deyilmiş, boş verin. Dünyada sizdən başqa o qədər yazar var ki. Əgər kifayət qədər axtarsalar əvvəl-axır öz istəklərinə uyğun bir yazar tapacaqlar.

10. Hər kəsin məsləhətini dinləyin, amma ona əməl etməyin (mən xaric).

Yazmaq dünyadakı ən məhrəm hisslərdən biridir. Kiminsə sizə qəhvəni şəkərli, yoxsa südlü içməyi öyrətməyəcəyi kimi necə yazacağınızı da başqasından öyrənə bilməzsiniz. Biri sizə doğru görünən, rahat gələn bir tövsiyə verərsə istifadə edin. Biri sizə doğru görünən, amma rahat gəlməyən bir şeyi tövsiyə edərsə, üzərində bir saniyə də durmayın. Başqasına yaxşı təsir edə bilər, amma sizə deyil.

news-inner-user

14319 məqalə

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Umberto Eko nəyə nifrət edirdi? - Həyat hekayəti
21:01 19 Fevral 2020
“Xocalı-şəhid şəhər” rəsm müsabiqəsinin yekun sərgisi açılacaq
18:35 19 Fevral 2020
Bu seksual qadınlar sizə gülməli görünəcək - Fotolar
17:51 19 Fevral 2020
Türkiyəli “Robinzon”un filmi çəkildi
17:09 19 Fevral 2020
Bakıda İtaliya-Azərbaycan Beynəlxalq Film festivalı keçiriləcək
16:31 19 Fevral 2020
Qusarda turistlər üçün ingiliscə tamaşa nümayiş olunacaq
15:52 19 Fevral 2020
Tanınmış aktyor: "Miri Yusifdən də dəhşətli “bozbaş”lar var" - Müsahibə
15:08 19 Fevral 2020
Opera ulduzları Bakıda eyni səhnəni bölüşəcək
14:29 19 Fevral 2020
"Mövsüm sonu" filmi nümayiş olunacaq
13:45 19 Fevral 2020
Tanınmış bəstəkara vəzifə verildi
12:59 19 Fevral 2020
Macarıstanda Azərbaycan Kinosu Günləri keçirilir
12:42 19 Fevral 2020
Azər Paşa Nemətovun çökdürdüyü milli teatrımız
12:03 19 Fevral 2020
Senzura məşhur rejissorun filmini dayandırdı
11:30 19 Fevral 2020
Adam necə yazıçı olur? - Ayxan Ayvaz yazır
10:52 19 Fevral 2020
Gənc yazarımızın romanı həm Azərbaycanda, həm Fransada çap olunacaq
10:25 19 Fevral 2020
Aydın Kazımzadənin 80 illiyinə həsr olunmuş tədbir keçirildi
09:41 19 Fevral 2020
Peyğəmbərin dişi ağrıyan cəlladı - Aqşin Yeniseydən yeni hekayə
08:55 19 Fevral 2020
Qollarım üstündə bir qız ağlayır – Nəriman Həsənzadənin şeirləri
21:01 18 Fevral 2020
Görkəmli bəstəkar Vasif Adıgözəlovun yaşadığı evin qarşısında barelyefi açılıb
18:56 18 Fevral 2020
15 yaşlı aktrisa dünyasını dəyişdi
18:50 18 Fevral 2020