news-inner
clock21:01 calendar-gray 12 Sentyabr 2019 view-gray3038 dəfə oxunub
view-gray3038 dəfə oxunub

İnsanın heç unutmadığı an! - Öpüş haqqında qeyri-adi faktlar

Statistika göstərir ki, insanların 85-90 faizi ilk öpüşlərini yaxşı xatırlayırlar. Öpüşdən 2-3 dəfə az yadda qalan isə yaxınların ölümü, ilk uşaq həyəcanı və bakirəliyi itirmə anıdır.

Öpüşlə bağlı iki ehtimal var:

İlk ehtimala görə, öpüş analıq hisslərindən törəyib. Uşaq əvvəl ananın döşünü əmir, bir müddətdən sonra dayandırır. Ana isə ona sıyıq tipli yeməkləri ağzı ilə ötürməyə başlayır. Bu da bir müddət sonra “soska effektini” verir; ana uşağın başını aldatmaq üçün dodağını onun dodağına toxundurur. Beləcə öpüş sevgi və incəlik rəmzinə çevrilir.

İkinci ehtimala görə, öpüş sülhü xarakterizə edib. Dişlərini qıcamaq əvəzinə dodaqlarını irəli gətirmək – barış rəmzi sayılıb.

Heyvanlar arasında öpüşlərinə görə fərqlənən şimpanzelərdir. Onlar sevdiklərini, insanlar kimi qucaqlayıb dodaqlarından öpürlər və heç bir zoopsixoloq onların bunu necə və haradan öyrəndiklərini izah edə bilmir.

Qədim insanlar nəfəsi müqəddəs və müalicəvi hesab ediblər. Təsadüfi deyil ki, uşaqlar yaralananda: “Qoy öpüm, keçəcək”, - deyirlər. Qədim nağıllarda yatmış gözəli oyatma, qurbağanın şahzadəyə çevrilməsi də sırf öpüşün xeyir gətirmə gücünə inamdan yaranıb.

Öpüş haqqında ilk yazılı məlumata 4 min il bundan əvvələ aid fars əlyazmalarında rast gəlinib. E.ə. V əsrdə Herodot yazıb: “Farslarda yüksək təbəqənin adamları öz təbəqəsindən olanları dodaqdan, daha aşağı təbəqələrdən olanları isə yanaqdan öpürdülər”.

Image result for öpücük

Öpüşmək qədim romalılarda da dəb olub. Hamı – kişilər, qadınlar, tanışlar, uşaqlar hər yerdə - evdə, küçədə öpüşüblər. Dodaqlarına boya kimi ətirli maye sürtüblər ki, öpüş daha ləzzətli olsun. Azmaq dərəcəsinə çatan “öpüş epidemiyası”nın qarşısını isə imperator Tiberi alıb.

Yuxarıda qeyd olunduğu kimi, qədim və orta dövrlərdə öpüş təbəqələşməni də göstərib. Aşağı təbəqəyə özündən qat-qat yüksək təbəqənin adamını ancaq əlindən, çiynindən, paltarının ətəyindən, dizindən öpməyə icazə verilib. Qullar ümumiyyətlə sahiblərinə toxunmağı ağıllarına gətirə bilməzdilər; onlar sahiblərinin ayağının altındakı torpağı öpüblər.

Avropada vəba və digər xəstəliklərin sürətlə yayılması Renessans dövrünə yeni etiketlər qazandırıb. İnsanlar artıq görüşəndə bir-birini öpmür, papaqlarını çıxarıb baş əyir, qadınların əlcəkli əllərini öpür, kişilər isə sıxırdılar. Hətta insanların bir-birinə uzaqdan “hava öpüşü” göndərməyi də bu dövrə təsadüf edir.

Görüşəndə öpüş sayı hər xalqda bir cürdür. Məsələn, ərəblər, farslar üç dəfə, amerikanlar, fransızlar iki dəfə yanaqlarını toqquşdururlar. Çinlilər ictimai yerlərdə, zəncilər isə ümumiyyətlə görüşəndə öpüşmürlər. Yapon və çinli cütlüklər evlənəndə öpüş əvəzinə bir-birilərinə və gələn qonaqlara baş əyirlər. Kambocada bəy burnunu gəlinin yanağına toxundurur. Eskimoslar burunlarını sürtüşdürürlər, indoneziyalılarsa pərdə arxasında öpüşürlər ki, heç kim görməsin.

Öpüşlə bağlı ən qəribə adətlərdən biri İrlandiyadadır. Orada yerləşən məşhur Blarni qəsrində eyni adlı qara, möcüzəvi daş var. Əfsanəyə görə, bu daşı başıaşağı öpmək sevgidə uğur gətirir. Ona görə, bu qəsrə getsəniz, özünüzlə ən azı bir nəfər aparmalısınız ki, ayağınızdan tutub sizi daşı başıaşağı öpməyə kömək etsin.

1930-cu illərdə Hollivud filmlərində aktyorlara ancaq 3 dəqiqə öpüşməyə icazə verilirdi. Əlavə hərəkətlər – boynu, ayağı sığallamaq, seksual səhnələr qadağan imiş. “Öpüş dissidentləri” – Kerri Qrant və Klark Qeybl qadağanı sındırıblar. 1960-cı illərdəki seksual inqilabdan sonra isə öpüş həm məişətdə, həm kinoda adiləşib.

Rəna Nevzat

news-inner-user

16085 məqalə

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

İşini, gücünü atıb kimsə sevməlidir məni - Cəlil Cavanşirin şeirləri
17:00 08 Avqust 2020
Əliağa Vahidin 125 illiyi münasibətilə poçt markası buraxılıb
16:05 08 Avqust 2020
Biz iki nəfər öldük
15:00 08 Avqust 2020
Səngərdə Vaqifin şeirlərini oxudu, məşhur filmə onun əvəzinə erməni aktyoru çəkdilər - Kinomuzun Cahandar ağası haqda maraqlı faktlar
14:00 08 Avqust 2020
Səkkizinci ayın səkkizi - Mahir N. Qarayev yazır
12:31 08 Avqust 2020
Məşhur aktrisa kinodan getmə səbəbini açıqladı
11:20 08 Avqust 2020
“Eurovision” mahnı müsabiqəsinin Amerika versiyası yaradılacaq
10:13 08 Avqust 2020
Rüstəmbəyovun alınmayan filmi – Sevda Sultanova “Dağlarda döyüş”ü tənqid edir.
09:00 08 Avqust 2020
Azərbaycanın məşhur folklor qrupu beynəlxalq festivalda iştirak edəcək
18:50 07 Avqust 2020
Çingiz Aytmatov fenomeni və Azərbaycan" monoqrafiyası çap olundu
18:04 07 Avqust 2020
Azərbaycanlı yazardan yeni kitab
17:36 07 Avqust 2020
Polad Həşimovun üzünə necə baxacağıq?
17:06 07 Avqust 2020
Məşhur müğənni uyğur türklərinə görə Çinə belə etiraz etdi
16:05 07 Avqust 2020
Kölgəmi ayrı basdırın, sevəcəyim qız çiynində... - Tural Turanın şeirləri
15:02 07 Avqust 2020
Məşhur müğənni vəfat etdi
14:11 07 Avqust 2020
Hər konsert ərəfəsində əri tərəfindən döyülən, 17 yaşlı oğlunu itirən əməkdar artist – Bağırov ona bayquş demişdi
13:09 07 Avqust 2020
Süleyman Qanuni, Hürrəm Sultan, Mona Liza, Sezar indi yaşasaydılar, belə olardılar - Maraqlı layihə
12:23 07 Avqust 2020
Toyu karantinə düşənlər üçün fürsət
11:32 07 Avqust 2020
"Kapitan Marvel 2"nin rejissoru bəlli oldu
10:43 07 Avqust 2020
Azərbaycanda tarixi abidəyə müdaxilə edən şəxslər saxlanıldı
10:10 07 Avqust 2020