news-inner
clock09:00 calendar-gray 19 Sentyabr 2019 view-gray1001 dəfə oxunub
view-gray1001 dəfə oxunub

Rahatlıq axtaran kəndin tənha çobanı – Sevda Sultanova yazır...

Kulis.az Sevda Sultanovanın “Yeni filmlərimiz” layihəsində Orxan Adıgözəlin “Maestro”, “Tənha çoban”, “Bir saniyə” filmlərini təqdim edir.

“Maestro” (2018) qısa sənədli filminin qəhrəmanı pianoçu Rüzgar Kərimovdur. O, bəstəkar Bəxtiyar Kərimovun oğludur. Bu həmin Bəxtiyar Kərimovdur ki, onun bəstələdiyi məşhur “Heydər babaya salam”, ”Anacan” mahnılarını Rübabə Muradova, “Sevəydin barı”nı Nərminə Məmmədova və digər tanınan müğənnilər ifa edib.

Rüzgar Kərimov peşəkar pianoçudur. Amma onun peşəkarlığı geniş auditoriyaya çıxmayıb, yalnız məhdud, restoran çərçivəsində qalıb. Lakin qəhrəmanın düşüncələrindən anlaşılır ki, onun üçün unudulmaq, tanınmaq kimi problem mövcud deyil. Çünki Rüzgar amansız reallıqda öz reallığını yarada bilib və özünün bəlirlədiyi, çizdiyi ruhsal bir dünyada yaşayır. O, öz gerçəkliyinin sərhədləri içində güclüdür, sənətinə olan sevgisi ilə məğlubedilməzdir. Bunlardan kənarda isə çox güman ki, məhvə məhkumdur.

Rejissor Orxan Adıgözəl qısa, beş dəqiqəlik filmində qəhrəmanının dolğun bioqrafiyasını, portretini canlandırır. Ekspozisiyada qəhrəman rejissora müraciət edərək, çiyninə tökülən saçlarını yığsın yoxsa yığmasın sualını ünvanlayır. Filmin çəkiliş öncəsi hazırlıqla başlaması ilə müəllif, qəhrəmanı və tamaşaçı arasında ekran məsafəsini, azaldaraq onları yaxınlaşdırır.

Orxan personajını anlatmaq üçün daha çox yaxın planlarla işləyir. O, personajın üzünə, gözlərinə, piano ifa edərkən yaşadığı hissləri, coşqunu daha açıq göstərmək üçün ağ-qara dillərdə uçuşan barmaqlarına, üzündə puçurlanan tərinə iri planlarla vurğular edir. Sanki qəhrəman kamera yox, zərrəbinlə müşayiət olunur və onun duyğularını, iç dünyasını şəffaflaşdıran belə bir rakurs, yanaşma filmin vizual keyfiyyətini, məzmunca dolğunluğunu artırır.

Final səhnəsində isə sanki onu ölgün gerçəkliyə qaytaran sual verilir: “Bəs arzuladığınız həyatı yaşayırsızmı?” Film onun bu sualdan diksinən vücudunda donub qalan qeyri-müəyyən ifadə ilə bitir...

”Tənha çoban” (2017) filminin xronometrajı altı dəqiqədir. Ümumiyyətlə, hər iki film Orxanın beş dəqiqədə bir insanın bioqrafiyasını çəkmək bacarığını ortaya qoyur. Daha önəmlisi, rejissorun sadə, monoton həyat yaşayan kiçik insan haqda kino dili ilə fikir söyləyə bilməsidir.

Film kənd idilliyasında yaşayan və həyat tərzini dəyişməyən insanın təkliyi haqdadır. Qəhrəmanın yaşadığı Goranboy rayonunun Qarğucaq kəndi əsasən urbanik həyata meyllənib, insanlar daha komfortlu həyat axtarışındadır, özlərinə qapanıblar, çobanlıqdan uzaqlaşıblar. Bu həm də qəhrəmanın həyatında ünsiyyət qırıqılığına, bir növ izolyasiyasına səbəb olub. Sonsuz düzənliklər fonunda qəhrəmanın təsviri onun təkliyinin vizual ifadəsidir.

Digər filmində olduğu kimi müəllif burda da qəhrəmanın xarakterini, mənəvi ruhi yaşantısını detal planlarla çatdırır: siqaret çəkən əlini, köhnə, sınıq mobil telefonunu, siqaret qutusunu, ağacdan asılmış torbasını, kameraya baxan kədərli, məyus baxışlarını göstərir. “Ümumiyyətlə, nəinki qəhrəmanların, həm də əşyaların yaxın planlarına daha çox üstünlük verirəm. Sanki belə olanda həmin əşyalar da obrazlaşır, filmə məna qatır. Hətta deyərdim ki, əşyaların yaxın planı üçün düzgün rakursu tapmaq daha çox vaxtımı alır, nəinki insanların”. (Orxan Adıgözəl)

Film sürüsünü evə qaytaran çobana uzaqdan baxışla bitir və mərkəzi yolda şütüyən maşınlar görünür. Yeri gəlmişkən, “Tənha çoban” 2017-ci ildə Azərbaycan gəncləri film festivalında ən yaxşı sənədli film nominasiyasında qalib olub.

“Bir saniyə” ( 2017) bədii qısametrajlı filmini isə özünü tapa bilməyən, böhran yaşayan gəncin düşüncə essesi də adlandırmaq olar. İlk kadrlardakı romantik şam yeməyi mahiyyətcə romantikadan uzaqdır. Qəhrəman-gənc kişi görüşün içində yox, hardasa uzaqlardadır və öz problemləri ilə məşğuldur.

“Cinayət və cəza” kitabını oxuması personaj haqda informasiya verir. O, dəf edə bilmədiyi günah hissi daşıyır, olub keçənlərdə özünü suçlayır və bundan qurtula bilmir. Bir tərəfdən qatarda intihar edəcəyini düşünür, bir tərəfdən uzaqlarda xoşbəxtlik axtarışındadır. İçindəki ziddiyyətlərlə çarpışaraq, o, sonda özünüdərkə gəlib çıxır və anlayır ki, içindəki problemi həll etməsə, xoşbəxt olması faydasızdı.

Personajın iç vəziyyətinin, düşüncəsinin vizuallaşdırılması, gerçəkliklə qeyri reallığın qarışması əhvalatda mücərrədlik, dolaşıqlıq yaradır. Kadrarxası mətndəki pessimizm, ümumən əhvalatdakı ölçüsünü itirmiş duyğusallıq isə filmin əhəmiyyətini azaldır.

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Kino tarixnin ən qorxulu filmləri açıqlandı
16:11 23 Oktyabr 2020
Yapon caz ifaçısı Azərbaycan ordusuna pul köçürdü
15:29 23 Oktyabr 2020
Beynəlxalq Türk Mədəniyyəti və İrsi bəyanat yaydı
14:52 23 Oktyabr 2020
Allahı danan müəlliminin başına stul çırpdı, ömür boyu övladı olmadı, qızlığını xalası oğluna qısqandı - Xalq artistindən maraqlı faktlar
14:15 23 Oktyabr 2020
Facebookda yayılan təhlükəli döyüş videoları
13:34 23 Oktyabr 2020
Köçkünlük statusu – Sevinc Elsevər yazır...
12:47 23 Oktyabr 2020
Dağıdılan, dəyişdirilən, yer üzündən silinən abidələrimiz
12:04 23 Oktyabr 2020
“Bitls” qrupunun keçmiş üzvündən yeni albom
11:18 23 Oktyabr 2020
Qanın alın yazısı yox idi - Aqşindən yeni şeir
10:41 23 Oktyabr 2020
Fərid Hüseynin yeni kitabı çıxdı
10:15 23 Oktyabr 2020
"Qurban olum Azərbaycan" mahnısının söz yazarı vəfat etdi
09:40 23 Oktyabr 2020
Gərək o sirrin üstünü açmayaydım - Bircənin romanı
09:00 23 Oktyabr 2020
Azərbaycan beynəlxalq musiqi festivalında təmsil olunacaq
18:41 22 Oktyabr 2020
Məşhur muzeylərin eksponatlarını dağıtdılar
18:04 22 Oktyabr 2020
Kuklada uşaqlar üçün tamaşa
17:23 22 Oktyabr 2020
Arvadına kölə kimi baxan varlı ər – Hekayə
16:44 22 Oktyabr 2020
Britaniyalı rəssamın əsəri 9.8 milyon dollara satıldı
16:01 22 Oktyabr 2020
Ərtoğrul məktubunda Üzeyir bəydən nə xahiş etmişdi? - Hüseyn Cavidin 24 yaşında ölən yeganə oğlu
15:22 22 Oktyabr 2020
İti qovum, qurdu qovum, səni qovmayım – Təzə atalar sözləri
14:38 22 Oktyabr 2020
Zəngilanlı müğənni: "Torpağını üzümə sürtəcəm"
13:56 22 Oktyabr 2020