news-inner
clock12:46 calendar-gray 19 Aprel 2019 view-gray1364 dəfə oxunub
view-gray1364 dəfə oxunub

İlbər Ortaylı: “Sizin muğamlarınızla böyümüşəm” – Müsahibə

Türkiyəli professor İlbər Ortaylının ONA -ya müsahibəsi

- İlbər bəy, Azərbaycana xoş gəlmisiniz. Yəqin özünüz də hiss edirsiniz, kənardan da aydın müşahidə olunur ki, ölkəmizə hər gəlişinizdə böyük sevgi və coşqu ilə qarşılanırsınız. Bu cür münasibət sizə təəccüblü gəlmir ki? Sizcə, bunun səbəbi nədir?

- Xeyr, təəccüblü deyil. Azərbaycan mənim üçün önəmli yerdir. Mən Azərbaycanı çox sevirəm. Yəqin ona görə də hər gəlişimdə insanlardan böyük sevgi və maraq görürəm. 20 yaşımda Azərbaycan tarixini oxuyurdum, Sabiri oxuyurdum. Mən gəncliyimdə buradakı xalq musiqisi ilə, muğamlarla böyüdüm, Türkiyədəki xalq musiqisini dinləmədim.

Professor İlbər Ortaylı: “Sultan Səlimlə Şah İsmayıl kimi dava edəsi deyilik” - MÜSAHİBƏ

- Türklərin Ön Asiyaya – Azərbaycan, İran və Anadoluya nə zaman gəlməsi hər zaman müzakirə mövzusudur. İstər Azərbaycan, istər Türkiyə, istərsə də dünya tarixşünaslığında bununla bağlı mübahisələr hələ də davam edir. Sizin bu məsələ ilə bağlı fikriniz nədən ibarətdir?

- Türklər buradan keçib Anadoluya gediblər. Bu, çox aydın məsələdir. Azərbaycanda Oğuz ləhcəsində danışırlar, biz də Oğuz ləhcəsində danışırıq. Özü də türklərin buradan keçməsi çox qədim dövrdə olmayıb, yaxın tarixdə keçdilər.

- Səlcuqlar zamanında?

- Bəli. Biz Anadolu Səlcuqlarıyıq. Bura isə Böyük Səlcuqlara aiddir.

- Ortaq türk tarixinin necə yazılması ilə bağlı sizin fikrinizi bilmək istərdik...

- Ortaq türk tarixi rəqabətdən ibarətdir. Ağqoyunlular, Qaraqoyunlular, Səfəvilər, Qacarlar dövründə Osmanlı ilə aralarında rəqabət yaşanıb. Xüsusən də Səfəvilərlə Osmanlılar arasında Avropa miqyasında rəqabət olub. Çünki bunlar iki iddialı dövlət idilər. Hətta ittifaqları belə fərqli, bir-birinə qarşı idi, bu da normaldır. Bu iki dövlətin ikisi də türkcə danışırdı. Ağqoyunlu və Qaraqoyunlu dövründə bəzən türkcə yazışmalar aparılırdı, amma yazılarda fars dilindən istifadə olunurdu. Bizdə isə yazışmalar türkcə aparılırdı. Amma bununla yanaşı, Osmanlıda da farsca bilirdilər, Yavuz Sultan Səlim İsmayıl qədər farsca bilirdi. Yəni biz də burdakılar qədər fars ədəbiyyatını bilirdik. Sonradan bizim fars dili ilə əlaqəmiz kəsildi, İran Azərbaycanında isə qaldı. Zatən hazırda fars mədəniyyətini də onlar daşıyır, sayları da çoxdur, xeyli alimləri də var. Sərhədlər bəzi şeyləri bölür deyə, Azərbaycanda fars dilini bilənlər azalıb, amma fars dili mütəxəssisləri çoxdur. Bizdə də azalmışdı, hazırda artıb. İran bizdən əskilməz. İran mədəniyyəti bizim üçün Antik Yunan mədəniyyəti kimidir. Bizdə İran mədəniyyəti həmişə olub.

- Türk xanədanları arasındakı ixtilaflar gənc nəslə necə təqdim olunmalıdır?

- Onların ixtilafları gənc nəslə heç bir şəkildə təsir etməz və etməməlidir də. Hər halda, Sultan Səlim Yavuzla Şah İsmayıl kimi dava edəsi deyilik. Gedirik-gəlirik, bura Anadoludan gələn tələbələrlə doludur, bizim oralar da buradan gedən tələbələrlə doludur. Hətta Kipr (Şimali Kipr nəzərdə tutulur – red.) universitetlərində nə qədər azərbaycanlı tələbə təhsil alır, Kiprin burada nümayəndəliyi də açılıb. Bu əlaqələr son illərdə daha çox artıb və bu, məni çox sevindirir.

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Şəhidlərə həsr olunmuş kitab işıq üzü görüb
18:05 30 İyul 2021
Ürək dil acır ki, sönməmiş odum - Səməd Vurğundan şeir çələngi
17:30 30 İyul 2021
Qısa hekayə: Yanğın
16:23 30 İyul 2021
Hüquqşünas teatra rəhbər gəldi
15:30 30 İyul 2021
Xalqı efirdən partizan hərəkatına çağıran Xalq artisti - O, İlhamə Quliyeva ilə eşq yaşamışdımı?
14:26 30 İyul 2021
Türkiyə evimizdir - evimiz yanır
13:51 30 İyul 2021
Rejissorumuz beynəlxalq festivalda jüri sədri oldu
13:06 30 İyul 2021
İçimizi yanır! – Türk sənətçilərin yanğın harayı
12:20 30 İyul 2021
Yazıçımız Beynəlxalq ədəbiyyat festivalında qalib gəldi
11:41 30 İyul 2021
Ssenarimiz Ukraynada ən yüksək balı topladı
11:05 30 İyul 2021
Özü torpağın altında, saatı cibimdə... - Orxan Cuvarlı yazır
10:09 30 İyul 2021
Tural Abbaslının hay-küyü, Aysel Əlizadənin kukla eksperimenti - “Elin sözü” düzdürmü?
09:01 30 İyul 2021
Ən gözəl sevgilərlə xərçəng belə sağalar - Bahar Zamanının şeirləri
21:00 29 İyul 2021
Kino Günü açıq havada qeyd olunacaq
18:06 29 İyul 2021
Müəllifi kim öldürüb? - Qismət yazır...
17:20 29 İyul 2021
Azərbaycan almanlarından bəhs edən kitab çıxdı
16:51 29 İyul 2021
Dünya şöhrətli musiqiçi vəfat etdi
16:07 29 İyul 2021
APA TV-yə yeni baş direktor təyin olundu
15:21 29 İyul 2021
Rus məktəbində oxudu, əxlaqsız qadına görə “KQB”-yə çağırıldı, ad günündə öldü: Nəbi Xəzri onu niyə şilləylə vurmuşdu? - Xalq yazıçısının qeyri-adi həyatı
15:01 29 İyul 2021
İngiltərə şahzadəsinin toy tortu hərraca çıxarıldı - Foto
14:34 29 İyul 2021