news-inner
clock13:37 calendar-gray 27 Aprel 2017 view-gray276 dəfə oxunub
view-gray276 dəfə oxunub

İtalo Kalvinonun xeyir və şəri

Kuılis.az Şərif Ağayarın “İtalo Kalvinonun xeyir və şəri” essesini təqdim edir.

Ədəbiyyatda polifonik (çoxsəsli) nəsr deyə bir anlayış var. Polifonik nəsrdə obrazlar birmənalı mənfi, yaxud müsbət olmur, çoxrəngli, çoxtərəfli, çoxsəsli olur.

Eynən həyatın özü kimi...

Nizami Gəncəvinin məşhur əsərində də göstərildiyi kimi lap qədimlərdən bizə insanın iki vacib xisləti bəlli idi: xeyir və şər!

Və dünya xeyirlə şərin əbədi mübarizəsi üzərində pərvəriş tapmışdı.

Zaman keçdikcə xeyir və şərin elə insanın öz içində olduğunu öyrəndik.

Dünyanın özündə olduğu kimi, içimizdə də xeyirlə şərin əbədi davası gedir; birində xeyir güc gəlir, o birində şər.

Bəs, görün İtalo Kalvino məşhur “Atalarımız” trilogiyasının ilk romanı olan “İkiyə bölünmüş vikont”da bu məsələni necə qoyur?

Xatırladaq ki, İtalo Kalvino 20-ci əsrin ən tanınmış yazıçılarındandır. Dahi Umberto Ekonun müəllimidir. Azərbaycan oxucusu onu həm də Nizami Gəncəvi haqqında yazdığı “Nizaminin “Yeddi gözəli” essesindən tanıyır. Müəllif bu essedə Nizamini Şekspirdən yüksək qiymətləndirib.

“İkiyə bölünmüş vikont” romanının baş qəhrəmanı Terralbalı Medardonun əlində geniş səlahiyyətlər var. Üstəlik italyan-türk müharibəsinə gedən kimi imperator ona leytenant rütbəsi verir.

İlk döyüşdəcə düşmən topu Medardonu iki yerə bölür, ancaq öldürmür.

Onun sağ tərəfi sağalaraq Terralbaya qayıdır.

Vikontun tabeliyində çoxlu kəndlər var.

Bədbəxtlikdən müharibəni tərk edən sağ tərəf vikontun şər tərəfidir. Ona görə insanlara zülm verir, hakimlik etdiyi məhkəmələrdə qəddar hökmlər çıxarır.

Hətta öz süd anasını yandırmaq istəyir. Onun yanmadığını görüb, üzünə düşən ləkələri bəhanə edərək cüzamlı xəstələr yaşayan kəndə sürgün elətdirir.

Bu azmış kimi gözəl çoban qızı Pamelayla evlənmək istəyir.

Ancaq Pamela çəkinir, bir gün günahsız qurbanlardan birinə çevirəcəyindən qorxur.

Bu ərəfədə vikontun xeyir tərəfi də Tellarbaya qayıdır.

O, öz yarısının əksinə olaraq xeyir işlər görərək insanları çaşdırır.

Pamela ona vurulur.

Az keçməmiş, xeyir işlərlə məşğul olan tərəfin vikontun xeyir tərəfi olduğunu anlayırlar.

Və əsərin ən ilginc məqamı: Medardonun xeyir və şər tərəfləri Pamela üçün duelə çıxıb, üz-üzə gəlirlər.

Döyüşdə hər iksi yaralanıb yerə yıxılır.

Həkimlər cəld tərpənirlər və onun sağ-sol tərəflərini üst-üstə qoyub möhkəm-möhkəm sarıyırlar.

Medardo sağalaraq bütöv insana çevrilir.

Buna ən çox Pamela sevinir: “Nəhayət mənim də bütöv ərim olacaq!” - deyir.

Bəli, düz tutdunuz, yazıçı demək istəyir ki, insan yaxşı və pis tərəfləri ilə gözəldir və onu bütün tərəfləri ilə qəbul edib sevmək lazımdır.

Yalnız pis olmaq kimi yalnız yaxşı olmaq da mümkün deyil.

Mümkün olsa belə bu çox darıxdırıcı, bezdirici, hətta faciəvi olardı.

Həyat öz təbiiliyi ilə dəyərlidir.

O ki, qaldı əsərin bədii-estetik məziyyətlərinə, həmişə olduğu kimi indi də susmağı üstünlük verirəm.

Çünki o gözəllik, o sənətkarlıq sözlə ifadə olunmaz.

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Gənc Tamaşaçılar Teatrının mart repertuarı
15:24 03 Mart 2021
Bakı bulvarını tikdirdi, bolşeviklərə qoşularaq cümhuriyyətə xəyanət etdi, həbsxanada özünü mələfə ilə asdı - Nazirimizin dəhşətli həyatı
14:30 03 Mart 2021
Azərbaycanlı yazıçı və oğlu koronavirusa yoluxdu
14:00 03 Mart 2021
Sultan Səlimin həyatı film olur
13:44 03 Mart 2021
Şeron Stoun makiyaj fırçası ilə rəsm çəkdi - Foto
12:59 03 Mart 2021
Onlar bu əsərləri ilə tanındılar - Siyahı
12:04 03 Mart 2021
“İlin Press Fotosu” müsabiqəsi keçirilir – Azərbaycanda ilk dəfə
11:56 03 Mart 2021
Rüstəm İbrahimbəyov dərs keçdi - Foto
11:30 03 Mart 2021
Oğlunu qurban kəsən ata və məni güldürən Anar müəllim
10:56 03 Mart 2021
Əməkdar artist xəstəxanaya yerləşdirildi
10:18 03 Mart 2021
Fəxrəddin Manafova ağır itki üz verib
09:36 03 Mart 2021
Otağımda çarmıxa çəkilmiş qadın bədəni – Malik Atilaydan yeni şeirlər
09:00 03 Mart 2021
Əməkdar artistin kitabı çap olunub
18:50 02 Mart 2021
Ancelina Coli keçmiş nazirin tablosunu satdı
18:01 02 Mart 2021
Mirzə Cəlili Qoqolun “Kolyaska”sına soxmaq cəhdləri
17:20 02 Mart 2021
Xalq artistinə ağır itki üz verdi
17:13 02 Mart 2021
Aşıqlar dastan oxuyacaq
16:40 02 Mart 2021
Azərbaycan Türkiyə ilə müştərək filmlər çəkəcək - Rəsmi müqavilə imzalandı
15:58 02 Mart 2021
Ən gözəl tərbiyəsizlik: Bakıda divarlara yazılan "dastanlar" - Fotolar
15:16 02 Mart 2021
O film ilk sanballı ekran əsərimizdir – Anar yazır...
14:36 02 Mart 2021