news-inner
clock09:00 calendar-gray 16 Mart 2017 view-gray1764 dəfə oxunub
view-gray1764 dəfə oxunub

Tarixdəki ən önəmli 23 kəşf - SİYAHI

Kulis.Az tarixdəki ən önəmli 23 kəşfi təqdim edir.

Penisillin

Penisilin

1928-ci ildə şotlandiyalı alim Aleksandr Fleminq bu antibiotiki kəşf etməsəydi mədə xorasından, diş dibinin çirklənməsindən, streptokok boğaz ağrısından, qızılcadan, Layma xəstəliyindən ölə bilərdik.

Mexaniki saat

Mekanik Saat

İlk mexaniki saatın kim tərəfindən kəşf olunması müzakirələrə səbəb olsa da, 723-cü ildə çinli I-Hising tərəfindən icad edildiyi düşünülür.

Günəş sisteminin heliosentrik modeli

Kopernik Güneş Merkezliliği

Nikolay Kopernik 1543-cü ildə Günəş sistemi – heliosentrik - nəzəriyyəsini ortaya atdı. Bundan əvvəl geosentirik nəzəriyyə hakim idi, yəni Yer kürəsi kainatın mərkəzi hesab olunurdu.

Qan dövranı

Kan Dolaşımı

Kiçik və böyük qan dövranı. Tibdəki ən böyük kəşf hesab olunur. Uilyam Harvey tərəfindən icad olunub.

Pərli nasos

Dişli Pompa

İlk su nasosunu Antik dövrün yunan alimi Arximedin hazırladığı düşünülür.

Yerin Cazibə qanunu

Yer Çekimi

Nyutonun bu məşhur əhvalatını yəqin ki, bilməyən olmaz. Kəşfin tarixi 1664-cü ildir.

Pasterizasiya

Pastörizasyon

Fransız alim Lui Paster tərəfindən 1860-cı ildə edilən kəşf. Bu kəşf sayəsində qidalar bakteriyalardan təmizlənir.

Buxar maşını

Buhar Makinesi

İstilik enerjisini qismən mexaniki enerjiyə çevirən buxar maşınları Sənaye inqilabından sonra fabriklərdə əsas yerləri tuturdu. Kəşfi üç nəfərin adına yazırlar: ən çox bilinən Ceyms Vattdır, daha sonra Tomas Saveri və Tomas Nevkomen gəlir.

Kondisioner

Klima

Əvvəllər primitiv kondisionerlər var idi. Ancaq ilk elektrikli modern kondisioner 1902-ci ildə Villis Karier adında gənc bir mühəndis tərəfindən kəşf edilib.

Elektrik

Elektrik

İngilis fizik Mayk Faradeyin adı ilə bağlıdır. Etiraf edək ki, bu kəşf sayəsində həyatımız dəyişdi.

DNT

DNA

Çoxları DNT-nin 1950-ci ildə amerikalı bioloq Ceyms Vatson və ingilis həkim Frensis Krik tərəfindən kəşf edildiyini düşünsə də, əslində bu kəşf 1860-cı illərdə isveçli kimyagər Fridrix Mişerin adı ilə bağlıdır.

Anesteziya

Anestezi

Əvvəllər anesteziyanın yerinə tiryəkdən, spirtdən istifadə olunurdu. Ancaq 1847-ci ildə amerikalı cərrah Henri Biqelo xloroformu (keyidici maddə - red) və efiri ilk anesteziya kimi təqdim elədi. Ağrılı əməliyyatları xeyli yüngülləşdirdi.

Nisbilik nəzəriyyəsi

İzafiyet Teorisi

1905-ci ildə ortaya çıxan nəzəriyyə Nyutondan sonra ən böyük fizika kəşfi hesab olunur. Bu kəşf modern fizikanın əsası oldu.

Rentgen şüaları

X-Ray Işınları

Alman fizik Vilhelm Rentgen tərəfindən 1895-ci ildə kəşf edilib. Bu kəşfinə görə 1901-ci ildə Nobel mükafatına layiq görülüb.

Teleqraf

Telgraf

1753-cü ildən elektrikdən istifadə edərək uzaq yerlərlə əlaqə yaradılmağa səy göstərildi. Ancaq heç cür bir nəticə əldə olunmadı. 1835-ci ildə Jozef Henri və Edvard Devi ilk teleqrafı kəşf etdilər. Elektrikli relenin (elektriklə işləyən çevirmə cihazı – red) kəşfi uzaq yerlərlə əlaqənin təməlini qoydu.

Kimyəvi elementlərin dövrü sistemi

Periyodik Tablo

Hamımızın bildiyi kimi bu kəşf Dmitri Mendeleyevə aiddir. Bilinən bütün elementləri nizama salan bu sistem kimya sahəsində böyük kəşf hesab olunur.

İnfraqırmızı şüalanma

Kızılötesi

1800-cü ildə Uilyam Herşel kəşf edib. İnfraqırmızı şüalanma dalğa uzunluğu görünən işıqdan uzun, ancaq mikrodalğadan daha qısa elektromaqnit dalğasıdır. İnfraqırmızı şüaların dalğa uzunluğu 750 nanometrlə 1 mikrometr arasındadır. Bu gün infraqırmızı şüalanma meterologiya, astronomiya kimi sahələrdə istifadə olunur.

Nüvə maqnit rezonans

Nükleer Manyetik Rezonans

1938-ci ildə Amerikalı fizik İsidor Rabi tərəfindən kəşf edilib. Bu gün tibdə geniş istifadə olunan nüvə maqnit rezonans atom nüvələrinin maqnetik xüsusiyyətlərinə bağlı bir fiziki faktdır. Kəşf 1944-cü ildə Fizika üzrə Nobel mükafatına layiq görülüb.

Dəmir kotan

Döner Kulaklı Pulluk

XVIII əsrdə icad edilmiş dəmir kotan yalnızca torpağı qazmaqla qalmayıb eyni zamanda sərt zəminin əkilməsinə də yardım edir. Bu kəşf olmasaydı nə Şimali Avropada, nə də Amerikada kənd təsərrüfatı olmazdı.

Kamera-obskura

Karanlık Oda

Rəsmi ekranda əks etdirən optik alətdir. Kamera-obskuranın əsasında fotoaparatlar düzəldilib. Əvvəllər iynə dəliyi ilə rəsmin ekranda əks olunması prinsipi var idi, ancaq 1568-ci ildə venesiyalı Daniel Barbaro iynə dəliyini obyektivlə əvəz elədi.

Kağız

Kağıt

Əvvəllər papirus vardı, kağızı əvəz edirdi. Kağızın ilk dəfə əldə edilməsi Çinin Han sülaləsi dövrünə təsadüf edir.

Təbii seçmə

Doğal Seçilim Teorisi

Bioloji təkamülün əsas mexanizmlərindən biridir.

Maye kristal

Sıvı Kristaller

Avstraliyalı botanik, fizioloq Fridrix Reintzer 1888-ci ildə müxtəlif xolesterol törəmələrin fiziki-kimyəvi xüsusiyyətlərini araşdırarkən maye kristalları kəşf etdi. Bu kəşf olmasaydı indi LCD televizorlar olmayacaqdı.

news-inner-user
Ayxan Ayvaz

464 məqalə

Oxşar xəbərlər

Xəbər lenti

Filmimiz Parisdə nümayiş olundu
18:49 19 Oktyabr 2020
Rəssamlar İttifaqı Silahlı Qüvvələrə Yardım Fonduna ianə edib
18:11 19 Oktyabr 2020
Niyə inşa edilmişdi, üstündən kimlər keçdi? - Xudafərin körpüsü
17:28 19 Oktyabr 2020
Azərbaycanlı yazıçı koronavirusa yoluxdu
16:52 19 Oktyabr 2020
Az qalıbdır, Qarabağı qucmağa - Ordumuz haqda şeirlər
16:07 19 Oktyabr 2020
Məşhur meyxanaçılar Qarabağa klip çəkdi - Video
15:28 19 Oktyabr 2020
Atalığı onu zorla diləndirdi, əri ona görə dinini dəyişdi, səhnədə dirijoru söydü – Xalq artistinin film kimi həyatı
14:51 19 Oktyabr 2020
Zamin Hacı Füzulinin azad edilməsindən danışdı: “Sürpriz oldu”
14:10 19 Oktyabr 2020
Şərif Ağayarın romanı Fransada çap olundu
13:30 19 Oktyabr 2020
Cəbhəyə şəkil çəkdirməyə gedən məşhurlar
12:44 19 Oktyabr 2020
Türk ulduzlardan Azərbaycana qardaş dəstəyi: “Hər zaman yanınızdayıq”
12:10 19 Oktyabr 2020
Qadınlar ağlaya-ağlaya bizdən imdad diləyir - Tolstoyun qızı erməni vəhşiliyindən yazır
11:20 19 Oktyabr 2020
Məşhur rus yazıçısı vəfat edib
10:45 19 Oktyabr 2020
Nuri Bilge Ceylanın filminə 470 min avroluq dəstək
10:02 19 Oktyabr 2020
Rus aktyor: “Rusiya TV-ləri erməniləri müdafiə edən yalanlar danışır” – Müsahibə
08:58 19 Oktyabr 2020
Azərbaycan bayrağı – Günün şeiri
11:03 18 Oktyabr 2020
Dostu üzünə durdu, şərlənərək həbs olundu, yaddaşını itirdi... - Məşhur yazıçımızdan maraqlı faktlar
16:30 17 Oktyabr 2020
Şərqli atanı cəzalandıran olacaqmı?
15:33 17 Oktyabr 2020
Dağlar buludlardan uca olardı - Rayonu azad olunan şairdən şeir
14:36 17 Oktyabr 2020
Anası Füzulidə, atası Bakıda dəfn olunan aktyor: "Onları qovuşduracağam"
13:51 17 Oktyabr 2020